alicandemir

Form Kullanımı
Bir Access veritabanında, ana tasarım tablolar ve ilişkiler olara yapılır. Bu tasarım, tablolara dayanan sorguları, formları ve raporları tasarlamak için çok önemlidir. Genelde tablolar üzerine yaratılan formlar veri girişi ve görüntülemek için kullanılır. Örneğin malzeme tablosundaki verilerin daha iyi bir şekilde veri girilebilir bir ekrana kavuşması ve görüntülenmesi için formlar kullanılabilir.
Formlar verilerin alan olarak alt alta (sütunlu) ya da yatay (sekmeli) bir şekilde görülmesini sağlarlar. Bu tasarım şekillerine columnar ve tabular denir. Bir cari hesap kartı genellikle columnar (sütunlu form) olarak tasarlanır.
Formlar sayısal sütunların alt toplamlarını gösterebilir. Bu işlem için formların tasarım görünümünde formun Form Footer bölümü genişletilir ve form üzerinde listelenen (genellikle tablular) alanın adı sum ya da istenen bir diğer formülle toplanır:
=sum([tutar])
Yukarıdaki ifade formun Footer kısmına araç kutundan eklenen bir TextBox içine yazılır ve bu şekilde genellikle tabular olarak görüntülenen form üzerinde alt toplam alır.
Bir Form Yaratmak
Bir form yaratmak için veritabanı penceresi kullanılır. Buradan Forms tabına tıklanarak mevcut formlar görülür ya da yeni bir form yaratılır. Burada New düğmesine tıklanarak istenilen şekilde form yaratılır:
Yeni bir form yaratmada kullanılan yöntemler şunlardır:
Yöntem Açıklama
Design ViewTasarım Görünümü Bos form olusturulur ya da seçilen tablo ya da sorgunun alanları tasarlanır.
Form WizardForm Sihirbazı Adım adım istenilen alanların seçilip bir form olusturulur.
AutoForm: Columnar Otomatik Form: Sütunlu Sütun tipinde (bir sayfada bir kayıt) form yaratır. Özellikle müsteri kartı, stok kartı, personel kartı gibi verilerin gösterimi için idealdir.
AutoForm: TabularOtomatik Form: Sekmeli Yatay olarak bir sayfada çok sayıda kayitin yer aldığı formlardır. Özellikle cari hareket, stok hareket, sipariş kayitlari gibi veriler için idealdir.
AutoForm: DatasheetOtomatik Form: Veri Sayfası Çalisma tablosu biçiminde formlar. Tabloların veri tablosu görünümünde bir form yaratmak için kullanılır.
Chart WizardGrafik Sihirbazı Grafik olusturur.
PivotTable WizardÖzet Tablo Sihirbazı Microsoft Excel'i çagırarak bir özet tablo oluşturur.
NOT: form yaratma tipini seçtikten sonra; formun hangi tablo ya da sorgu üzerinde yaratılacağı belirlenir. Bu amaçla tablo ya da sorgu seçilir. Pratikte form sihirbazı ile form hazırlamak daha kolaydır. Form sihirbazını kullanmayarak kullanıcı form üzerindeki alanları kendisi yerleştirerek de form yaratılabilir.
Tasarım Görünümü
Bir form yaratıldıktan sonra üç görünüme sahip olur. Formun normal görünümü formun kullanılabilir olduğu görünümdür. Design (tasarım) görünümü ise formun yaratıldığı; alanlarının düzenlendiği, yerleştirildiği bir görünümdür.
Varolan bir formun tasarım görünümü onun tasarlanmasını sağlarken, yeni bir formun tasarım görünümünde açılması ise onun yeni baştan bir tablo temelli (bound) ya da menu formu gibi kullanmak üzere bilgi temsil etmeden kullanılmak üzere tasarlanması anlamına gelir.
Form Sihirbazı
Form sihirbazı en kolay form yaratma tekniğidir. Sihirbaz formu oluşturacak tablo ya da sorgunun temelinde istenilen tasarımda bir form yaratır.
Form sihirbazında Available Fileds sütununda duran alanlar; sağ tarafa form üzerine Selected Fields görülmek üzere alınırlar. Alanların hangilerinin ya da tamamının seçilerek sağ taraftaki kutuya taşınır.
Ardından Next düğmesine basılarak formun alanlarının nasıl gösterileceği (formun tipi) seçilir.
