Dil

~~Liуα~~ · 28-04-07, 15:04

Dil

Halk Kültürleri

Türkçe, Türkiye nüfusunun %90'inin anadilidir.Konuşulan diğer diller arasında çeşitli Kafkas ve Kürtçe diyalektler,Arapça,Rumca,Latin ve Ermenice gibi 70 kadar dil ve diyalekt yer alır.

Türkiye Türkçesi,Ural-Altay dil birliğinde yer alan Türk dil topluluğunun zamanla evrime uğramış güneybatı kolunu temsil etmektedir. Bu dilleri konuşan topluluklar Orta Asya'dan doğu ve kuzeydoğuya, özellikle de batıya doğru yayılmışlardır.

Türkçe çok eski yıllardan beri Orta İran'ın çok çeşitli dil ve lehçelerini etkilemiş,Kafkaslar ve Anadolu'dan da kimi Hint-Avrupa kökenli dilleri uzaklaştırmıştır.İslamiyet'in kabulü ile Türk dili üzerinde bir yandan Arapçanın bir yandan Farsçanın etkileri belirginleşmiştir.

19.yüzyılın sonlarından itibaren ise Türk lehçelerine dayanan,Türkiye Türkçesi, Azerbaycan Türkçesi ve Kazak Türkçesi gibi çağdaş Türk yazı dillerinin oluşumu söz konusudur.Türkçe bugün yeryüzünde konuşulan ortalama 4000 dil arasında, en fazla ve en yaygın konuşulan yedinci dildir ve iki yüz milyonun üzerinde insan tarafından konuşulmaktadır.

Türkler 8.yüzyıldan bu yana birçok yazı dili kullanmakla birlikte en fazla Göktürk,Uygur,Arap ve Latin alfabelerini kullanmışlardır.Cumhuriyetin kurulup, milli birliğin sağlanmasından sonra,özellikle 1923-1928 yılları arasında Türkiye'de en çok alfabe sorunu üzerinde durulmuştur.

Yeni Türkiye'yi çağdaş uygarlık düzeyine eriştirebilmek için Batı kültüründen de yararlanılması gerektiğine inanan cumhuriyetin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk, bu amaçla 1928 yılında Arap alfabesinin yerine,Türkçenin ses düzenine uygun olarak hazırlanan Latin harflerinin kabul edilmesini sağlar.

Dil İnkılabı, Atatürk'ün 1932 yılında dili sadeleştirmek amacıyla Türk Dili Tetkik Cemiyeti'ni kurmasıyla sürmüştür.Kurulusundan bir süre sonra Türk Dil Kurumu adini alan cemiyetin çalışmaları olumlu sonuçlar vermiş,Türk dilinin Arapça,Farsça kelimelerden arındırılıp sadeleşmesi yolunda önemli adımlar atılmıştır.

Türk Dil Kurumu bugün,1983 yılında kurulan Atatürk Kültür,Dil ve Tarih Yüksek Kurumu bünyesinde,tüzüğü yeniden düzenlenmiş olarak faaliyetlerini sürdürmektedir.Türkçenin sadeleştirilmesi,zenginleştirilmesi ve güzelleştirilmesi bu kurumun görevleri arasındadır.

Türk diliyle ilgili olarak günümüze kadar yapılan olumlu çalışmaların en önemli sonucu, 1932 yılından önce yazı dilinde %35-40 civarında olan Türkçe sözcük kullanma oranının, bugün %75-80'lere ulaşmış olmasıdır. Bu olgu Atatürk'ün yaptığı Dil İnkılabı'nın halka mal olduğunun en önemli kanıtıdır.

Lehçeler - Ağız (Şive) - Jest ve Mimikle İfade

Lehçe

Bir dilin tarihi,bölgesel,siyasi sebeplerden dolayı ses,yapı ve söz dizimi özellikleriyle ayrılan kolu diyalekt.Kırgız Lehçesi,Kazak Lehçesi vb.

Ağızlar (Şiveler)

Şive:Bir dil veya lehçenin daha az konuşma farkları gösteren ve bölgeden bölgeye veya şehirden şehire değişebilen küçük kollarına denir.

Jest ve Mimikle İfade

Jest ve Mimik:Herhangi bir şeyi açıklamak için genellikle el,kol veya baş ile yapılan içgüdüsel veya iradeli hareketlere jest,yüz ifadesine ise mimik adı verilir.

Sözcük Hazinesi

Adlar

Varlıkları tanıtmak,onları diğerlerinden ayırmamıza yardımcı olmak amacıyla kullanılan sözcüklere tür bakımından "ad"denir.Sözcükler,tür açısından ikiye ayrılır:

1)Adlar
2)Eylemler

Ad Soylu Sözcükler:Ad,zamir,sıfat,zarf,edat,bağlaç,ünlem.

Ad anlamlı sözcükler,bize nesneleri,duyumları,sezgileri,olguları tanıtırlar.Adlar somut ya da soyut olabilirler.Kitap, su, mutluluk, güzel vb.

Sözlük

Bir dilin bütün veya belli bir çağda kullanılmış kelime ve deyimlerini alfabe sırasına göre alarak tanımlarını,yapan,açıklayan ve başka dillerdeki karşılıklarını veren eser,lügat.

Argo

Bir sözcüğün dar sosyal gruplarca kullanılan mecaz anlamıdır."Temizlemek" sözcüğü "öldürmek,parasını almak" anlamında kullanılır.

