Active-Passive Voice with Examples
(Etken ve Edilgen Çatılar)

Biçim
A-	Etken  bir  fiilin  edilgen  biçimi ,  to  be fiilinin etken fiilin yapısına sokup buna, etken fiilin geçmiş zaman  ortacını ekleyerek oluşturulur.  Etken fiilin öznesi, edilgen  fiilin  yapıcı öğesi (agent)  olur. Yapıcı öğe  genellikle belirtilmez;  belirtildiğinde de by’dan  sonra getirilir  cümleciğn sonuna konur:

                  This tree was planted by my grandfather. : Bu ağaç büyükbabam tarafından dikilmişti.

B-	Şimdiki,  geçmiş ve şimdiki öncesi zaman yapılarına örnekler:

Etken    We keep the butter here. : Yağı burada tutarız.
Edilgen The  butter is kept here.  : Yağ burada tutulur.

Etken    They broke the window.   :Camı kırdılar.
Edilgen The window was broken.  :Cam kırıldı.

Etken    People have seen wolves in the streets. :Halk caddelerde/yolda kurtlar görmüş.
Edilgen Wolves have been seen in the streets.    :Caddelerde kurtlar görülmüş.

C-	Edilgen süreklilik  yapılar to be fiilinin süreklilik biçimlerini alırlar. Bunun dışında da bu yapılar pek kullanılmaz:

Etken     They are repairing the bridge. :Köprüyü onarıyorlar.
Edilgen  The bridge is being repaired.   :Köprü onarılıyor.

Etken     They were carrying the injured player off the field. :Sakatlanan oyuncuyu alanın dışında taşıyorlardı.
Edilgen  The injured player was being carried off the field.   :Sakatlanan oyuncu alanın dışına taşınıyordu.

Öteki süreklilik yapıları edilgende son derece ender kullanılır; Dolayısıyla:

           They have/ had been repairing the road. : Yolu onarıyorlardı.
           They will would be repairing the road.    : Yolu onaracaklar/onarıyor olabilirlerdi.

gibi  cümleler normal olarak edilgene çevrilmezler.

D-	Yardımcı + mastar  bileşimleri edilgen mastar kullanılarak edilgene çevrilirler:

Etken   You must/should shut these doors. :Bu kapıları kapamalısınız/ kapamanız gerekir.
Edilgen  These doors must/ should be shut. :Bu kapılar kapanmalı/kapanması gerekir.

Etken     They should/ought to have told him. :Ona söylemeliydiler.
Edilgen  He should/ought to have been told.   :Ona söylemeliydi. (Edilgen –miş’li mastar)

Etken fiiller ve edilgen karşılıkları
                                                                                        

Fiil  yapısı/ Fiil biçimi         Etken                    Edilgen

Geniş zaman                                 keeps                         is kept
Şimdiki zamanda süreklilik        is keeping                  is being kept
Basit geçmiş                                  kept                           was kept
Geç. zamanda süreklilik              was keeping              was being kept
Şimdi öncesi                                  has kept                     has been kept
Geçmiş öncesi                               had kept                     had been kept
Gelecek                                          will keep                    will be kept
Koşul                                              would keep                would be kept
-miş’li koşul                                   would have kept        would have been kept
Şimdi zam. Mastar                        to keep                       to be kept
-miş’li mastar                                 to have kept              to have been kept
Şim. Zam. Ortaç/i. Fiil                  keeping                      being kept
-miş’li ortaç                                    having kept               having been kept

A-Halk dilinde  bazen  be  yerine  get  kullanılabilir:

             The eggs got  (=were)  broken . : Yumurtaalr kırıldı.
            You’ll get    (=be)  sacked  if you take  any more  time off. :Daha çok izin  alırsan  kovulursun.

B-Someone gave her a bulldog (Bir i ona buldog  verdi.) gibi ,  düz  ve  dolaylı  tümleç  içeren  bir  cümlenin  kuramda  iki edilgen  biçime  sahip  olduğuna  dikkat  ediniz :

          She was  given a bulldog .: Ona bir  buldog  verildi.
        Abulldog  was  given  to  her. : Bir  buldog  ona  verildi.

Bundan  birincisi  çok  yaygındır. Dolayısıyla  dolaylı  tümleç  genellikle  edilgen  fiilin  öznesi  olur.

C- Etken  fiilin  öznesinin  kimliği ile  ilgili  sorular  genellikle  düz  cümle  yapısıyla  ifade  edilir.

         What  delayed  you? :  Seni  ne  geciktirdi?  ( Neden  geciktin?)
        Which  team  won?   :  Hangi  takım  kazandı?

Edilgen  bir  fiilin  öznesinin  kimliğine  ilişkin  sorular  da  düz  cümle  yapısıyla  ifade  edilir:

       Something  was  done. – What  was  done? : Bir  şey  yapıldı. – Ne  yapıldı?
      One of  them  was  sold.- Which  one  was sold? : Bir  satıldı – Hangisi  satıldı ?

