Cevapla
 
Konu Araçları
Eski 20-10-18, 14:29 #1
Minerva Minerva çevrimiçi
Varsayılan İslam Öncesi Türk Sanatı


Hunlarda Sanat Anlayışı ve Temelleri

Kökeni çok eski çağlara dayanan Türklerin anayurtları, yine birçok kültüre ev sahipliği yapmış Orta Asya’dır. En eski Türk kültürü kabul edilen Afanesyova’da Orta Asya’da doğmuştur. Orta Asya’da doğan bu tarz kültürler Hunlarda sanat anlayışının temelini oluşturmuştur.

Yaşadıkları coğrafya da oluşturdukları kültür ve sanat anlayışlarıyla ileride Orta Asya’da yerleşik olacak birçok medeniyeti etkilemiştir. Bu kültür bölgelerinde pişmiş topraktan ve çeşitli madenlerden ev gereçleri, süs eşyaları, pek çok obje ve figür meydana getirmişlerdir. Bunun yanında Göçebe bozkır kültürüne sahip oldukları için dokuma sanatının ilk örneklerini vermişlerdir.

Hunlarda Çadır ve Kurgan

İlk Türk devletlerinde görülen atlı göçebe kültürü Orta Asya Türk sanatının temelini oluşturur. Orta Asya ikliminden dolayı yerleşik düzene geçmeye elverişli bir bölge değildi. Bu nedenle Türkler çadırda yaşıyordu. Öyle ki çadırdaki yaşam alanı klasik Türk evi plan tipinin çekirdeğini oluşturmuştur.

Türklerin yaşadıkları bu çadırlar taşınabilir cinsten, genellikle keçe ve deri malzemeden yapılmıştır. Yurt adı da verilen çadırlar ağaç iskeletli ve tepelerinde havalandırma delikleri de bulunurdu. Türklerin yerleşik yaşama geçmeleriyle birlikte çadırın mimariye etkileri de görülmeye başlamıştır. Yarı göçebe yaşam biçimi Hunlarda çadır sanatının , ölümden sonra ki yaşama ait dinsel inanışları da kurganların gelişmesini sağlamıştır.


kurgan

Türkler ölüyü çadıra koyup yas töreni düzenler, daha sonra ölünün mezarı üzerine kerpiçten, taş ve ağaçtan kulübe yaparlardı. Bu düşünce doğrultusunda gelişen mezar tipi olan kurganlar sonraki dönemlerde anıt mezar mimarisini etkilemiştir. Çadır için kullanılan keçe malzeme ve çeşitli kumaşlar dokuma sanatının gelişmesini sağlamıştır. Kumaşlarda bezeme olarak daha çok hayvan mücadeleleri kullanılmıştır. Böylece Türklerde Hayvan üslubu, Hunlarla başlamış ve Göktürklerle birlikte tüm Orta Asya’da yaygın olarak varlığını sürdürmüştür.


Keçe Üzerine İşleme

Hun ve Göktürklerle gelişen, İslamiyet’ten sonraki Türk sanatının da etkisini gösteren hayvan üslubu, erken dönem Türk sanatının en önemli sanat üslubudur. Daha sonraları bitkisel üslubun geliştiği bilinse de üslup hiçbir zaman hayvan üslubu kadar yaygınlaşmamıştır.

Pazırık Kurganı

Altay dağları eteklerinde Pazırık’ta Rus arkeologu Rudenko tarafından açılan MÖ IV. ve III. Yüzyıldan kalma kurganlarda Hunlar’da birçok eşya ve buzlar içinde binlerce yıl bozulmayan insan ve hayvan ölüleri bulunmuştur. Bulunan bu eşyalar Hunlarda sanat anlayışını anlamamızda büyük katkıları olmuştur. Pazırıkta bulunan bu kurganlardan en önemlilerinden biri olan Beşinci Pazırık kurganında buzullar içinde çıkan en eski halı (Pazırık halısı) Asya Hunları bölgesinden gelmektedir.


Pazırık Halısı

Leningrad Ermitage Müzesi’nde saklanan Pazırık Halısı üçü dar, ikisi geniş beş bordürden oluşur. Zemin yirmi dört kareye bölünmüştür. Bu kareler bitkisel karakterli çeşitli motiflerle bezenmiştir. Halının ilk geniş bordüründe süvari figürleri yer alırken ikinci geniş bordürde geyik figürleri , grifonlardan bir iç ve bir dış dar bördür, zeminde 24 kare halinde haçvari çiçeklerden, kırmızı zemin üzerinde beyaz sarı mavi renklerin hakim olduğu dama tahtasına benzer bir örnek göstermektedir. Rudenko, kurgandaki eşya ile halıyı iskitler’e malederek MÖ V. Yüzyıla tarihlendirmiştir.