Ses Yansıması

Doğadaki seslerden türetilmiş sözcüklerdir.

A)Nesnelerin seslerden türetilmiş sözcüklerdir:Tık,tak,pat,çat,küt,güm...

B)Hayvan sesleri:Me,hav,miyav,hır...

C)İnsan sesleri:Fış,hor...

Gün-Hafta-Ay Adları

GÜN,HAFTA ve AYLARIN ADLANDIRILIŞI:Haftanın günleri herkesçe "resmi" adları ile bilinmekle birlikte,bölgelere,kasabalara göre özel adlar taşıyan günler vardır.Örneğin,Denizli'nin Çal İlçesinde Perşembe günü Cuma akşamı,Pazar günü gireği, Çarşamba günü ışıklı olarak adlandırılmaktadır.Günlerin bu şekilde değişik isimler alması bölgede ticaret merkezi olarak Pazar kurulan yerlere göre olmaktadır.

Gün Adlarına Diğer Bir Örnek ( Uşak- Dişkaya Köyü ):

Pazar:Girey

Pazartesi:Gula Bazarı

Salı:Gula Bazar Ertesi

Çarşamba:Eşme Bazarı

Perşembe:Cumaşamı

Cuma:Cuma

Cumartesi:Cumartesi

Yaşamlarını çiftçilik ve hayvancılık ile sürdüren toplulukların takvimleri mevsimlerin ve her mevsimin içindeki bölümlenmelerin yıl içinde, her defasında aynı hava şartlarına rastladığı bir düzende olacaktır;nitekim bu çevrelerin halk takvimleri güneş takviminden pek farklı değildir;aynı ilkeye dayanır. Ancak ayların adlarında ve bölümlerinde,türlü etkenlerden gelme çeşitlenmeler görülür.Örneğin Denizli'nin Çal İlçesi'nde her mevsim iki aydan oluşmak koşuluyla yıl sekiz aya bölünmektedir.

Bahar
Mart (22 Mart - 5 Mayıs) / Hıdırellez (5 Mayıs - 21 Haziran)

Yaz
Gündönümü (22 Haziran - 13 Ağustos) / Ağustos (14 Ağustos - 21 Eylül)

Güz
Güz (22 Eylül - 5 Kasım) / Kasım (6 Kasım - 21 Aralık)

Kış
Zemheri (22 Aralık - 31 Ocak) / Karakış (1 Şubat - 21 Mart)

Giresun'da ayların daha farklı adlandırıldığını görüyoruz:Zemheri (Ocak),Gücük (Şubat),Mart (Mart),Abrul (Nisan),Mayıs (Mayıs),Kiraz (Haziran),Orak (Temmuz),Ağustos (Ağustos),Haç Ayı (Eylül),Avara (Ekim),Koç Ayı (Kasım),Karakış (Aralık).

Halk takvimlerinin çoğunda kış aylarından birini, ya da birinin bir bölümünü gösteren Karakış deyimindeki kara sıfatı olumsuzluk anlamı yüklenmiştir. Bu dönem köylünün iş göremediği ve en çok sıkıntılı günlerini anlatan dönemdir. Avara olarak anlatılan dönem ekim işlerinin bitip çiftçinin boş kaldığı zamandır.

Birçok yöre takviminde şubat öteki aylara oranla kısalığı bakımından Gücük olarak adlandırılmıştır.Ekim, hayvancılık, meyvecilik işlerinin yapıldığı zamanlara göre takvimlerin deyimleri oluşmuştur:Koç Ayı (Koç Katımının yapıldığı ay),Orakayı Kiraz ayı gibi.

Anadolu takvimlerinde koç katımını gösteren dönemlerden başka döl dökümü,kuzu ayı (Kars'ta Mart için) döl başı deyimleriyle de belirli mevsim bölünmeleri gösterilmiştir.Bu dönemlerin resmi takvimde aynı aylara veya dönemlere rastlaması düşünülemez.

Yılın mevsimlere bölünmesindeki en yaygın kural: yılı kasım ve hıdırellez olarak ikiye bölmektedir. Kasım, resmi takvim takvimindeki Kasım ayı başında başlar 6 Mayıs'a kadar sürer,Hıdırellez ise 6 Mayıs'ta başlayıp Kasım'a kadar sürer.

Anadolu'nun doğu bölgeleriyle, öteki bölgelerde özellikle Alevi topluluklar arasında nevruz (22 Mart, eski Martın dokuzu) yılbaşı sayılır.Bu tarih, ilkbaharın başlangıcı olarak bir çok kültürde yılbaşı sayılmıştır.Doğu Anadolu geleneklerinde nevruzu, Nuh Peygamberin gemisinden çıkıp Ağrı'nın tepesinden yanındakilerle Sürmeli Çukuru'na indiği gün sayma inanışına rastlanmaktadır.

Narlıdere Tahtacılarının inanışlarına göre ise Nevruz Hazreti Ali'nin dünyaya geldiği gündür;Nevruzla yaz günleri başlar.Tanrı yaz günlerini uzun yaratmış "bitmeyen işler" bitsin diye, kış günlerini kısa yaratmış "yetmeyen yemekler" yetsin diye.

Ayrıca Tahtacılar,Cuma gününü Hz.Ali'nin doğum günü olarak kabul ederler.Anadolu'nun birçok yerinde kıştan yaza doğru gelinirken birer ay aralıkla dokuza,yediye,beşe,üçe,bire diye gösterilen günler vardır.

