Cevapla
 
Konu Araçları
Eski 14-12-18, 22:54 #1
Minerva Minerva çevrimiçi
66 Tarihte ve Sanatta Kediler


Kediler

Herkese merhaba. Bugün konumuz evlerimizin ve sokaklarımızın yaramazları, sevimlileri kediler.



Hayatta kalmaya programlı, dikkatli, sezgileri güçlü ”dokuz canlı” hayvanlardır. Asla ne yapacakları kestirilemez, kendi özel hayatına müdahale edilmesini sevmezler ve canları ne isterse onu yaparlar. Hatta siz onların sahibi değil, onlar sizin sahibiniz gibi davranırlar.

En Eski Kedi İzleri

Kediler insanlığın ilk zamanlarından beri insanlarla yakın olmuşlardır. Kedi ile insanlığın geçmişinin yaklaşık 9.500 yıl öncesine gittiği düşünülmektedir.



Bu zamanlarda Orta Doğu’da tarımın gelişmesi ile kedilerin insanlara yaklaştığı düşünülüyor. Kıbrıs’da bu yıllardan kalma bir insan iskeletinin yanında bir kedi iskeleti de bulunmuştur mesela.

Çin’de Kediler

Çin’de 5.300 yıllık bir kedi fosili bulunmuştur. İnsanların ve tarımın merkezi olan bir bölgede bulunması pek çok şeye cevap vermeye başlamıştır. Kediler insanlığa tarımın geliştiği yerlerde yaklaşmaya başlamışlardır.
Aslında hem insanların hem de kedilerin çıkarları doğrultusunda bu dostluk ilerlemiştir diyebiliriz. Kediler için insan kolay yemek bulabilmektir. İnsanlar için de kediler tarım alanlarına giren böcekleri yakalamak için kullanabilecekleri iyi avcılardır.

Özellikle Çin bu durumdan çok faydalanmıştır. Yaklaşık M.Ö 2465-2150 yıllarında yani 5. ve 6. hanedan dönemlerinde Kediler kutsal sayılmaya başlamışlardır.
Hatta bundan çok daha öncesinde insanların avcılık ve toplayıcılıkla yaşama tutunduğu zamanlarda yaşadıkları mağaralarda kedi kemiklerine de rastlanmıştır.

Eski Mısır’da Kediler

Ancak kedilerin kesin olarak evcilleştiği dönem Antik Mısır medeniyeti zamanına denk gelir. 3500 yıl önce Mısırlılar kedilere çok büyük bir önem vermişlerdir. Antik Dünya’da Mısır kadar tarım alanı olan ve Mısır kadar tahıl yetiştiren başka bir medeniyet yoktu.



Ürünlerini dev tahıl ambarlarında saklayan Mısırlıların en büyük düşmanları fareler ve böcekler idi. İşte bu düşmanlarını iyi ve kimi zaman sevimli kimi zaman karizmatik kedi dostları sayesinde yeniyorlardı.

Kedilere büyük saygı duyan Mısırlılar zamanla Kedileri bir kutsal olarak görmeye başladı. Daha sonra da ona tapmaya kadar gitti bu sevgi. Kedi Tanrıçası Bast‘a tapınmaya başlayan Mısırlılar onun için bir tapınak bile inşa ettiler. Bast; müziğin, neşenin ve dansın tanrıçası olarak biliniyordu.

Mısırlı rahipler için kediler doğanın manyetik kuvvetlerinin sembolü oldular ve onları kazayla bile öldürmenin cezası ölüm oldu. Yani bırakın bir kedinin canını almayı yanlışlıkla öldürmenizin bedeli bile ölümdü. Mısırlıların kedilerden ne kadar çekindiğini ve sokakta onlar yanlarından geçerken nasıl dikkatli davrandıklarını bir hayal edin.



Mısır kayıtlarına göre Roma İmparatorluğu-Mısır ilişkilerinin iyi olduğu dönemlerde şehirde bir çok Romalı bulunuyordu. Bu Romalılardan biri bir gün evinde yanlışlıkla bir kedinin ölümüne sebep olmuş ve Mısırlılar tarafından linç edilmiştir. Bu olay öyle büyümüş ki iki medeniyet arasında ufak çaplı bir krizin çıkmasına bile sebep olmuştur.

Kedi Mısır’da sonsuzluğun da bir sembolü olarak kabul görmüştür. Kediler uyuduklarında genellikle kuyrukları başlarına değiyor. İşte Mısırlı rahipler bu uyuma halini sonsuzluğun bir sembolü olarak yorumlamışlardır.
Mısırlı kadınların bile benzemeye çalıştığı bu muhteşem hayvanı ilk başlarda doğurganlık ve cinsellikle bağdaştırmışlar ancak daha sonra ölüleri koruma, yağmurlar yağdırma, çocukları iyileştirme, annelik, aşk gibi anlamlar da yüklemişlerdir.
Kediler kutsal oldukları için mumyalama işlemine de layık görülmüştür. Ölen kediler mumyalanmış daha sonra yeraltı mezarlarına gömülmüşlerdir.