Altın Elbiseli Adam

1969-70 yıllarında Kazak arkeolog Kemal Akişev tarafından Alma Ata kenti yakınlarında ki Esik kurganında arkeolojik kazılar yapılmıştır. Bu kurganda bulunan altın elbiseli adam Hun sanatının bir diğer önemli eseridir.

Prensin üzerinde sağdan sola doğru kapalı “V” yakalı kısa bir kaftan vardır. Kaftanın altında bir binici pantolonu ile kısa, yumuşak çizmeleri dikkat çekmektedir. Ayrıca üçgen biçimli, küçük altın levhaların alt alta ve yan yana konulmasıyla özel bir zırh oluşturulmuştur.

Belindeki altın levhalarla kaplı kemerine de kını ve kabzası süslü bir bıçak asılmıştır. Başında altın levhalarla bezeli oldukça yüksek sivri bir tepelik vardır. Çin kaynaklarından edindiğimiz bilgiler, Hunlarda müziğinde önemli bir yere sahip olduğudur.

Hunlarda Müzik

Hunların Orta Asya’da ki kültür birliğini sağlaması ve komşularıyla olan etkileşimi, kendi topraklarındaki insanların günlük hayatlarına ve zevklerine yeni unsurlar katmıştır. Hunların bu unsurlarla birlikte geçirdiği müziksel evrimleri, tüm boy ve budunlarına yansımış Türk müziğinin ortak bir dili olmasında etkili olmuştur.

Kurganlarda ölen kişiye ait olan değerli eşyalar arasında telli saz ve davulların bulunması, Hun ileri gelenlerinin müziğe verdiği önemi göstermektedir. Asya Hunları döneminde, devletler arası ilişkilerde, karşı tarafa hediye olarak müzik aleti göndermenin siyasi ve kültürel bir anlamının olması da, müzik konusuna verilen önemi göstermektedir.

kaynak

__________________
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 20-10-18, 15:50 #2
BySonYolcu BySonYolcu çevrimdışı
Varsayılan C: İslam Öncesi Türk Sanatı


bizi temsil eden yerleşik ve göçebe tarzı ırkların hepsinde sanata verilen bir önem oldugunu görebiliyoruz.

Kimisi giyimde
Kimisi kullanılan araç+gereçlerde
Kimisi mezarlarda
Kimisi durulan yaşama alanlarında

aslında merak uyandırıyor en çok merak ettiğim o yaşadığını ana göre ne hissediyordur sonuç olarak bu bilgileri sanatın ilk başlangıç yıllarına dayanıyor
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 20-10-18, 15:51 #3
Galio Galio çevrimdışı
Varsayılan C: İslam Öncesi Türk Sanatı


Hayvan figürlerinin bile sanatını yapıyorlarmış ozamanlar.
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 20-10-18, 22:00 #4
THE Joker THE Joker çevrimdışı
Varsayılan C: İslam Öncesi Türk Sanatı

Alıntı:
Gerçek Mesajı Gönderen Galio Mesajı Göster
Hayvan figürlerinin bile sanatını yapıyorlarmış ozamanlar.
O zamanlarda hayvanlar'a insanlardan daha çok değer veriyorlardı.

Mesajı son düzenleyen THE Joker ( 20-10-18 - 22:06 )
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Eski 20-10-18, 22:34 #5
Minerva Minerva çevrimiçi
Varsayılan C: İslam Öncesi Türk Sanatı

Hayvan Üslubu Türk sanatında çok önemli bir yere sahiptir. İlk duvar resimleri olan mağara resimlerinde bile hayvan av sahneleri görülür. Bunları derin düşünmek gerekir çünkü o zamanlarda insanlar göçebe hayat yaşadıkları için malum teknoloji de yok tek kaynakları hayvanlardı. Ayrıca hayvanlar gücü de zaferide simgeledeği için mozaiklerde, fresklerde de çok görülür. Hayvan Üslubunu da paylaşacağım merak ederseniz onu da okumanızı öneririm.
  Alıntı Yaparak CevaplaAlıntı Yaparak Cevapla
Cevapla

Bu konunun kısa yolunu aşağıdaki sitelere ekleyebilirsiniz

Taglar
bir, hunlarda, orta, sanatının, türk

Konu Araçları

Gönderme Kuralları
Yeni konu açamazsınız
Cevap yazamazsınız
Dosya gönderemezsiniz
Mesajlarınızı düzenleyemezsiniz

BB code is Açık
Smiley Açık
[IMG] kodu Açık
HTML kodu Kapalı



Tüm saatler GMT +3. Şuan saat: 00:15
(Türkiye için artık GMT +3 seçilmelidir.)

 
5651 sayılı yasaya göre forumumuzdaki mesajlardan doğabilecek her türlü sorumluluk yazan kullanıcılara aittir. Şikayet Mailimiz. İçerik, Yer Sağlayıcı Bilgilerimiz. Reklam Mailimiz. Gizlilik Politikası. Tatil
Copyright © 2018