Bu günler dokuzdan başlayarak sırasıyla Gaziantep'te;yediye ocağın sonu ile Şubatın üç haftası; beşe Şubatın sonu ile Martın üç haftası; üçe, Martın sonu ile Nisanın ilk haftası bire ile Nisanın sonu ile Mayısın ilk haftalarını gösterir.

Bu deyimlerdeki dokuza, yediye...sayıları,yeni ayın doğacağı günlere kaç gün kaldığını gösterir.Türk halk takviminde rastlanan bu gelenek 1551 tarihinde Osmanlı ülkesinde yazılmış bir Arapça -Türkçe sözlükte tespit edilmiştir.Orada kânûn-ı evvel (Aralık) ayı için dokuza deyimi kullanılmıştır.Yılın bölünmesi de aynı zamanda yıldızlarla ilişkilidir.Ülker yıldızı Kasım ayı başında görünmeye başlar,Mayıs (Hıdırellez) ayından itibaren görünmez olur.

Küfürler

Sövme,sövmek için söylenen söz,sövgü.Tanrının varlığı ve birliği gibi dinin temellerinden sayılan inançları inkar etme ve bu yolla söylenen söz.

Lakaplar

İSİMLER,TAKMA ADLAR VE KONMA NEDENLERİ

İsimler ve takma adlar bir arada yaşayan insanları daha kolay tanımaya, birbirinden ayırt etmeye yarayan simgelerdir.Bayan isimleri genellikle yumuşak tatlı,melodili,kulağa hoş gelen ve insanın hoşuna giden sözcüklerden oluşmaktadır.Erkek isimleri ise erkek kimliğine daha uygun düşen sert sözcüklerden meydana gelmektedir.Bu sözcükler, erkeklerin yaşam biçimindeki gibi kuvveti simgelemektedir.Takma adlar,kişilerin kimlerden olduğunu ayırt etmede daha belirleyici unsur olarak karşımıza çıkmaktadır.

Takma adların doğuş nedenleri arasında meslek,çalışkanlık,tembellik, yerleşim merkezi, etnik köken, kıskanma duygusu, gıpta duygusu, fiziksel özellikler,çevreye karşı tutum,aileyle ilgili geçmişten gelen söylem gibi nitelikler yer almaktadır.

Türkiye'nin her tarafından Takma adlar ve konma nedenlerine örnekler şöyle sıralanabilir.

Acaroğulları: "Acar" soyadından ileri gelmekte, aynı aileden gelen tüm bireyleri anlatmaktadır.

Akbabalar: Soyadı "Akbaba" olan ailenin bireylerine denir.

Almanyalılar: Bir süre Almanya'da kaldıkları için bu adla anılırlar.

Amet Çavuşlar:Askerde çavuş olarak görev yaptığından dolayı bu adla tanınırlar.

Arabacı Yaşar:At arabasıyla geçimini sağladığından dolayı denir.

Ballıklı Sütçü Hasan:Ballık köyünden gelme olup süt sattığı için bu adla anılır.

Bekçiler:Aile büyüğünün mesleği bekçilik olduğu için.

Belbeller:Aile büyüğü berberlik yaptığı için.

Calgıcı Arif: Düğünlerde çalgıcılık yaptığı için.

Çargan Hatçe:Çok konuştuğu için.

Değirmenciler:Köylerinde değirmenleri olduğu için.

Elektrikçi Selimler:Selim isimli kişinin aile boyu bu işi yapması nedeniyle böyle anılmaktadır.

Ezan Dede:Ezana on dakika varken camiye gittiği için.

Fırıncılar:Fırınları olduğu için.

Gölemenliler:Gölemen köyünden geldikleri için.

Habeş Osman:Ne yaptığını tam olarak bilemediği için.

Karabıyık Mustafa:Kara bıyıklı olduğu için.

Koreliler:Aile büyüğü Kore'de savaştığı için.

Kürt Yusuf:Kendisinin hangi kökenden geldiğini anlayabilmek için.

Lümbeli Mustafa:Lümbe köyünden geldiği için.

Pomak Ahmet:Pomak olduğunu belirtmek için.

Sağarların Fatma:Babası sağır olduğu için.

Seyde Ağalar:Çok malları olduğu için.

Şişko Fadime:Çok şişman olduğu için.

Tatarlar:Tatar kökenli olduğu için.

Tekel Hatçe:Sürekli Tekel'e gidip mal aldığı için.

Tilki Remzi:Kurnaz olduğu için.

Topal Sülko:Topal Süleyman anlamında.

Topçu Mustafa:Top diktiği için.

Torunlar:Torunuyla gezerken herkesin ilgisini çektiği için.

Uzun Caferler:Çok uzun boylu olduğu için.

Yılanlı Karı:Kadının içinde yılan olduğuna inanıldığı için.

Sedirlinin Aziz Efendi / Yağcıların Ahmet Ağa

Kıl boyunun Ali Efendi / Çıravzın Ali

Tahta Pıcağın Ömer

Yorgansızın Üssün Oyma kapılının Hüseyin

Altı aylığın Ali Bey

Bedensel Hareketler Dışında Haberleşme

El yüz dudak hareketlerinin dışında iletişimi sağlamak amacıyla belirli normlar çerçevesinde yapılan haberleşmelerdir.Örneğin;Kızılderililerin kullandıkları dumanla haberleşme gibi.

Değişik Konuşmalar:İki ya da daha fazla kişinin iletişimi sağlamak üzere birlikte oluşturdukları şifreli konuşmalardır.Örneğin;kuş dili vb.