Mısır’da yapılan kazılarda çok sayıda kedi mumyası bulunmuştur. Mısırlılar kedileri sadece mumyalamak ile kalmadılar. Onlar ölünce arkalarında yas tuttular. Eğer kedinin biri bir evde doğal yollarla yani eceliyle ölürse, o evde yaşayan tüm aile kaşlarını kazıtırdı. Sonrada kedi mumyalama ve defnetme için kutsal sayılan Bubastis‘e götürürlerdi.

Bu kediye tapınma olayı Mısırlılar için bazen zor durumlara da yol açmıştır. Persler, Mısırlılar ile olan savaşlarında kendi ordularının ön saflarına kediler koymuşlardır ve kedileri kendilerine bir nevi siper yapmışlardır.

Diğer Medeniyetlerde Kedi

Latin ve Yunan medeniyetlerinde ise kediler Tanrıça Diana için kutsal sayılmışlardır. Hindistan’da bulunan Budistler de kedilere özel bir saygı duymuşlardır.
Hatta Buda ile Kedinin ilginç bir hikayesi de vardır. Buda öldüğünde bütün hayvanlar oradadır ama bir tek kedi yoktur. Çünkü kedi yolda bir fare görmüştür ve onun peşine takılmıştır.
Ayrıca Tanrıça Freya bir kediydi ve cuma günü bu tanrıçanın günüydü. İngilizce Friday de buradan gelmektedir. Cuma günü kutsal bir gündü ve bugünde Tanrıça Freya adına kutsal ayinler ve törenler yapılırdı.

Orta Çağ’da Kedi

Kediler eski medeniyetlerin çoğunda seviliyordu ve şanslıydılar belki ama Ortaçağ Avrupa’sında şansları iyi gitmedi. Hristiyanlık ilk evresini atlatıp karanlık Ortaçağ’a geldiğinde Freya şeytan olarak kabul edildi ve tüm kedilerde kötü ruh olarak kabul edildi. Lanetlendiler ve av oldular.
Cuma günleri de uğursuz gün olarak kabul gördü. Kediler artık kutsal değildi. Şeytan tarafından cadılara tayin edilen cinler olduklarına inanıldı. Bu sebeple o dönemler kedi besleyen kadınlar cadı olmakla suçlandı ve asılarak ya da yakılarak kedileri ile birlikte öldürüldüler.

Binlerce kedi öldürüldü ve sokaklar boş kaldı. Boş kalan sokakları ‘meydanlar bize kaldı !’ naraları atan fareler doldurdu. İnsanlar kendi koruyucularını elleriyle öldürmüşlerdi ve şimdi fareler ile baş etmek zorundaydılar.
Fareler her yeri bastı ve kısa süre sonra Avrupa’nın büyük bir kısmında kara veba çıktı. Ortaçağ Avrupa’sında çıkan kara veba salgınında binlerce insan öldü. Kısa süre sonra ise kimse kedileri lanetlemiyor ve artık kimse onlara ”pist” bile demiyordu.
Avrupa’da karanlık bittiğinde ve aydınlık Rönesans dönemi geldiğinde artık kedilerin önemi de değişmişti. Kediler güzellik ve zarafet sembolü olarak kabul edilmişti.

Ressamlar onları model olarak kullanıyordu…



Japonlar’da da kediler oldukça önemli hayvanlardı. Kedi öldüren bir Japon lanetli sayılıyordu. Hem de sadece kendisi değil, yedi kuşak boyunca lanetli sayılıyorlardı.
Kediler insanlığın ilk başlarından beri yanımızda oldular ve kimi zaman kutsal, kimi zaman sevimli, kimi zaman muzip, kimi zaman da şeytani figürler olarak karşımıza çıktılar.
Ancak ne olursa olsun insanoğlu kedileri her zaman sanatına aktardı. Bugün bir çok eski medeniyetin kalıntıları arasından kedi figürleri çıkmaktadır. Rönesans’dan başlayarak Batı sanatında ünlü ressamların tablolarına da girmeyi başarmışlardır…
Okuduğunuz için teşekkür ederim. Sanatla kalın.

Kaynaklar;
  • Manly P Hall – Tüm Çağların Gizli Öğretileri
  • Carolyn Howitt – Antik Dünyada Bilinmesi Gereken 500 Şey
  • Altan Armutak – Doğu ve Batı Mitlerinde Hayvan Motifleri
tarihlisanat


__________________

Mesajı son düzenleyen Minerva ( 05-07-19 - 19:44 )
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 14-12-18, 23:10 #2
Shanks Shanks çevrimdışı
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler


Japonya'da kediler kutsal sayılıyor.Tüm sokaklarda bunu hissediyorsunuz.
Hele animelerde devamlı bunu vurguluyorlar
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 14-12-18, 23:49 #3
Minerva Minerva çevrimiçi
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler


Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Ryuuji Mesajı Göster
Japonya'da kediler kutsal sayılıyor.Tüm sokaklarda bunu hissediyorsunuz.
Hele animelerde devamlı bunu vurguluyorlar

Evet, yazıda da belirtiyor.
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 14-12-18, 23:50 #4
Galio Galio çevrimdışı
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler

Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Ryuuji Mesajı Göster
Japonya'da kediler kutsal sayılıyor.Tüm sokaklarda bunu hissediyorsunuz.
Hele animelerde devamlı bunu vurguluyorlar
japonya neden bu kadar kutsal sayıyor kedileri ilk defa duydum bilgin varsa paylaşırsan sevinirim
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 15-12-18, 00:10 #5
Shanks Shanks çevrimdışı
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler

Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Galio Mesajı Göster
japonya neden bu kadar kutsal sayıyor kedileri ilk defa duydum bilgin varsa paylaşırsan sevinirim
Kediler Japonya’ya Budizmle birlikte gelmiş çünkü Budist tapınaklarındaki kutsal metinleri kemirilmekten kurtaranlar onlarmış. Her Budist tapınağı en az iki kedi barındırınca kediler yavaş yavaş kültürün bir parçası haline gelmiş. Ağaçlara ve metallere kedi kabartmaları yapıp bu kabartmaları etrafa asarak fareleri korkutmayı akıl eden Japonların bu parlak fikri pek işe yaramayınca kedilerin kutsallığı zedelenmiş ama yine de kediler Japon kültüründeki ve efsanelerindeki yerini kaybetmemiş. Nekomata efsanesine göre, kediler belli bir yaşa kadar yaşarsa ikinci bir kuyrukları çıkıyor ve insanlar gibi dikilip insanlarla konuşabiliyorlar. Ayrıca Japoncada “iyi şans kedisi” deyişinin ilintili olduğu efsane de Japan kültüründeki kedi imajı konusunda fikir veriyor. Efsaneye göre bir kedi, Japon hükümdarının dikkatini patisini sallayarak çekmiş. Hükümdar, kediye doğru hareket ettikten kısa bir süre sonra hükümdarın ilk durduğu noktaya yıldırım düşmüş.

Neko Cafe’ler…


Belki de başka hiçbir ülkede göremeyeceğiniz bu konsept Japonya’nın her tarafına yayılmış durumda. İşletmeden işletmeye değişmekle beraber bir ücret karşılığı girdiğiniz bu cafe’lerde size tanınan süre boyunca içerideki kedileri sevebiliyor, onları besleyip beraber oyunlar oynayabiliyorsunuz. Hepsi farklı farklı türlerde bu kedilerle vakit geçirirken bir şeyler de yiyip içebiliyorsunuz.Neko cafe’ler özellikle genç çiftler için sinemaya gitmek gibi bir aktivite. Beraber gidip kedilerle oynayıp vakit geçiriyorlar.





Ben bu animeyi izledigimde merak edip araştırmıştım..
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 15-12-18, 00:12 #6
Shanks Shanks çevrimdışı
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler

Bunu da şuracıga bırakayım mı
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 15-12-18, 00:14 #7
Minerva Minerva çevrimiçi
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler

Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Ryuuji Mesajı Göster
Bunu da şuracıga bırakayım mı

Bırak bırak, Mısırda da kutsal sayılıyor oralardan da paylaş.
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 15-12-18, 00:17 #8
Shanks Shanks çevrimdışı
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler

Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Minerva Mesajı Göster
Bırak bırak, Mısırda da kutsal sayılıyor oralardan da paylaş.
Mısır mitolojisinde kedi=tanrıça
Çünkü karakteristik özellikleri aynı
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 15-12-18, 00:22 #9
Minerva Minerva çevrimiçi
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler

Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Ryuuji Mesajı Göster
Mısır mitolojisinde kedi=tanrıça
Çünkü karakteristik özellikleri aynı

Biliyorum, paylaştığım içerikte belirgin.
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 15-12-18, 00:27 #10
Shanks Shanks çevrimdışı
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler

Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Minerva Mesajı Göster
Evet, yazıda da belirtiyor.


Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Minerva Mesajı Göster
Biliyorum, paylaştığım içerikte belirgin.

İstenmiyorum


Bana cevap yok
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 21-12-18, 00:26 #11
Mithra Mithra çevrimdışı
Varsayılan C: Tarihte ve Sanatta Kediler

Çok güzel bi yazı olmuş,bilgiler için teşekkürler
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Cevapla

Bu konunun kısa yolunu aşağıdaki sitelere ekleyebilirsiniz

Taglar
bir, için, kedi, kediler, olarak

Konu Araçları

Gönderme Kuralları
Yeni konu açamazsınız
Cevap yazamazsınız
Dosya gönderemezsiniz
Mesajlarınızı düzenleyemezsiniz

BB code is Açık
Smiley Açık
[IMG] kodu Açık
HTML kodu Kapalı



Tüm saatler GMT +3. Şuan saat: 00:12
(Türkiye için artık GMT +3 seçilmelidir.)

 
5651 sayılı yasaya göre forumumuzdaki mesajlardan doğabilecek her türlü sorumluluk yazan kullanıcılara aittir. Şikayet Mailimiz. İçerik, Yer Sağlayıcı Bilgilerimiz. Reklam Mailimiz. Gizlilik Politikası. Tatil
Copyright © 2018