YÖK, meslek liselerini bitirdi
Türkiye işsizlikten yakınırken sanayiciler kalifiye eleman arıyor. Çelişkinin temelinde ise meslek liselerinin kapanma noktasına gelmesi yatıyor. Birçok sanayi odası okul kurmaya başladı.

Binlerce genç iş ararken sanayiciler kalifiye eleman bulmakta zorluk çekiyor. YÖK’ün, üniversiteye girişleri engellemek için uyguladığı katsayı adaletsizliği, ara eleman yetiştiren meslek liselerine talebi yok denecek kadar azalttı. Tekstilden inşaata kadar birçok sanayi kuruluşu, çalıştıracak eleman bulamaz hale geldi. İş dünyası açığı kapatmak, kendi elemanını yetiştirmek amacıyla kolları sıvadı. İstanbul Sanayi Odası üyeleri endüstri meslek lisesini faaliyete geçirmek için gün sayarken, Konya Ticaret Odası meslekî eğitim merkezi kurma kararı aldı. İç Anadolu Sanayici ve İş Adamları Federasyonu da meslek okulu açmak üzere girişimlere başladı. Sakarya Sanayi ve Ticaret Odası ise Milli Eğitim’le temasa geçerek mevcut meslek liselerinde revizyon için çalışmalar yapıyor. Oda, en çok aranan CNC operatörleri, yazılım ve pazarlama uzmanları yetiştirilmesi amacıyla okullara materyal desteğinde bulunacak. Akatlar'da meslek lisesi açmaya hazırlanan İstanbul Sanayi Odası Vakfı Başkanı Hakkı Kalkavan'ın “Gemi yapan üyelerimiz 8 bin kaynakçı arıyor. Bir türlü bulamıyor.” sözleri sanayicinin içine düştüğü durumu özetliyor. Ankara'nın en büyük organize sanayi bölgesi OSTİM'in Bölge Müdürü Ahmet Rıza Balım da iddialı: “Elinize liste alıp OSTİM'de dolaşsanız ve ‘nitelikli eleman var' deseniz bir günde 5 bin kişiye iş bulursunuz.”

Meslek liselerinin siyasi görüşlere kurban gitmesi yüzünden ortaya çıkan ara eleman ihtiyacı her geçen gün artıyor. Teşvikli illerde fabrikalar açılırken sanayici çalıştıracak eleman bulamıyor. Son üç yılda toplam yüzde 23,7 büyüyen ekonominin, işsizliğe çözüm bulamayışında ara eleman eksikliği önemli bir yer teşkil ediyor. İstatistik Kurumu'nun verilerine göre işsiz sayısı 2 milyon 796 bine yükseldi. Ara eleman olarak istihdam edilen bu grupta en çok tornacı, motor ustası, kaynakçı, tesviyeci, elektrikçi, döküm kalıpçı, boyacı, ütücü, overlokçu, stilist, modelist, kumaş boyacısı, apreci, baskıcı ve ambalajcı aranıyor. Türkiye İş Kurumu'nun verilerine göre yıllık ara eleman ihtiyacı 40 bin civarında. Bu sorun en fazla organize sanayi bölgelerinde hissediliyor. ‘İşsiz çok, çalıştıracak eleman yok' açmazından kurtulmak isteyen sanayici, kendi elemanını yetiştirmek için çalışmalarını hızlandırdı. Ticaret ve sanayi odalarının büyük bölümü İşkur ile ortaklaşa mesleki eğitim kursları düzenliyor. İç Anadolu'daki sanayiciler ise eğitim seminerlerinin bir adım ötesine geçerek, nitelikli eleman açığını kapatmak için okul kurma kararı aldı. İç Anadolu Sanayici ve İşadamları Federasyonu liderliğinde yürütülen çalışmada sanayiciler, meslek lisesi için yer arayışına girdi. Federasyon Başkanı Mehmet Akyürek, en kısa sürede okulu yapıp ihtiyaca göre işgücü yetiştireceklerini ifade ederek, “Bütün atölyelerde istihdam açığı var; ama çalıştıracak adam yok." diyor. Aynı anda 139 fabrikanın temelinin atıldığı Kayseri'de nitelikli eleman ihtiyacı 5 bin kişi. Kayseri Sanayi Odası Başkanı Mustafa Boydak'a göre, imam hatip liselerinin önünün kesilmesi adına hem meslek liseleri hem de Türk sanayicisi feda edildi. İstanbul Sanayi Odası Vakfı Başkanı Hakkı Kalkavan, Akatlar'da kurulacak meslek lisesi ile kalifiye eleman ihtiyacını karşılayacaklarını ifade ediyor. Kalkavan, kendi üyelerinin ihtiyacına göre eleman yetiştireceklerini ve okulu bitirenlerin işe yerleştirileceğini vurguluyor. Sanayicinin nitelikli eleman sıkıntısı çektiğini her platformda dillendiren Ankara Sanayi Odası Başkanı Zafer Çağlayan, odanın eğitim atölyesinde organize sanayideki işletmelerin talebine göre eleman yetiştirdiklerini ifade ediyor. Gaziantepli işadamları ise organize sanayi bölgesinde açılacak meslek yüksekokulunda atölyelerdeki ihtiyaca göre eleman yetiştirecek. Gaziantep Ticaret Odası Başkanı Mehmet Aslan, 2000 yılında başladıkları nitelikli eleman yetiştirme çalışmalarında şimdiye kadar 2 binden fazla kişinin işe yerleştirildiğini dile getiriyor. Teşvik kapsamına alınmasıyla yüzde 25 istihdam artışı yaşanan Sivas'ta işadamlarının en büyük sıkıntısı çalıştıracak eleman bulamaması. Sivaslı sanayiciler, düzenlenen kurslarla eleman açığını kapatmaya çalışıyor. İş Kurumu ile birlikte 6 ayrı eğitim verdiklerini kaydeden Sivas Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Osman Yıldırım'a göre, imam hatip liselerinin önünün kesilmesi için meslek liseleri ve dolayısıyla Türk sanayicisi kurban edildi. Adapazarı Sanayi ve Ticaret Odası'nın her ilçeye bir meslek yüksekokulu ve meslek lisesi projesi var. Oda başkanı Erol Öztürk, “Nitelikli eleman yetiştirmek için 25 okul açma girişiminde bulunduk.” diye konuşuyor. Tekstil sektöründe kalifiye eleman yetiştirmek için Türkiye Tekstil Sanayii İşverenleri Sendikası ve Türk Tekstil Vakfı'nın işbirliğiyle İstanbul Çerkezköy'de Tekstil Eğitim Kompleksi yapılıyor. Sendika Başkanı Halit Narin, kompleksin yeni eğitim sezonuna yetişeceğini kaydediyor. Konya Ticaret Odası Başkanı Hüseyin Üzülmez de, İşsizlik Sigortası Fonu'nda 20 milyar YTL'nin nitelikli eleman yetiştirilmesi yönünde kullanılmasını öneriyor. Kayseri Organize Sanayi Bölgesi Sürekli Eğitim Merkezi de, kalifiye eleman ihtiyacını karşılamak için kurs açtı. Kurslarda sanayicilerin ihtiyaç duydukları alanlara öncelik veriliyor. Kayseri Organize Sanayi Bölgesi Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Hasyüncü, kurslardan ilk etapta 224 kişinin işe yerleştirildiğini belirtiyor.