Uzaktan Türkçe Öğrenim Merkezi Sitesi (UTÖM)

Hızla globalleşen dünyada ve özellikle bünyesine dahil olarak temsil edilmekte olduğumuz Avrupa Topluluğu’nda, az konuşulan dillerin ve kültürlerin öğrenilme gerekliliği hızla büyüyen bir ihtiyaç haline gelmiştir. Avrupa Topluluğu’nun şu andaki yabancı dil eğitim hedefi “anadile ek olarak en az iki yabancı dil bilmek” olarak özetlenmektedir.

Çok geniş bir coğrafyada konuşulan ve dünyanın yeni parlayan yıldızı olarak görülen Türk kültürünün ayrılmaz bir parçası olan Türk dilinin tanıtılması ve yaygınlaştırması, toplumlararasındaki yakınlaşmaların başlangıcı olacaktır. Bunun için ise kendi dilimize ait eğitim olanaklarının yurtdışında tanıtımının yapılması gerekmektedir.

Bilişim ve dil eğitiminin birleştirildiği Uzaktan Türkçe Öğrenim Merkezi (UTÖM), bu gereksinimleri karşılayacak ideal araçlardan biri olacaktır.

UTÖM: Uzaktan Türkçe Öğrenim Merkezi, Ankara Üniversitesi TÖMER’in Türkçeyi yabancı dil olarak öğretme hakkındaki 18 yıllık tecrübesi ile Bilkent Holding bünyesindeki Meteksan Bilişim Teknolojileri Grubu şirketlerinden Mobilsoft A.Ş.’nin uzmanlık alanı olanı eğitim teknolojilerini, internet üzerinde birleştiren bir eğitim programıdır.

UTÖM, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenmek isteyen; özellikle sertifika veya diploma alma ihtiyacında bulunan yabancı öğrenciler ve Türkiye dışında yaşayan kişiler için kapsam açısından çok uygundur.

UTÖM;

* Tamamen Internet üzerinde ve üniversite desteğiyle Türkçeyi yabancı dil olarak öğreten en geniş içerikli,

* Zaman ve yer kısıtlaması olmadan Türkçeyi hızla öğretmeyi sağlayan,

* Program sonunda sınav merkezlerinde sınava girerek, diploma veya sertifika sağlayan,

* İstenildiği zaman TÖMER öğretmenlerinden geri besleme alınan,

* Kullanıcıların gelişimini aşamalarla izleyebileceği,

* 7 gün 24 saat ulaşılan,

* Kullanıcıların e-posta ve forum odaları vasıtasıyla, öğretmenlerle ve diğer öğrencilerle iletişim kurabileceği

Bir uzaktan eğitim portalidir. Bu portal [Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilir.ForumTR üyesi olmak için tıklayınız] alan adı üzerinden kullanıcılarına ulaşmaktadır.

Yurtiçi ve özellikle yurtdışında Türkçe öğrenmek isteyen kişiler, kurumlar ve kuruluşlar için; esnek, ekonomik ve pratik bir alternatif olan Uzaktan Türkçe Eğitim Merkezi’nin tanıtılmasının Türk dili ve kültürü için faydalı olacağı düşünülmektedir.

Uzaktan Türkçe öğrenmek isteyebilecek kesimler;

1. Türkiye’de yüksek öğrenim görmek isteyen yabancı öğrenciler

2. Türkiye’de çalışan yabancılar ve aileleri

a. Elçilik çalışanları
b. Turizm sektörü çalışanları

3. Türkiye ile yoğun ticaret yapan ülkelerdeki iş çevreleri

4. Avrupa’da, özellikle Almanya’da doğmuş 3. kuşak Türkler

5. Türkiye Cumhuriyetinde yaşayan soydaşlar

6. Kıbrıs’ın birleşmesi gündemde iken, bütünleşmenin yaratacağı etki ile KKTC ve Rum Kesimi halkı

7. Avrupa’daki ve dünyadaki Türkoloji bölümlerinde okuyan öğrenciler ve öğretim üyeleri

8. Türkiye’ye tatil yapmak için gelen, gelmek isteyen turistler

9. Özellikle Japonya’da ve Kore’de 2002 Dünya Kupasından sonra oluşan Türk sempatisinden yola çıkarak Türkçe öğrenmek isteyebilecek bir kesim

Olarak özetlenebilir.

Bu kitlelere ulaşarak Türk dili ve dolayısı ile Türk kültürünün yaygınlaştırılması için, bakanlık ve müşteşarlık yetkililerinin etkili olacağını öngördüğü şekilde afiş, broşür, televizyon, internet sitelerinde banner ve bunun gibi tanıtım araçları ve yurtdışındaki Türk Evleri ve kültür ataşeleri vasıtasıyla, yukarıda listelenen kesimlerin ihtiyaçları karşılamak istenmektedir.

~~вαчвαгs ♪ мєгcuгч~~ · 28-04-07, 15:09

Çok güzel ve bilgilendırıcı bir sunum,teşekkur ederım..

~~seкo~~ · 29-04-07, 13:44

Kapsamlı bir yazı,teşekkürler..

