Elfriede Jelinek (20 Ekim 1946) Avusturyalı feminist oyun yazarı ve romancı. 2004 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'nü almıştır.

Jelinek Avusturya'nın Steiermark eyaletinin Mürzzuschlag kasabasında doğdu. Babası İkinci Dünya Savaşı'ndan sağ kurtulmayı başarmış Çek asıllı bir Yahudi'ydi. Annesi varlıklı bir Viyana ailesindendi. Küçük yaşlardan itibaren piyano, org, gitar, keman, viyola dersleri aldı. Viyana konservatuarından orgçu olarak mezun oldu. Aynı zamanda Viyana Üniversitesi'nde sanat tarihi ve tiyatro okudu. Genç yaşta şiir yazmaya başladı. İlk eseri Lisas Schatten adlı derleme oldu. 1970'lerin başında Gottfried Hüngsberg ile evlendi.

Nobel Ödülü'nü almadan öce Jelinek Almanca konuşulan ülkelerin dışında pek tanınmıyordu. Yazı tarzında geleneksel Avusturya edebiyatı derinden hissedilir ve Avusturyalı yazar Robert Musil'in etkisi görülür.

Eyvind Olov Verner Johnson (d. 29 Temmuz 1900, Svartbjörnsbyn, İsveç - ö. 25 Ağustos 1976, Stokholm) İsveçli yazar. Grupp Krilon (1941), Krilons resa (1942) ve Krilon själv (1943) başlıklarıyla yayımlanan roman üçlemesi, önde gelen yapıtı olarak kabul edilir. 1974 yılında edebiyat dalında Nobel Ödülüne layık görüldü,

William Cuthbert Faulkner (d. 25 Eylül 1897 – ö. 6 Temmuz 1962) Nobel ödüllü, ABD'li yazar.


Amerikan Modernist yazarların babası sayılan Faulkner, rakip gördüğü Ernest Hemingway'den farklı olarak, uzun ve karmaşık anlatımları benimsemiştir. Uyguladığı teknikler arasında bilinç akışı tekniği ve çoğul anlatı (multiple narration) teknikleri bulunur. 1930'larda Avrupa'daki deneysel geleneği izleyen ilk Amerikan yazarıdır.


1949 yılında Nobel Edebiyat Ödülü'nü kazandıktan sonra, 1955'de Pulitzer Ödülü'nü alan Faulkner, 1962'de bir kalp krizi sonucu ölmüştür.

Türkçeye çevrilmiş eserleri (ilk basımlar esas alınmıştır)

Sartoris (1929 / 1973)

* Sartoris, çev. Gülten Yener, İstanbul: Can, 1985.

The Sound and the Fury (1929)

* Ses ve Öfke, çev. Rasih Güran, İstanbul: Remzi, 1965.

As I Lay Dying (1930)

* Döşeğimde Ölürken, çev. Murat Belge, İstanbul: De, 1965.

Red Leaves (1930)

* Kırmızı Yapraklar, çev. Ülkü Tamer, İstanbul: Ataç Kitabevi, 1959.

Dr. Martino (1931)

* Doktor Martino, çev. Bilge Karasu, İstanbul: Yenilik, 1956.

That Evening Sun (1931)

* O Akşam Güneşi, çev. Hamdi Koç, İstanbul: YKY, 1993.

Sanctuary (1932)

* Kutsal Sığınak, çev. Ender Gürol, İstanbul: Cem, 2000.

Light in August (1932)

* Ağustos Işığı, çev. Murat Belge, İstanbul: Cem, 1968.

Absalom, Absalom! (1936)

* Abşalom, Abşalom!, çev. Aslı Biçen, İstanbul: YKY, 2000.

The Hamlet (1940)

* Köy, çev. Deniz Ilgaz, İstanbul: YKY, 2004.

Go Down, Moses (1942)

* Kurtar Halkımı Musa, çev. Necla Aytür, İstanbul: YKY, 2002.

