İş paylaşımı tam gün süreli bir işin iki veya daha fazla kısmi süreli çalışan tarafından paylaşılarak yapılmasıdır. Taraflar arasında iş ve çalışma süresi bölündüğü gibi, alınan ücret,ikramiyeler, emeklilik maaşı, izinler, sorumluluklar, sosyal yardımlar ve yan ödemeler de paylaşılmaktadır. İş paylaşımı kısmi süreli istihdamın değişik bir şeklidir. Fakat daha farklı bir yapıya sahiptir. Kısmi süreli bir çalışmada yapılan işler kısa süreli işlerdir iş paylaşımında ise tam gün süreli işin paylaşılarak yapılması söz konusudur.



İş paylaşımının değişik şekilleri mevcuttur. Çalışanlar birer gün olarak çalışabilecekleri gibi her gün yarım gün de çalışabilirler veya bir hafta biri öteki hafta diğeri çalışabilir. Yaygın olarak dört tip iş paylaşımından bahsedilmektedir. Bunlar:



1.Bölünmüş gün

2.Bölünmüş hafta

3.Değişimli hafta

4.Sabit olmayan takvim


İŞ PAYLAŞIMININ NEDENLERİ

Olumlu Yanları


İş paylaşımının işçilere pek çok faydası olduğu gibi işverenler için de olumlu yanları bulunmaktadır. Tam gün süreli çalışmaya göre iş paylaşımında verimliliğin daha yüksek olduğu görülmektedir. Çünkü iş paylaşımında daha kısa süreli çalışıldığından dolayı çalışanlar daha dinamik, daha az yorgun ve daha fazla verimli olmaktadırlar. Ayrıca çalışma şartları daha iyi ve kişinin özel işlerini yapacak boş zamanı yeterli derecede olduğu için işe gelmeme ya da işe geç gelme azalmaktadır. Bu da işletmede verimliliği arttırır.



İş paylaşımı işletmede işgücü devrini azaltmaktadır. İşin sıkıcılığını azaltıp daha cazip hale getirir.



İş paylaşımı işin devamlılığını sağlar. Bu çalışma şeklinde bir tam gün süreli iş, iki kişi tarafından yapıldığından işçilerden biri hasta olup işe gelmediği veya izne ayrıldığı zaman veya özel bir işi olup mazeret izni aldığı vakit bu işçi yerine diğer kişi çalışabilecek veya en azından işin yarısı aksamadan yapılacaktır. Böylece tam gün süreli istihdama göre işin devamlılığı daha yüksek olacaktır.



İş paylaşımının diğer bir olumlu yanı ise bir işçi yerine iki işçi çalıştığından, işveren iki kişinin kabiliyetlerinden, aklından, fikirlerinden ve bilgisinden yararlanabilmektedir. Ayrıca iki çalışan birbirlerinin zayıf yönlerini tamamlamaktadırlar. Bu da verimliliği arttırmaktadır.



Olumsuz Yanları


İş paylaşımında bir işçi yerine iki işçi çalıştığından ve işletmede çalışan sayısı çoğaldığından, personel bölümünün işi ve idari masrafları artmaktadır. Bordro sayısı ve sözleşme adedi fazlalaşmakta, işçi seçme, alma, çıkarma ve emekli etme gibi faaliyetler ikiye katlanmaktadır.



Ayrıca haberleşmede ve bilgi iletiminde sorunlar çıkabilmektedir. İş paylaşımında bulunan iki kişinin çalışma sürelerini tespit etmede aksamalar olabilmektedir. Tabi ki bunların denetimi içinde ek bir çalışma gerekmektedir.



İş paylaşımında bulunanlar aralarında geçimsiz olabilirler veya rekabet halinde bulunabilirler. Bu durumda biri diğerinin sorumluluğunu yüklenmek istemeyecek, onun eksiğini veya yanlışını düzeltmeye yanaşmayacaktır. Böylece çalışma ahengi bozulacak ve verimlilik düşecektir.