мαηкєη · 29-04-07, 18:14

teşekkürler konu için, boş bir anımda hepsini okuyacağım

28-04-07, 15:04	#1
~~Liуα~~ Banlandı Giriş Tarihi: 11-03-2007 Mesajlar: 6,423	Dil Dil Halk Kültürleri Türkçe, Türkiye nüfusunun %90'inin anadilidir.Konuşulan diğer diller arasında çeşitli Kafkas ve Kürtçe diyalektler,Arapça,Rumca,Latin ve Ermenice gibi 70 kadar dil ve diyalekt yer alır. Türkiye Türkçesi,Ural-Altay dil birliğinde yer alan Türk dil topluluğunun zamanla evrime uğramış güneybatı kolunu temsil etmektedir. Bu dilleri konuşan topluluklar Orta Asya'dan doğu ve kuzeydoğuya, özellikle de batıya doğru yayılmışlardır. Türkçe çok eski yıllardan beri Orta İran'ın çok çeşitli dil ve lehçelerini etkilemiş,Kafkaslar ve Anadolu'dan da kimi Hint-Avrupa kökenli dilleri uzaklaştırmıştır.İslamiyet'in kabulü ile Türk dili üzerinde bir yandan Arapçanın bir yandan Farsçanın etkileri belirginleşmiştir. 19.yüzyılın sonlarından itibaren ise Türk lehçelerine dayanan,Türkiye Türkçesi, Azerbaycan Türkçesi ve Kazak Türkçesi gibi çağdaş Türk yazı dillerinin oluşumu söz konusudur.Türkçe bugün yeryüzünde konuşulan ortalama 4000 dil arasında, en fazla ve en yaygın konuşulan yedinci dildir ve iki yüz milyonun üzerinde insan tarafından konuşulmaktadır. Türkler 8.yüzyıldan bu yana birçok yazı dili kullanmakla birlikte en fazla Göktürk,Uygur,Arap ve Latin alfabelerini kullanmışlardır.Cumhuriyetin kurulup, milli birliğin sağlanmasından sonra,özellikle 1923-1928 yılları arasında Türkiye'de en çok alfabe sorunu üzerinde durulmuştur. Yeni Türkiye'yi çağdaş uygarlık düzeyine eriştirebilmek için Batı kültüründen de yararlanılması gerektiğine inanan cumhuriyetin kurucusu Mustafa Kemal Atatürk, bu amaçla 1928 yılında Arap alfabesinin yerine,Türkçenin ses düzenine uygun olarak hazırlanan Latin harflerinin kabul edilmesini sağlar. Dil İnkılabı, Atatürk'ün 1932 yılında dili sadeleştirmek amacıyla Türk Dili Tetkik Cemiyeti'ni kurmasıyla sürmüştür.Kurulusundan bir süre sonra Türk Dil Kurumu adini alan cemiyetin çalışmaları olumlu sonuçlar vermiş,Türk dilinin Arapça,Farsça kelimelerden arındırılıp sadeleşmesi yolunda önemli adımlar atılmıştır. Türk Dil Kurumu bugün,1983 yılında kurulan Atatürk Kültür,Dil ve Tarih Yüksek Kurumu bünyesinde,tüzüğü yeniden düzenlenmiş olarak faaliyetlerini sürdürmektedir.Türkçenin sadeleştirilmesi,zenginleştirilmesi ve güzelleştirilmesi bu kurumun görevleri arasındadır. Türk diliyle ilgili olarak günümüze kadar yapılan olumlu çalışmaların en önemli sonucu, 1932 yılından önce yazı dilinde %35-40 civarında olan Türkçe sözcük kullanma oranının, bugün %75-80'lere ulaşmış olmasıdır. Bu olgu Atatürk'ün yaptığı Dil İnkılabı'nın halka mal olduğunun en önemli kanıtıdır. Lehçeler - Ağız (Şive) - Jest ve Mimikle İfade Lehçe Bir dilin tarihi,bölgesel,siyasi sebeplerden dolayı ses,yapı ve söz dizimi özellikleriyle ayrılan kolu diyalekt.Kırgız Lehçesi,Kazak Lehçesi vb. Ağızlar (Şiveler) Şive:Bir dil veya lehçenin daha az konuşma farkları gösteren ve bölgeden bölgeye veya şehirden şehire değişebilen küçük kollarına denir. Jest ve Mimikle İfade Jest ve Mimik:Herhangi bir şeyi açıklamak için genellikle el,kol veya baş ile yapılan içgüdüsel veya iradeli hareketlere jest,yüz ifadesine ise mimik adı verilir. Sözcük Hazinesi Adlar Varlıkları tanıtmak,onları diğerlerinden ayırmamıza yardımcı olmak amacıyla kullanılan sözcüklere tür bakımından "ad"denir.Sözcükler,tür açısından ikiye ayrılır: 1)Adlar 2)Eylemler Ad Soylu Sözcükler:Ad,zamir,sıfat,zarf,edat,bağlaç,ünlem. Ad anlamlı sözcükler,bize nesneleri,duyumları,sezgileri,olguları tanıtırlar.Adlar somut ya da soyut olabilirler.Kitap, su, mutluluk, güzel vb. Sözlük Bir dilin bütün veya belli bir çağda kullanılmış kelime ve deyimlerini alfabe sırasına göre alarak tanımlarını,yapan,açıklayan ve başka dillerdeki karşılıklarını veren eser,lügat. Argo Bir sözcüğün dar sosyal gruplarca kullanılan mecaz anlamıdır."Temizlemek" sözcüğü "öldürmek,parasını almak" anlamında kullanılır. Ses Yansıması Doğadaki seslerden türetilmiş sözcüklerdir. A)Nesnelerin seslerden türetilmiş sözcüklerdir:Tık,tak,pat,çat,küt,güm... B)Hayvan sesleri:Me,hav,miyav,hır... C)İnsan sesleri:Fış,hor... Gün-Hafta-Ay Adları GÜN,HAFTA ve AYLARIN ADLANDIRILIŞI:Haftanın günleri herkesçe "resmi" adları ile bilinmekle birlikte,bölgelere,kasabalara göre özel adlar taşıyan günler vardır.