Etken  yapıdaki  soru  dizilişi  edilgende  düz  cümle  dizilişine  dönüşebilir:

      What  did  they  steal?  :  Ne  çaldılar? (Soru  dizilişi)
     What  was  stolen ?        : Ne  çalındı?  (Düz  cümle  dizilişi)

Ancak  soru  ,  yapıcı   öğeye   gönderme  yapıyorsa  soru  dizilişinin  gerektiğine  dikkat  ediniz :

    Who   painted  it?  :  O resmi  kim  yapmış?  (düz  cümle  dizilişi
   Who  was  it  painted  by? : O  resim  kimin  tarafında  yapılmış? (Soru  dizilişi)

Edilgenin Kullanımları

Edilgen şu durumlarda  kullanılır:

A- Kim  olduğu  belirgin  olduğu  için  eylemin  sahibinin  belirtilmesi   gerekmediği   zaman :

          The  rubbish  hasn’t  been  collected. :  Çerçöp  toplanmadı.
         The  streets  are  swept  every  day.   : Caddeler  hergün  temizlenir.
         Your  hand  will  be  X-rayed. : Elinin  röntgeni  alınacak.

B- Eylemi kimin yaptığını bilmiyorsak, tam olarak bilmiyorsak ya da  unutmuşsak :

         The minister was murdered. : Bakan öldürüldü.
         My car has been moved!       : Arabam oynatılmış!
        You’ll be met at the station.   : İstasyonda karşılanacaksınız.
        I’ve been told that . . .            : Bana dendi ki . . .

C-Etken fiilin öznesi  “people” olacaksa :

        He is suspected of receiving stolen goods. : Çalınmış mal kabul ettiğinden kuşkulanılıyor. (People suspect him of . . . : Halk . . . kuşkulanıyor.)
       They are  supposed to be living in New York . : New York’ta oturdukları sanılıyor. (People supposed that they are living . . . :Halk . . . oturduları sanılıyor.)

D-Etken  cümlenin öznesi, one belgisiz zamiri olacaksa : One sees this sort of advertisement  everywhere  (İnsan bu tür reklamı her yerde görür) cümlesi genellikle şöyle ifade edilir:

       This sort of advertisement is seen  everywhere. : Bu tür reklam her yerde görülür.
  
Halk dilinde “you” belgisiz zamiri ve etken fiil kullanabiliriz :

     You see this sort of advertisement everywhere. Bu tür reklamı her yerde görürsün.

Ancak daha biçimsel İngilizce “one”+ etken ya da daha yaygın olan edilgen biçimini gerektirir.

E-Eylemi gerçekleştiren  kişiden çok eylemin  kendisiyle  ilgileniyorsak :

     The  house next door has been bought (by a Mr Jones). :Yandaki ev (Mr Jones diye biri  tarafından) satın alındı. (Bu durumda Türkçede “Yandaki  ev  satıldı’yı  yeğleriz.)

Ancak Mr Jones’u biliyorsak etkeni kullanırız:
    
    Your father’s friend, Mr  Jones , has bought the house  next door. :Yandaki evi babanın arkadaşı Mr Jones  satın aldı.

Aynı biçimde :

     A  new  public  library is being  built (by our local council). : (Bölge konseyince) yeni bir halk  kütüphanesi kuruluyor.

Ancak daha teklifsiz İngilizcede “they” belgisiz zamiri ile etken fil kullanırız:
 
          They are  building a new public library. : Yeni bir halk kütüphanesi kuruyorlar.

Kuşkusuz, Konsey üyelerinden biri şöyle der:

        We are/The Council is building . . . : Biz /Konsey . . . kuruyor(uz).

F-Edilgen, açık olmayan ya da dilbilgisine aykırı bir cümle  kurmamak için de kullanılabilir. Bu genellikle, özne  değişiminden  kaçınarak yapılır :

         When he arrived home a detective arrested him : Bir dedektif, eve gelice (bir dedektif tarafından) tutuklandı.

Cümlesinin daha iyi ifadesi:

         When he arrived home he was arrested (by a detective). : Eve gelince (bir dedektif tarafından) tutuklandı.

         When their  mother was  ill  their  neighbours  looked  after  the  children. : Komşuları , annelerinin  rahatsızlığı  sırasında çocuklara baktılar.

         When  their  mother  was ill  the  children  were looked  after  by  neighbours. : Çocuklar  rahatsızlığında  onlara  komşularca  bakıldı.

G- Edilgen  bazen  psikolojik  nedenlerle  yeğ  tutulabilir. Konuşan  kişi  hoşa  gitmeyen  duyuruların  sorumluluğunu  üzerinden  atmak için  bunu kullanabilir. :

         EMPLOYER: Overtime  rates  are  being  reduced/will  have  to be  reduced. :
         İŞVEREN: Fazla mesai  ücretleri düşürülmektedir/ . . . ücretlerinin düşürülmesi gerekecektir.

