A) Âbİdelerİn Sahİplerİ Ve YazilŞ Tarİhlerİ

adamus · 12-12-06, 03:38

A) ÂBİDELERİN SAHİPLERİ VE YAZILŞ TARİHLERİ

*Bilge Kağan Âbidesi:

Bilge Kağan Âbidesi kendisinin 734’te ölümünden sonra 735’te oğlu tarafından dikilmiştir. Bu âbide de Bilge Kağan konuşmaktadır. Esasen âbidenin kuzey cephesinin ilk 8 satırı Kül Tigin âbidesinin güney cephesinin, doğu cephesinin 2-24 satırları ise Kül Tigin âbidesinin doğu cephesinin mukabil satırlarına benzemektedir. Bu âbidede ayrıca Kül Tigin ‘in ölümünden sonraki vakaların ilâve edildiği görülür.
Bilge Kağan âbidesi hem devredilmiş, hemde parçalanmıştır. Onun için tahribat ve silinti bunda çok fazladır. Bu âbideyi yeğeni Yolluğ Tigin yazmıştır. Her iki âbidede de Bilge Kağan’ın sözlerinin dışında Yolluğ Tigin’in kitabe kayıtları ve ilâveleri yer almaktadır. Bu âbidenin etrafında da yine türbe enkazı ve daha az olmak üzere heykeller ,balballar ve taşlar vardır.

*Tonyukuk Âbideleri:

Tonyukuk âbidesi , diğer iki âbidenin biraz daha doğusunda bulunmak- tadır.Devrilmemiş , dikili dört cepheli iki taş halindedir. Birincisi ve daha büyük olan taşta 35 ,ikinci taşta 27 satır vardır. İkinci taşta yazılar daha itinasızdır ve aşınmada daha çoktur. Bu âbidenin yazıları Kül Tigin ve Bilge Kağan’ ınki kadar düzgün değildir.Bu âbide de yazı yukarıdan aşağı yazılmıştır. Fakat diğer ikisinin aksine satırlar soldan sağa doğru istif edilmiştir. Tezyinatı da diğer kitâbelerdeki kadar sanatkârane değildir. Tonyukuk âbidesinin yanında da büyük bir türbe kalıntısı , heykeller , balballarve taşlar vardır.
Tonyukuk âbidesini , İlteriş Kağan ‘ın isyanına iştirak eden ve o günden Bilge Kağan devrine kadar devlet idaresinin baş yardımcısı olarak kalan büyük Türk devlet adamı ve başkumandanı Tonyukuk ,ihtiyarlık devrinde bizzat diktirmiştir. Bu âbidede Tonyukuk konuşmaktadır , bu âbidenin müellifi odur.

*Kül Tigin Âbidesi :

Kül Tigin , Göktürkleri Çin esaretinden kurtaran ve ikinci Göktürk devletini kuran İlteriş Kutluk Kağan ‘ın küçük oğludur. Ağabeyi Bilge Kağan ‘la birlikte gece gündüz çalışmış , Türk ordularına komutanlık yaparak büyük zaferler kazanmıştır.731 tarihinde bir savaşta ölünce , derin bir üzüntüye kapılan ağabeyi Bilge Kağan tarafından hatırasına , bir sene sonra (732) bir âbide diktirilmiştir.
Bu âbidede konuşan Bilge Kağan’dır. Tarihi bilgiler verilirken , Kül Tigin ‘in yaptıkları , devletin kuvvetlenmesindeki hissesi çok duygulu ve coşkun bir şekilde anlatılmıştır. Âbidenin en içli kısmı Bilge Kağan ‘ın ölen kardeşine ağladığı bölümdür.
Âbideler içerisinde bu zamana kadar en az tahribata uğrayan bu âbidedir . Âbideyi , Hakan ailesinden ve Kül Tigin ‘ in yeğeni olan Yolluğ Tigin yazmıştır. Ayrıca , âbidenin batı cephesinde çince yazılar da bulunmaktadır.
İfade ve ihtiva ettiği bilgiler bakımından bu âbide en sağlamı ve dolgun olanıdır.ifade daha düzgün ve cümleler akıcıdır.Derin ve şiirimsi bir söyleyiş görülür.