Örneğin,Denizli'nin Çal İlçesinde Perşembe günü Cuma akşamı,Pazar günü gireği, Çarşamba günü ışıklı olarak adlandırılmaktadır.Günlerin bu şekilde değişik isimler alması bölgede ticaret merkezi olarak Pazar kurulan yerlere göre olmaktadır. Gün Adlarına Diğer Bir Örnek ( Uşak- Dişkaya Köyü ): Pazar:Girey Pazartesi:Gula Bazarı Salı:Gula Bazar Ertesi Çarşamba:Eşme Bazarı Perşembe:Cumaşamı Cuma:Cuma Cumartesi:Cumartesi Yaşamlarını çiftçilik ve hayvancılık ile sürdüren toplulukların takvimleri mevsimlerin ve her mevsimin içindeki bölümlenmelerin yıl içinde, her defasında aynı hava şartlarına rastladığı bir düzende olacaktır;nitekim bu çevrelerin halk takvimleri güneş takviminden pek farklı değildir;aynı ilkeye dayanır. Ancak ayların adlarında ve bölümlerinde,türlü etkenlerden gelme çeşitlenmeler görülür.Örneğin Denizli'nin Çal İlçesi'nde her mevsim iki aydan oluşmak koşuluyla yıl sekiz aya bölünmektedir. Bahar Mart (22 Mart - 5 Mayıs) / Hıdırellez (5 Mayıs - 21 Haziran) Yaz Gündönümü (22 Haziran - 13 Ağustos) / Ağustos (14 Ağustos - 21 Eylül) Güz Güz (22 Eylül - 5 Kasım) / Kasım (6 Kasım - 21 Aralık) Kış Zemheri (22 Aralık - 31 Ocak) / Karakış (1 Şubat - 21 Mart) Giresun'da ayların daha farklı adlandırıldığını görüyoruz:Zemheri (Ocak),Gücük (Şubat),Mart (Mart),Abrul (Nisan),Mayıs (Mayıs),Kiraz (Haziran),Orak (Temmuz),Ağustos (Ağustos),Haç Ayı (Eylül),Avara (Ekim),Koç Ayı (Kasım),Karakış (Aralık). Halk takvimlerinin çoğunda kış aylarından birini, ya da birinin bir bölümünü gösteren Karakış deyimindeki kara sıfatı olumsuzluk anlamı yüklenmiştir. Bu dönem köylünün iş göremediği ve en çok sıkıntılı günlerini anlatan dönemdir. Avara olarak anlatılan dönem ekim işlerinin bitip çiftçinin boş kaldığı zamandır. Birçok yöre takviminde şubat öteki aylara oranla kısalığı bakımından Gücük olarak adlandırılmıştır.Ekim, hayvancılık, meyvecilik işlerinin yapıldığı zamanlara göre takvimlerin deyimleri oluşmuştur:Koç Ayı (Koç Katımının yapıldığı ay),Orakayı Kiraz ayı gibi. Anadolu takvimlerinde koç katımını gösteren dönemlerden başka döl dökümü,kuzu ayı (Kars'ta Mart için) döl başı deyimleriyle de belirli mevsim bölünmeleri gösterilmiştir.Bu dönemlerin resmi takvimde aynı aylara veya dönemlere rastlaması düşünülemez. Yılın mevsimlere bölünmesindeki en yaygın kural: yılı kasım ve hıdırellez olarak ikiye bölmektedir. Kasım, resmi takvim takvimindeki Kasım ayı başında başlar 6 Mayıs'a kadar sürer,Hıdırellez ise 6 Mayıs'ta başlayıp Kasım'a kadar sürer. Anadolu'nun doğu bölgeleriyle, öteki bölgelerde özellikle Alevi topluluklar arasında nevruz (22 Mart, eski Martın dokuzu) yılbaşı sayılır.Bu tarih, ilkbaharın başlangıcı olarak bir çok kültürde yılbaşı sayılmıştır.Doğu Anadolu geleneklerinde nevruzu, Nuh Peygamberin gemisinden çıkıp Ağrı'nın tepesinden yanındakilerle Sürmeli Çukuru'na indiği gün sayma inanışına rastlanmaktadır. Narlıdere Tahtacılarının inanışlarına göre ise Nevruz Hazreti Ali'nin dünyaya geldiği gündür;Nevruzla yaz günleri başlar.Tanrı yaz günlerini uzun yaratmış "bitmeyen işler" bitsin diye, kış günlerini kısa yaratmış "yetmeyen yemekler" yetsin diye. Ayrıca Tahtacılar,Cuma gününü Hz.Ali'nin doğum günü olarak kabul ederler.Anadolu'nun birçok yerinde kıştan yaza doğru gelinirken birer ay aralıkla dokuza,yediye,beşe,üçe,bire diye gösterilen günler vardır. Bu günler dokuzdan başlayarak sırasıyla Gaziantep'te;yediye ocağın sonu ile Şubatın üç haftası; beşe Şubatın sonu ile Martın üç haftası; üçe, Martın sonu ile Nisanın ilk haftası bire ile Nisanın sonu ile Mayısın ilk haftalarını gösterir. Bu deyimlerdeki dokuza, yediye...sayıları,yeni ayın doğacağı günlere kaç gün kaldığını gösterir.Türk halk takviminde rastlanan bu gelenek 1551 tarihinde Osmanlı ülkesinde yazılmış bir Arapça -Türkçe sözlükte tespit edilmiştir.Orada kânûn-ı evvel (Aralık) ayı için dokuza deyimi kullanılmıştır.Yılın bölünmesi de aynı zamanda yıldızlarla ilişkilidir.