Form türleri:
Columnar
Sütunlu Kolon tipinde (bir sayfada bir kayıt) form yaratır. Özellikle müşteri kartı, stok kartı, personel kartı gibi verilerin gösterimi için idealdir.
Tabular
Sekmeli Yatay olarak bir sayfada çok sayıda kayıtın yer aldığı formlar. Özellikle cari hareket, stok hareket, sipariş kayıtları gibi veriler için idealdir.
Datasheet
Veri Sayfası Çalışma tablosu biçiminde formlar. Tabloların veritablosu görünümünde bir form yaratmak için kullanılır.
Justified Alanların form üzerine yatay ancak sütünlü
Dayalı biçimde sıralandığı bir form şeklidir.
Form biçimi seçenekleri formun görünümünü etkiler. Desenler, renkler ve zeminlerin seçildiği bu seçenekler formların iyi görünümü sağlamak için kullanılır. Ardından formun adı verilerek veritabanına eklenir. Bu aşamada form istenirse içindeki bilgilerde açılır (varsayım) ya da tasarım görünümünde açılır.
Ardından Finish düğmesine basılarak seçilen düzende form oluşturulur:
Otomatik Form Yaratmak
Veritabanında bir tablo seçilir. Ardından Access veritabanı araç çubuğunda yer alan yeni nesne düğmesine tıklanır. Buradan AutoForm seçilerek tablo için form yaratılır.
Form Üzerinde Hareket
Kolonlu (columnar) olarak oluşturulan formlarda bir sonraki, bir önceki, ilk ve son kayda geçmek için formun alt satırında bulunan kayıt göstergeci kullanılır:
Formun altında yer alan bu düğmeler aracılığıyla bulunulan karttan bir sonraki karta ya da bir önceki karta hareket edilebilir.
Yeni Veri Girişi
Mevcut form üzerinden tabloya veri girmek için aracı kullanılır. Bu araca basıldığında tablonun en son kaydının ardından yeni bir kayıt girmek için tablo alanları boşaltılarak yeni bir kayıt alanı açılır:
Yeni Form Tasarımı
Yeni bir form tasarımında form üzerinde alanları temsil etmek üzere araç kutusu kullanılır: Araç kutusu (Toolbox) üzerinde denetimlerinin (denetimlerin) bulunduğu bir araç listesidir. Kullanıcı istediği aracı buradan alarak form üzerinde yaratabilir (çizilebilir). Denetimler, kullanıcının veri girişini, seçeneklerini vb. isteklerini kabul eder. Denetimlerin belli özellikleri (properties) vardır. Bu özellikler denetimin görünümünü, konumunu, boyutlarını, rengini, davranış biçimini (kullanıcının hareketlerine tepki) vb. yönlerini tanımlar.
Araç Kutusu
Araç kutusu (Toolbox) denetimleri yaratmak için kullanılır: Araç kutusu üzerinde bulunan araçlar ve işlevleri şunlardır: Araç kutusu üzerinde bulunan araçlar belli bir denetimin form üzerine eklenmesini sağlarlar.
Denetim Sihirbazı (Control Wizard), belli denetimlerin yaratılmasına yardımcı olur. Denetim sihirbazı özellikle form üzerine Komut düğmelerinin (command buttons) yerleştirilmesini ve bunların belli bir işlem için bağlanmasını sağlar. Örneğin boş bir form üzerine konan bir komut düğmesiyle diğer formları açmak ve böylece bir ana menü oluşturmak gibi.
Araç kutusunda yer alan denetimler (kontrol ) listesi:
Kontrol Islevi
Metin Kutusu (Textbox) Karakter (text), sayılar ve simgelerden oluşan verilerin göstermeye yarar.
Etiket (Label) Açıklayıcı bilgiler verir.
Seçenek Kutusu (Option Button) Durumun dogru ya da yanlıs (Yes/No) oldugunu belirtir. Seçeneklerden birisinin seçilebileceği durumlarda kullanilir.
Seçenek Kutusu (Option Button) Durumun dogru ya da yanlıs (Yes/No) oldugunu belirtir. Seçeneklerden birisinin seçilebileceği durumlarda kullanılır.
Aç/Kapa Dügmesi (toggle button) Aç/kapa dügmesi (toggle button) bir durumu gösterir.
Liste Kutusu (List box) Bir degerler listesini göstermek için kullanılır. Kullanıcı listeden bir degeri seçerek seçimini yapar.