The Bear (1942)

* Ayı, çev. Murat Belge, İstanbul: De, 1967.

Knight's Gambit (1949)

* Duman, çev. Talât Sait Halman, İstanbul: Can, 1991.

Mayday (1977)

* Bir Mayıs Günü, çev. Semih Aközlü, İstanbul: Ara, 1989.


Özgün başlığı saptanamayanlar

* Aşk ve Ölüm, çev. Vahdet Gültekin, Güven Yayınevi, 1968.
* Lekeli Günler, çev. Özay Sunar, İstanbul: Altın Kitaplar, 1967.

Anatole France (Anatole François Thibault, d. 16 Nisan 1844 Paris, ö. 12 Ekim 1924 Saint-Cyr-sur-Loire Tours) Fransız yazar. Klasik geleneğin önde gelen temsilcileri arasında kabul edilir. Edebiyatın her türünde eserler veren yazar, 1921 yılında edebiyat dalında Nobel Ödülüne layık görülmüştür.

Şiir

* La Mort d'un juste (1870)
* Poèmes dorés (1873)
* Les Noces corinthiennes (1876), drame antique en vers

Roman ve düz yazı

* Jocaste et le chat maigre (1879)
* Le Crime de Sylvestre Bonnard (1881), qui reçoit le prix de l'Académie française.
* Les Désirs de Jean Servien (1882)
* Abeille, conte (1883)
* Nos enfants, scènes de la ville et des champs (1886)
* Balthazar (1889)
* Thaïs (1890), (PG), qui a fourni l'argument au Thaïs de Jules Massenet
* L'Étui de nacre (1892), recueil de contes
* La Rôtisserie de la reine Pédauque (1892)
* Les Opinions de Jérôme Coignard (1893)
* Le Lys rouge (1894), roman
* Le Jardin d'Épicure (1895), (PG)
* Le Puits de Sainte Claire (1895)
* L'Histoire contemporaine : Autour d'un enseignant à l'université de Tourcoing, une tétralogie satirique de la société française sous la Troisième république (du boulangisme au début du Şablon:XXe siècle.)
* L'Orme du mail (1897), (L'Histoire contemporaine, I)
* Le Mannequin d'osier (1897), (L'Histoire contemporaine, II)
* L'Anneau d'améthyste (1899), (L'Histoire contemporaine, III)
* Monsieur Bergeret à Paris (1901), (L'Histoire contemporaine, IV), (PG)
* Clio (1900)
* Le Procurateur de Judée (1902)
* Histoires comiques (1903)
* Sur la pierre blanche (1905), (PG)
* L'Affaire Crainquebille (1901)
* Penguenler Adası (1908), (PG)
* Les Contes de Jacques Tournebroche (1908)
* Les Sept Femmes de Barbe bleue et autres contes merveilleux (1909)
* Tanrılar Susamışlardı (1912)
* La Révolte des anges (1914)
* Marguerite (1920)
* Le Comte Morin (1920)

Anı

* Le Livre de mon ami (1885)
* Pierre Nozière (1899)
* Le Petit Pierre (1918)
* La Vie en fleur (1922)

Tiyatro oyunları

* Au petit bonheur, un acte (1898)
* Crainquebille, pièce (1903)
* La comédie de celui qui épousa une femme muette, deux actes (1908)
* Le Mannequin d'osier, comédie (1928)

Edebiyat eleştirisi

* Alfred de Vigny, étude (1869)
* Le château de Vaux-le-Vicomte (1888)
* Le Parnasse contemporain (1871) (participation limitée : quelques poèmes)
* Le Génie latin (1913), recueil de préfaces
* Sur la voie glorieuse (1915)

Diğer yazıları

* Opinions sociales (1902)
* Le parti noir (1904)
* Vers les temps meilleurs (1906), recueil de discours et lettres
* Trente ans de vie sociale