12-12-06, 03:38	#1 (permalink)
adamus Vatani Görevde Giriş Tarihi: 23-05-2005 Yaş: 23 Mesajlar: 10,942 Rep Puanı: 15742121 Rep Gücü: 157573	A) Âbİdelerİn Sahİplerİ Ve YazilŞ Tarİhlerİ A) ÂBİDELERİN SAHİPLERİ VE YAZILŞ TARİHLERİ Bilge Kağan Âbidesi: Bilge Kağan Âbidesi kendisinin 734’te ölümünden sonra 735’te oğlu tarafından dikilmiştir. Bu âbide de Bilge Kağan konuşmaktadır. Esasen âbidenin kuzey cephesinin ilk 8 satırı Kül Tigin âbidesinin güney cephesinin, doğu cephesinin 2-24 satırları ise Kül Tigin âbidesinin doğu cephesinin mukabil satırlarına benzemektedir. Bu âbidede ayrıca Kül Tigin ‘in ölümünden sonraki vakaların ilâve edildiği görülür. Bilge Kağan âbidesi hem devredilmiş, hemde parçalanmıştır. Onun için tahribat ve silinti bunda çok fazladır. Bu âbideyi yeğeni Yolluğ Tigin yazmıştır. Her iki âbidede de Bilge Kağan’ın sözlerinin dışında Yolluğ Tigin’in kitabe kayıtları ve ilâveleri yer almaktadır. Bu âbidenin etrafında da yine türbe enkazı ve daha az olmak üzere heykeller ,balballar ve taşlar vardır. Tonyukuk Âbideleri: Tonyukuk âbidesi , diğer iki âbidenin biraz daha doğusunda bulunmak- tadır.Devrilmemiş , dikili dört cepheli iki taş halindedir. Birincisi ve daha büyük olan taşta 35 ,ikinci taşta 27 satır vardır. İkinci taşta yazılar daha itinasızdır ve aşınmada daha çoktur. Bu âbidenin yazıları Kül Tigin ve Bilge Kağan’ ınki kadar düzgün değildir.Bu âbide de yazı yukarıdan aşağı yazılmıştır. Fakat diğer ikisinin aksine satırlar soldan sağa doğru istif edilmiştir. Tezyinatı da diğer kitâbelerdeki kadar sanatkârane değildir. Tonyukuk âbidesinin yanında da büyük bir türbe kalıntısı , heykeller , balballarve taşlar vardır. Tonyukuk âbidesini , İlteriş Kağan ‘ın isyanına iştirak eden ve o günden Bilge Kağan devrine kadar devlet idaresinin baş yardımcısı olarak kalan büyük Türk devlet adamı ve başkumandanı Tonyukuk ,ihtiyarlık devrinde bizzat diktirmiştir. Bu âbidede Tonyukuk konuşmaktadır , bu âbidenin müellifi odur. *Kül Tigin Âbidesi : Kül Tigin , Göktürkleri Çin esaretinden kurtaran ve ikinci Göktürk devletini kuran İlteriş Kutluk Kağan ‘ın küçük oğludur. Ağabeyi Bilge Kağan ‘la birlikte gece gündüz çalışmış , Türk ordularına komutanlık yaparak büyük zaferler kazanmıştır.731 tarihinde bir savaşta ölünce , derin bir üzüntüye kapılan ağabeyi Bilge Kağan tarafından hatırasına , bir sene sonra (732) bir âbide diktirilmiştir. Bu âbidede konuşan Bilge Kağan’dır. Tarihi bilgiler verilirken , Kül Tigin ‘in yaptıkları , devletin kuvvetlenmesindeki hissesi çok duygulu ve coşkun bir şekilde anlatılmıştır. Âbidenin en içli kısmı Bilge Kağan ‘ın ölen kardeşine ağladığı bölümdür. Âbideler içerisinde bu zamana kadar en az tahribata uğrayan bu âbidedir . Âbideyi , Hakan ailesinden ve Kül Tigin ‘ in yeğeni olan Yolluğ Tigin yazmıştır. Ayrıca , âbidenin batı cephesinde çince yazılar da bulunmaktadır. İfade ve ihtiva ettiği bilgiler bakımından bu âbide en sağlamı ve dolgun olanıdır.ifade daha düzgün ve cümleler akıcıdır.Derin ve şiirimsi bir söyleyiş görülür.

Konu Araçları
Çıktı Görüntüsünü Göster Sayfayı E-posta İle Yolla