Combo Kutusu (Combo Box) Metin kutusu ve liste kutusunun özelliklerini birlikte taşıyan bir kontroldür.
Grafik (Graph) Form ya da rapor üzerinde bir grafiğin çizilmesini sağlar.
Komut Dügmesi (Command Button) Bir makroyu (macro) ya da Access Basic kodunu (event procedure) çalıştırmaya yarar.
Bagimsiz Nesne Çerçevesi (Unbound object frame) Bağimsız nesne çerçevesi (unbound object frame), bir grafiği, bir resmi ya da bir OLE nesnesini (herhangi bir diger uygulamadan alınan bir resim vb.) gömülü (embed) olarak ya da baglı (linked) gösterir.
Bagli Nesne Çerçevesi (Bound object frame) Baglı nesne çerçevesi (Bound object frame) ise Access veritabanı içinde bulunan bir resmi, grafigi ya da bir OLE nesnesini gösterir.
Çizgi (line) Çizgi (line) araci; form üzerinde yatay, dikey ya da çapraz bir çizginin (dogrunun) çizilmesini sağlar.
Dörtgen (Rectangle) Dörtgen (Rectangle) araci, form üzerinde bir dörtgen çizmeye yarar.
Seçenek Grubu (Option Group) Kontrol kutulari, seçenek kutuları ve aç/kapa anahtarlarını içeren çerçeve.
formun tasarım durumunda; form üzerinde hazır ve eklenen yeni denetimlerin yeri değiştirilebilir. Bu işlemleri için çok sayıda araca sahipsiniz:
Ana ve Alt Formlar
Stok kartı tablosu ile sipariş arasında bir-çok türünde bir ilişki vardır. Bu tablolar form haline getirildiğinde de bu ilişki devam eder ve form tasarımında ya da alt formu ana forma sürükleyerek bırakarak birleşik formlar yaratılabilir.
Ana Form (Main Form): İçinde bir form (alt form) olan formdur. Genellikle bir sabit bilgi formu; Müşteri formu, Stok formu vb. Formlar ana form olarak kullanılırlar.
Alt Form (Sub Form): Bir formun içinde bulunan form. Alt formlar genellikle bir hareket formlarını; cari hareket, stok hareketi, sipariş vb. kayıtları içerirler.
NOT: Bir ana form içinde yer alan ana ve alt form arasında bir ilişki mutlaka vardır; Alt forma ana forma ait olan kayıtları gösterir.
Ana ve Alt Formların Tasarlanması
Bir ana ve alt (Sub/Main) form yaratma işlemi; içinde birden çok form olan bir birleşik form yaratma işlemidir. Birleşik formu yaratmadan önce; formun ne için kullanılacağı düşünülmeli ve tasarlanmalıdır.
Form sihirbazı kullanmadan bir Ana/alt form yaratmak için önce iki form da yaratılmalı ve kendi adlarıyla saklanmalıdır. Ana form bir tablo üzerine, alt form ise bir tablo ya da sorgu üzerine kurulabilir. Alt formu ana forma eklemek için; Alt form ana form üzerine sürüklenir.
Form Üzerinde Grafik Göstermek
Microsoft Access formları yalnızca sorgu ve
Uygulamalar
Varolan örneğimizde tablolar ve sorgular üzerine formlar oluşturalım:
STOK KARTI MUSTERI KARTI SIPARIS ANKET
Kodu Kodu Tarih Kodu
Tanımı Unvanı Sip No Anket Metni
Grup Kodu Grubu Mus Kodu
Satıcı Firma Adresi Stok Kodu
Birimi Ilçesi Birimi
Birim Fiyatı Ili Adet
KDV Tel Taşıyıcı Firma
Depo Kodu Fax Siparişi Alan
Paket Kodu Vergi Dairesi
Açiklama Vergi No
Resmi Kredisi
Hesap Açilis Tarihi
Resmi
Web sitesi

PERSONEL (SIPARISI ALANLAR) TASIYICI FIRMA
Kodu Kodu
Adi Soyadı Ünvanı
Adresi Adresi
Ili Ili
Ise Giris Tarihi Güzergah
Yapılabilecek formlar:
" Stok kartı için columnar bir form
" Müşteri kartı için columnar bir form
" Anket için columnar bir form
" Personel için columnar bir form
" Taşıyıcı için columnar bir form
" Sipariş için tabular bir form

ciliz02

EmeĞİne SaĞlik