Hoşa giden  duyurulan için, kuşkusuz  etken  kullanılır :

          I/We are  going  to increase overtime  rates. :Fazla mesai  ücretlerini  artırıyorum/artırıyoruz.

Konuşan kişi  eylemi  kimin  gerçekleştirdiğini bilip  adını vermek istemeyebilir. Bill’in, kendisine  ait mektupları  açtığından  kuşkulanan  Tom,

          You’ve  opened  this  letter! :Bu  mektubu açın!

Yerine  diplomatik bir ifadeyle:

         This letter  has  been  opened! : Bu mektup açılmış!
diyebilir.

H- have + tümleç + geçmiş  zaman  ortacı  yapısı (I had the car resprayed. : Arabayı  onarttım.)

Edilgen fiillerle edatlar

A-Yapıcı öğe belirtildiğinde bu öğe by’dan sonra konur :

Etken         Dufy painted this picture. : Bu resmi Dufy yaptı.
Edilgen      This  picture  was  painted  by  Dufy. : Bu resim  Dufy  tarafından  yapıldı.

Etken         What makes  these  holes? : Bu delikleri ne yapıyor? (Bu delikleri  açan ne?)
Edilgen      What are  these  holes made  by? : Bu delikler  neyle açılıyor?

Ancak
            Smoke  fiiled  the  room. : Odayı duman  doldurdu.
            Paint  covered  the  lock. :Kilit boyayla kaplandı.
Olur.

Burada yapıcı  öğelerle  değil,  kullanılan  gereçle  ilgilenmekteyiz.

B- Fiil + edat + tümleç bileşimleri  edilgene  çevrildiklerinde  edat  fiilden  hemen  sonraki  yerinde kalır :

Etken      We  must  write to  him. : Ona (mektup) yazmalıyız.
Edilgen   He must be written to. : Ona (mektup) yazılmalı.

Etken      You can play with these cubs quite  safely.  :Bu aslan yavrularıyla tehlikesizce oynayabilirsin.
Edilgen    These cubs can be played with quite safely. : Bu aslan yavrularıyla  tehlikesizce  oynanabilir.

Fiil + edat/zarf bileşimleri de aynı biçimde edilgene çvrilir.

Etken     They  threw away the old  newspapers. : Eski gazeteleri attılar.
Edilgen  The old newspapers were thrown away. : Eski gazeteler atıldı.

Etken     He looked after  the  children  well. : Çocuklara iyi baktı.
Edilgen  The  children  were well looked after. : Çocuklara iyi  bakıldı.

Edilgen  fiillerden sonra mastar yapıları

A-	acknowledge, assume, believe, claim, consider, estimate, feel, find, know, presume, report, say, think understand  vb’den sonra

People consider/know/think vb. that he is . . . : (Halk onun . . . olduğunu kabul diyor/biliyor/düşünüyor vb.) gibi cümlelerin iki olası  edilgen biçimi vardır :

        It is considered/known/thought vb. that he is ... : Şu kabul ediliyor/ biliniyor/düşünülüyor ki o . . . dir.
       He is considered/known/thought vb. to be  . . .  : Onun  . . . olduğu kabul  ediliyor/ biliniyor/düşünülüyor.

Aynı biçimde :

       People said that he was jealous of her. : Halk, onun (adamın) onu (kadını) kıskandığını söyledi.
       It was said that he was veya  He was said  to be jealous of her. : Dendi ki o (adam) onu (kadını) kıskanıyormuş. Ya da : Onun (adamın) onu ( kadını ) kıskandığı söylendi.

B-	suppose’dan sonra

Edilgende suppose’dan sonra  herhangi bir fiilin şimdiki zaman  mastarı gelebilir ancak bu yapı genellikle  bir görev kavramı iletir; dolayısıyla etkendeki suppose’un normal dengi değildir :
 
       You are supposed to know  how to drive . : Araba kullanmasını bilmen gerekir.
       It is your  duty to know/You should know how to drive. : Araba kullanmayı bilmek görevin/ bilmen gerekir.

C-	Edilgen fiillerden sonra gelen fiiller normal olarak tam mastarlardır.

 Etken          We saw them go out. : Onların çıktığını gördük.
                    He made us work.   : Bizi çalıştırdı.
Edilgen       They were seen to go out . :Dışarı çıktıkları görüldü.
                    We were made to work. : Çalıştırıldık.

D-	believe, know, report, say, suppose, think, understand’ın  edilgenlerinden sonra süreklilik mastarı kullanılabilir:

                He is believed to be living abroad. : Yurt dışında  yaşamakta olduğuna inanılıyor.
                People  believe that  he is living abroad. : Halk onun yurt dışında oturduğuna inanıyor.