ÖSS ve Edebiyat


Edebiyat yedi sanat dalından biri. Müzik, resim, tiyatro, mimari, heykel, edebiyat ve yedinci sanat sinema. Edebiyat dersinin okullarda bir ders olarak gösterilmesi sanat dallarından birinin gençlere aşılanması için. Bunun ne kadar yerine getirildiği konusu tartışmaya olabildiğince açık. Bir kere yaşadığın çağın özelliklerini anlamadan bu konuya açıklık getirmek de zor. Ülkende ekonomik yönden insanlar bunalım yaşıyorsa bunun insanlarına yansıması da olumsuz yönde olur. Temel ihtiyaçlarını karşılayamayan insanlardan estetik duygularını geliştirmesi ne kadar beklenebilir? Hal böyleyken bir edebiyat öğretmeninin şiiri, hikâyeyi, romanı öğrenciye sevdirebilmesi ne kadar da zordur. Edebiyat eğitiminin liselerde öğrenciye veriliş tarzı da sorunun ayrı bir parçası. En başta hazırlanan ders kitapları, müfredat, öğrenciyi edebiyattan soğutmak için sanki. Liseyi bitirmiş kime sorsanız edebiyat dersi hakkında çoğunlukla alınan cevap şu olur: "Of ya hâlâ o failatün mefailün var mı?" Onların yüzünden kaldım zor geçtim sınıfı... Kitaplarda işlenen konular, bir hikâyeden bir parça, bir romandan bir parça. Tam hazmedilmeden geçiştirilmek zorunda bırakılıyor. Burada öğretmenin yapacağı pek bir şey de kalmıyor. Müfredatı zamanında bitirmekten başka. Yazılı sorularını buna göre hazırlamaktan başka. Not alışverişi içerisine hapsedilmiş bir edebiyat dersinden başka bir şey olmuyor öğretmen ile öğrenci arasında.
ÖSS sınavına göre şekillenen okullar, bir dershane gibi öğrencilerini sınava hazırlamak istiyor. Her derse test mantığıyla bakılıp buradan kaç soru gelecekse ona göre ilgi ve alaka gösteriliyor derslere. Dersin konuları ÖSS mantığına göre işleniyor. İl milli eğitim müdürü, okul müdürlerini toplayıp onlardan bu sene ÖSS' yi kazanan öğrencilerin listesini istiyor. Listesi kabarık olan okullar başarılı sayılıyor. Geri kalan kültürmüş, binlerce yıllık bir medeniyetin edebiyatı sevdirilmiş mi, soran yok. Ha, denilecek ki öğretmen sevdirsin kardeşim dersi. Tamam güzel de edebiyatı, şiiri sevdirelim dediğimizde buradan kaç soru gelecek tarzında bir soruyla karşılaşabiliyor öğretmen. Yani ne kadar köfte o kadar ekmek... Şiiri sevdirmekten kaç soru gelir ÖSS'de? Şiir, insanı insana sevdirir. Edebiyat, Türk edebiyatı yazarlarıyla, şairleriyle dünya edebiyatı içerisinde saygın bir konumdadır. Bu yazarlarımızı, şairlerimizi insan olarak sevdiremezsek bu kültür nasıl yaşayacak sonsuza kadar?

Doğru dürüst eğitim
Teknolojik bir ahlâk oluşmaya başladı bile. Cep telefonlarıyla sevgililerinin görüntülerini hunharca dağıtan bir nesil yavaş yavaş palazlanıyor. Ahlâki çöküntüden herkes şikayetçi. İnsanın ruhunu derinleştirecek derslere test mantığı olarak bakarsan daha ne çöküntüler yaşanır, Allah korusun... Bir otuz sene sonra şimdiki liselerde okuyanlar, çocuklarına, torunlarına ne anlatacak acaba? Çocuğum bizim zamanımızda bir sanatçı vardı, adı Petek Dinçöz, onun şarkılarıyla büyüdüm ben, ha neydi bir şarkısı vardı hasta ettin sen beni hasta! Vay be anne ne büyük sanatçılar varmış o zamanlar şimdi o şarkılar yapılmıyor. Ha bir de çocuğum edebiyat öğretmenimiz vardı; bize insan ruhunu geliştiren şeylerden bahsederdi. Yok neymiş insan olmanın yolu edebiyattan geçiyormuş falan. Benim yararıma olmayan şiiri ben ne yapayım evladım...
Velhasıl, suçlu ne öğrenci ne de öğretmen. Ne müdürler ne de bakanlar, milletvekilleri. Bu sorun bambaşka bir şey. Nereden baksan elinde kalan kırık dökük bir eğitim sisteminde sorgulayan, düşünen, mukayese etmeyi bilen bir öğrencimiz yok. Olsa da onunla dalga geçiliyor zaten. Çevreye uyum sağlamak zorunda kalıyor. Her şeyin görsellik olduğu bir çağda iç dünyanın zenginliği pek önemsenmiyor. Dış yönden güzel olunca saygı görmeyi hak ettiğin üzerine kurulu bir düzen içerisinde yaşıyoruz. Karamsarlığımızdan değil bu yazılarımız. Memleketimizi sevdiğimizden. Gerçekleri görmemezlikten gelemediğimizden. Hassasiyetimizden kaynaklanıyor. 15 milyon öğrencisi olan bir ülke, bu zeka tomurcuklarına sadece ÖSS mantığına göre beş şıkka indirgenmiş bir eğitim öğretim sunmamalı. Yunanistan'ın nüfusu 15 milyon. Bizim öğrencilerimizin sayısı 15 milyon, bu size bazı gerçekleri daha net anlatıyor umarım. Yani bu kadar gence, adam gibi eğitim öğretim verilse dünyayı yıkar. En başta ülkemiz kendi çocuklarıyla kalkınır. Belki de bundan korkuluyor. IMF geliyor, eğitime bu kadar masraf yapacaksın diyor, bütçeni düşün diyor. Biz de ona göre eğitime bakışımızı belirliyoruz. Acaba başka bir ülke var mıdır zeka tomurcuklarını bu kadar körelten dünyada? Ha bu arada bu konudan da soru geliyor mu ÖSS'de?!!