Ülker yıldızı Kasım ayı başında görünmeye başlar,Mayıs (Hıdırellez) ayından itibaren görünmez olur. Küfürler Sövme,sövmek için söylenen söz,sövgü.Tanrının varlığı ve birliği gibi dinin temellerinden sayılan inançları inkar etme ve bu yolla söylenen söz. Lakaplar İSİMLER,TAKMA ADLAR VE KONMA NEDENLERİ İsimler ve takma adlar bir arada yaşayan insanları daha kolay tanımaya, birbirinden ayırt etmeye yarayan simgelerdir.Bayan isimleri genellikle yumuşak tatlı,melodili,kulağa hoş gelen ve insanın hoşuna giden sözcüklerden oluşmaktadır.Erkek isimleri ise erkek kimliğine daha uygun düşen sert sözcüklerden meydana gelmektedir.Bu sözcükler, erkeklerin yaşam biçimindeki gibi kuvveti simgelemektedir.Takma adlar,kişilerin kimlerden olduğunu ayırt etmede daha belirleyici unsur olarak karşımıza çıkmaktadır. Takma adların doğuş nedenleri arasında meslek,çalışkanlık,tembellik, yerleşim merkezi, etnik köken, kıskanma duygusu, gıpta duygusu, fiziksel özellikler,çevreye karşı tutum,aileyle ilgili geçmişten gelen söylem gibi nitelikler yer almaktadır. Türkiye'nin her tarafından Takma adlar ve konma nedenlerine örnekler şöyle sıralanabilir. Acaroğulları: "Acar" soyadından ileri gelmekte, aynı aileden gelen tüm bireyleri anlatmaktadır. Akbabalar: Soyadı "Akbaba" olan ailenin bireylerine denir. Almanyalılar: Bir süre Almanya'da kaldıkları için bu adla anılırlar. Amet Çavuşlar:Askerde çavuş olarak görev yaptığından dolayı bu adla tanınırlar. Arabacı Yaşar:At arabasıyla geçimini sağladığından dolayı denir. Ballıklı Sütçü Hasan:Ballık köyünden gelme olup süt sattığı için bu adla anılır. Bekçiler:Aile büyüğünün mesleği bekçilik olduğu için. Belbeller:Aile büyüğü berberlik yaptığı için. Calgıcı Arif: Düğünlerde çalgıcılık yaptığı için. Çargan Hatçe:Çok konuştuğu için. Değirmenciler:Köylerinde değirmenleri olduğu için. Elektrikçi Selimler:Selim isimli kişinin aile boyu bu işi yapması nedeniyle böyle anılmaktadır. Ezan Dede:Ezana on dakika varken camiye gittiği için. Fırıncılar:Fırınları olduğu için. Gölemenliler:Gölemen köyünden geldikleri için. Habeş Osman:Ne yaptığını tam olarak bilemediği için. Karabıyık Mustafa:Kara bıyıklı olduğu için. Koreliler:Aile büyüğü Kore'de savaştığı için. Kürt Yusuf:Kendisinin hangi kökenden geldiğini anlayabilmek için. Lümbeli Mustafa:Lümbe köyünden geldiği için. Pomak Ahmet:Pomak olduğunu belirtmek için. Sağarların Fatma:Babası sağır olduğu için. Seyde Ağalar:Çok malları olduğu için. Şişko Fadime:Çok şişman olduğu için. Tatarlar:Tatar kökenli olduğu için. Tekel Hatçe:Sürekli Tekel'e gidip mal aldığı için. Tilki Remzi:Kurnaz olduğu için. Topal Sülko:Topal Süleyman anlamında. Topçu Mustafa:Top diktiği için. Torunlar:Torunuyla gezerken herkesin ilgisini çektiği için. Uzun Caferler:Çok uzun boylu olduğu için. Yılanlı Karı:Kadının içinde yılan olduğuna inanıldığı için. Sedirlinin Aziz Efendi / Yağcıların Ahmet Ağa Kıl boyunun Ali Efendi / Çıravzın Ali Tahta Pıcağın Ömer Yorgansızın Üssün Oyma kapılının Hüseyin Altı aylığın Ali Bey Bedensel Hareketler Dışında Haberleşme El yüz dudak hareketlerinin dışında iletişimi sağlamak amacıyla belirli normlar çerçevesinde yapılan haberleşmelerdir.Örneğin;Kızılderililerin kullandıkları dumanla haberleşme gibi. Değişik Konuşmalar:İki ya da daha fazla kişinin iletişimi sağlamak üzere birlikte oluşturdukları şifreli konuşmalardır.