Nesir yazarı, çevirmen, tiyatro yazarı ve yöneticisi, eleştirmen ve ressam Gao Xingjian, Çin-Japon Savaşı’nın en şiddetli günlerinin yaşandığı bir sırada, 4 ocak 1940’ta, Doğu Çin’in Ciangşi Eyaleti’nde, Ganzhou’da doğdu. Artık Çin Halk Cumhuriyeti olarak anılan ülkesinin başkenti Pekin’de ilk, orta ve yükseköğrenimini tamamlayarak Pekin Yabancı Diller Enstitüsü’nün Fransızca bölümünden mezun oldu (1962). Sekiz yıl boyunca çevirmenlik yapan Gao, Çin Komünist Partisi’nin 1966-1976 yılları arasında uyguladığı "Kültür Devrimi" sırasında beş yıllığına "tarım işlerinde çalışmak üzere" kırsal bölgeye gönderildi (1970). Bu dönemde, çocukluğundan beri tuttuğu günlükler de içinde olmak üzere, on tiyatro oyunu, bir roman ve çok sayıda şiirini yok etmek zorunda kaldı. "Proleterleşme süreci"ni tamamlayan Gao, çevirmen ihtiyacı doğduğu için tekrar Pekin’e çağrıldı (1975). Bu arada edebiyat dergilerinde denemeleri ve öyküleri de yayımlanan Gao’nun "Modern Roman Sanatı Üzerine İlk Deneme" (1981) adlı çalışması beklenmedik şiddette bir tartışmaya yol açtı. Bir yıl sonra sahnelenen ve Çin’de deneysel tiyatronun ilk örneği kabul edilen "Alarm İşareti" ( Signal d'alarme) adlı tiyatro oyunu, yüzlerce kez kapalı gişe oynadı. Hakkında eleştiri yazısı yazılabilsin diye bir kez sahnelenmesine izin verilen "Otobüs Durağı" (Arrêt d’autobus) adlı tiyatro oyununu ise partinin kıdemli bir üyesi "Çin Halk Cumhuriyeti’nin kuruluşundan beri kaleme alınmış en tehlikeli metin" ilan etti (1983). "Vahşi Adam" (L'Homme sauvage) adlı tiyatro oyunuyla (1985) yeniden tartışmaların odağına oturdu. Deutscher Akademischer Austauschdienst ve Fransız Dışişleri Bakanlığı'nın davetlisi olarak Avrupa'da sekiz ay kaldı. "Öteki Kıyı" (L'autre rive) adlı tiyatro oyunu henüz prova aşamasındayken yasaklandı (1986). Baskılardan iyice bunalan Gao, Fransız Kültür Bakanlığı’nın davetlisi olarak Paris’e gitti (1987) ve 1982’de Çin'de başladığı romanı "Ruh Dağı"nı (La Montagne de l'Ame) yazmaya koyuldu. Tian An Men olaylarının patlak verdiği sırada romanını bitiren (1989) Gao’nun, yeni yazdığı "Kaçış" (La Fuite) adlı tiyatro oyununun da Çin’de basımı yasaklandı. "Devlet düşmanı" ilan edilerek Çin Komünist Partisi’nden atılan Gao’nun pek çok eseri polisin Pekin'deki evine düzenlediği baskın sırasında yok edildi. Yazar, Fransa’nın talebini kabul etmesi üzerine politik göçmen olarak Paris'e yerleşti. 1990’dan itibaren romanları Batı dillerinde yayımlanmaya, oyunları sahnelenmeye başlayan, Fransa ve Belçika’dan ödüller alan Gao, 1997’de Fransız vatandaşlığına kabul edildi. İlk baskısı, Taibei’de Fransızca yayımlanan (1998) "Ruh Dağı", Fransa’da iki yıl sonra piyasaya çıktı. İtalya'da Premio Letterario Feronia'yla ödüllendirilen roman, 2000 yılı Nobel Edebiyat Ödülü’ne layık görüldü. Ayrıca Gao, Fransa cumhurbaşkanı tarafından Chevalier de l'Ordre de Légion d'Honneur unvanıyla ödüllendirildi.