Meslek lisesine ilgi her geçen gün azaldı

YÖK, 1997 yılında üniversiteye giriş sınavında değişikliğe giderek meslek liselerinin önüne katsayı engeli koydu. 28 Şubat sürecinde gerçekleştirilen bu değişikliğin asıl amacı, imam hatip lisesi öğrencilerinin üniversiteye girişlerinin engellenmesiydi. 1997'den bu yana meslek liselerine gidenlerin sayısı hızla azaldı. Şu anda ilköğretimden mezun olanların yüzde 30'u meslek liselerine, yüzde 70'i genel liselere gidiyor. Avrupa Birliği ise ortaöğretimdeki dağılımın 'yüzde 65 meslek lisesi, yüzde 35 genel lise' şeklinde yapılanmasını istiyor. Ancak Türkiye'deki katsayı engeli sebebiyle endüstri meslek liseleri tercih edilmiyor. Üniversite hayali kuranlar genel liselere gidince not ortalaması çok düşük olan öğrenciler meslek liselerine yöneliyor.

Meslekî eğitim için kurumlar el ele vermeli
Özel istihdam stratejileri geliştirilmeli, bölgelere, konulara ve sektörlere göre alt politikalar uygulanmalı.
Yerel yönetimler, işçi, işverenler ve sektör temsilcileri politikaların uygulanmasına katkı sağlamalı.
Kısa vadede makro politikalar uygulanmalı. İstihdam üzerindeki vergilerin indirilmesi önemli bir konu.
Mesleklerin acilen sertifikalandırılması, işgücü piyasasının ihtiyacını ortaya çıkaracak.
Uzun vadede hükümet iradesiyle entegre program uygulaması gerekiyor.
Kadın işgücüne dönük olarak ayrı politika izlenmesi, sorunun çözümünü kolaylaştırır.
Milli Eğitim sistemiyle bağının kurulması gerekiyor. Ulusal Mesleki Yeterlilik Kurumu bir an önce kurulmalı.

Ankara Sanayi Odası Bşk. Zafer Çağlayan: Kaynakçı bulamayan işletmeler var

Organize sanayi bölgeleri nitelikli eleman ilanından geçilmiyor. 5 kaynak ustası bulamayan işletmelerin kapısına 150 üniversite mezunu iş başvurusu için geliyor.

Kayseri Sanayi Odası Bşk. Mustafa Boydak: Kayseri'de sanayici 5 bin işçi arıyor

Çalıştıracak operatör, dokumacı, döşemeci, terzi ve kaynakçı bulamıyoruz. Kalifiye olup iş bulamayacak kişi yoktur. Kayseri'deki sanayici 5 bin işçi arıyor.

İç Anadolu Sanayici ve İşadamları Federasyonu Bşk. Mehmet Akyürek: Tornacı 2 bin YTL maaşla işe başlar

Bütün atölyelerde istihdam açığı var. Metalciyim, tornacıyım, motorcuyum, diyen birisi gelsin 10 dakikada 2 bin YTL maaşla işe başlar.

hayirlisi olsun