Hekim her şeyi aklında tutabilir mi?

* Göğüs ağrısıyla kardiyoloji polikliniğine başvurdum. Doktor şikayetlerimi dinleyip, sorular sordu. Kullanmakta olduğum ilaçlar, geçirdiğim kapak ameliyatı hakkında bilgi aldı ve önceki röntgen filmlerim ile raporlarıma baktı. Bazı yeni tetkikler istedi. Tahlilleri yaptırmak üç günümü aldı. Sonuçlarıyla beraber tekrar aynı doktora gittim. Bunlara bakıp, bana reçete yazdı. Fakat, benim içime kuşku düştü. Çünkü bu doktor, günde 50-60 hasta muayene ediyor. Poliklinikte, hastalara ait her hangi bir kayıt da tutulmuyor. Hekimin önceden gördüğü hastaları, birbirine karıştırmadan hatırlaması bana pek gerçekçi gelmedi. Ne dersiniz? Hekim, her gün gördüğü o kadar hastanın her şeyini aklında tutabilir mi? Bunların bir dosya kaydı gerekmez mi?

Hekimin hastalarla ilgili kayıt tutma yükümlülüğü vardır. Herhangi bir durumda, yasal sorumluluktan kendini koruyabilmesi bakımından, kayıt tutma görevi, hekim için de çok gereklidir. Eğitim ve bazı hizmet hastanelerinde uygulansa da, iş yoğunluğundan veya ihmalkarlıktan dolayı, birinci ve ikinci basamak sağlık kurumlarında, poliklinik defterine düşülen bir iki not dışında ayaktan hasta kaydı yapılmamaktadır. Servise yatırılarak tedavi edilen hastaların dosya kayıtları ise nispeten daha iyi tutuluyor. Oysa, ayaktan tetkik ve tedavi edilen hastalar için de kayıt tutulması icap eder. Gerçekten bir hekimin, sabah görüp muayene ettiği hastaların öğleden sonra veya ertesi günlerde çıkan tahlil sonuçlarına bakarken; hastanın şikayetlerini, muayene bulgularını geçmiş tıbbi durumunu hatırlayabilmesi mümkün değildir. Oysa tetkik sonuçlarının, hastaya ait bilgilerle birlikte yorumlanması gerekir. Sadece tahlil sonuçlarına bakarak, hastaya doğru teşhis konulamaz ve doğru tedavi verilemez. Poliklinik hastaları için dosya tutulmaması; yanlış teşhis ve tedavilere (malpraktis) ve bunlara bağlı ciddi mağduriyetlere, olumsuz ve sevimsiz sonuçların yaşanmasına yol açabilir. Yani hasta güvenliği bakımından, kayıt tutulması, fevkalade önemlidir. Aynı durum, kontrol muayeneleri için de geçerlidir. Kontrole geldiğinde, hekimin, hastasının 15-20 gün önceki durumuyla, tedavi sonrasındaki durumunu karşılaştırması gerekecektir. Bunu yapabilmesi de ancak hastaların dosya kayıtlarının tutulmasıyla mümkündür. Bundan da öte; yıllar sonra hastanın geçmiş hastalığı ve tedavisi hakkında bilgi almak gerektiğinde de yine hasta kayıtlarına müracaat etmek gerekecektir. Hastanın teşhis ve tedavisiyle ilgili bir şikayet söz konusu olduğunda veya adli olaylarda, hekimin kendisini savunabilmesi de ancak bu kayıtlara dayanarak mümkün olabilir. Bu nedenle hastane yönetimlerinin, poliklinik hastalarına dosya çıkarılması; hastaların tıbbi bakımıyla ilgili bilgilerin bu dosyalara işlenmesi ve saklanması hususunda gerekli çalışmaları yapmaları gerekiyor. Bu iş, ekstradan bir yük veya angarya olarak görülmemelidir. Kayıt tutmak, hekimler için mesleki ve hukuki bir gerekliliktir.