Örneğin;kuş dili vb. Uzaktan Türkçe Öğrenim Merkezi Sitesi (UTÖM) Hızla globalleşen dünyada ve özellikle bünyesine dahil olarak temsil edilmekte olduğumuz Avrupa Topluluğu’nda, az konuşulan dillerin ve kültürlerin öğrenilme gerekliliği hızla büyüyen bir ihtiyaç haline gelmiştir. Avrupa Topluluğu’nun şu andaki yabancı dil eğitim hedefi “anadile ek olarak en az iki yabancı dil bilmek” olarak özetlenmektedir. Çok geniş bir coğrafyada konuşulan ve dünyanın yeni parlayan yıldızı olarak görülen Türk kültürünün ayrılmaz bir parçası olan Türk dilinin tanıtılması ve yaygınlaştırması, toplumlararasındaki yakınlaşmaların başlangıcı olacaktır. Bunun için ise kendi dilimize ait eğitim olanaklarının yurtdışında tanıtımının yapılması gerekmektedir. Bilişim ve dil eğitiminin birleştirildiği Uzaktan Türkçe Öğrenim Merkezi (UTÖM), bu gereksinimleri karşılayacak ideal araçlardan biri olacaktır. UTÖM: Uzaktan Türkçe Öğrenim Merkezi, Ankara Üniversitesi TÖMER’in Türkçeyi yabancı dil olarak öğretme hakkındaki 18 yıllık tecrübesi ile Bilkent Holding bünyesindeki Meteksan Bilişim Teknolojileri Grubu şirketlerinden Mobilsoft A.Ş.’nin uzmanlık alanı olanı eğitim teknolojilerini, internet üzerinde birleştiren bir eğitim programıdır. UTÖM, Türkçeyi yabancı dil olarak öğrenmek isteyen; özellikle sertifika veya diploma alma ihtiyacında bulunan yabancı öğrenciler ve Türkiye dışında yaşayan kişiler için kapsam açısından çok uygundur. UTÖM; * Tamamen Internet üzerinde ve üniversite desteğiyle Türkçeyi yabancı dil olarak öğreten en geniş içerikli, * Zaman ve yer kısıtlaması olmadan Türkçeyi hızla öğretmeyi sağlayan, * Program sonunda sınav merkezlerinde sınava girerek, diploma veya sertifika sağlayan, * İstenildiği zaman TÖMER öğretmenlerinden geri besleme alınan, * Kullanıcıların gelişimini aşamalarla izleyebileceği, * 7 gün 24 saat ulaşılan, * Kullanıcıların e-posta ve forum odaları vasıtasıyla, öğretmenlerle ve diğer öğrencilerle iletişim kurabileceği Bir uzaktan eğitim portalidir. Bu portal [Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilir.ForumTR üyesi olmak için tıklayınız] alan adı üzerinden kullanıcılarına ulaşmaktadır. Yurtiçi ve özellikle yurtdışında Türkçe öğrenmek isteyen kişiler, kurumlar ve kuruluşlar için; esnek, ekonomik ve pratik bir alternatif olan Uzaktan Türkçe Eğitim Merkezi’nin tanıtılmasının Türk dili ve kültürü için faydalı olacağı düşünülmektedir. Uzaktan Türkçe öğrenmek isteyebilecek kesimler; 1. Türkiye’de yüksek öğrenim görmek isteyen yabancı öğrenciler 2. Türkiye’de çalışan yabancılar ve aileleri a. Elçilik çalışanları b. Turizm sektörü çalışanları 3. Türkiye ile yoğun ticaret yapan ülkelerdeki iş çevreleri 4. Avrupa’da, özellikle Almanya’da doğmuş 3. kuşak Türkler 5. Türkiye Cumhuriyetinde yaşayan soydaşlar 6. Kıbrıs’ın birleşmesi gündemde iken, bütünleşmenin yaratacağı etki ile KKTC ve Rum Kesimi halkı 7. Avrupa’daki ve dünyadaki Türkoloji bölümlerinde okuyan öğrenciler ve öğretim üyeleri 8. Türkiye’ye tatil yapmak için gelen, gelmek isteyen turistler 9. Özellikle Japonya’da ve Kore’de 2002 Dünya Kupasından sonra oluşan Türk sempatisinden yola çıkarak Türkçe öğrenmek isteyebilecek bir kesim Olarak özetlenebilir. Bu kitlelere ulaşarak Türk dili ve dolayısı ile Türk kültürünün yaygınlaştırılması için, bakanlık ve müşteşarlık yetkililerinin etkili olacağını öngördüğü şekilde afiş, broşür, televizyon, internet sitelerinde banner ve bunun gibi tanıtım araçları ve yurtdışındaki Türk Evleri ve kültür ataşeleri vasıtasıyla, yukarıda listelenen kesimlerin ihtiyaçları karşılamak istenmektedir.

28-04-07, 15:09	#2
~~вαчвαгs ♪ мєгcuгч~~ Banlandı Giriş Tarihi: 15-08-2005 Yaş: 34 Mesajlar: 8,462	C: Dil Çok güzel ve bilgilendırıcı bir sunum,teşekkur ederım..

29-04-07, 13:44	#3
~~seкo~~ Banlandı Giriş Tarihi: 14-02-2006 Mesajlar: 13,441	C: Dil Kapsamlı bir yazı,teşekkürler..

29-04-07, 18:14	#4
мαηкєη Saru mo ki kara ochiru/ İyiniyet Elçisi Giriş Tarihi: 28-05-2005 Mesajlar: 79,224	C: Dil teşekkürler konu için, boş bir anımda hepsini okuyacağım

Konu Araçları
Çıktı Görüntüsünü Göster Sayfayı E-posta İle Yolla