“Sen Kork, Pnömokok” kampanyası

Dünyada anne-babaların % 66’sı pnömokok hastalıkları hakkında bilgi sahibiyken Türk anne babalarının sadece yüzde 8’i bu hastalıklardan haberdar (1). Oysa, pnömokok mikrobunun neden olduğu zatürre, menenjit gibi hastalıklar nedeniyle, her yıl 1 milyona yakın 5 yaşından küçük bebek ve çocuk hayatını kaybediyor (2). Önlenebilir çocuk ölümlerinin başta gelen sebeplerinden biri olan pnömokok hastalıkları (3) ve bunlardan korunma yollarıyla ilgili ailelerin bilinçlendirilmesi amacıyla Türkiye’nin önde gelen beş derneği bir kampanya başlattı: “Sen Kork Pnömokok!”
Dünyada önlenebilir çocuk ölümlerinin başta gelen sebeplerinden biri olan pnömokok hastalıklarını (3) Türk anne babalarının % 8’i (1), halkın ise sadece %3’ü (4) biliyor. Buradan hareketle Türkiye’de çocuk sağlığı alanında önemli çalışamalar yapan beş dernek, halkın pnömokok hastalıkları hakkında bilinçlendirilmesini amaçlayan büyük bir kampanya için biraraya geldi. Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları Derneği, Enfeksiyon Hastalıkları Derneği, Türkiye Milli Pediatri Derneği, Türk Pediatri Kurumu, Türkiye Özürlüler Eğitim ve Dayanışma Vakfı ’nın işbirliği ve Wyeth İlaçları’nın katkılarıyla gerçekleştirilen “Sen Kork, Pnömokok” adlı kampanyayla halkın, pnömokokun neden olduğu zatürre, menenjit, kan iltihabı, orta kulak iltihabı ve sinüzit gibi hastalıklar ve bu hastalıklardan korunma yolları hakkında bilgilendirilmesi hedefleniyor.
Kampanyayı destekleyen derneklerden Türk Pediatri Kurumu Başkanı Prof. Dr. Haluk Çokuğraş, “Sen Kork Pnömokok” kampanyasının Türkiye’de çocuk ölümlerinin azaltılmasında önemli bir katkısı olacağını ifade etti ve “Ülkemizde çocuk sağlığının iyileştirilmesini amaç edinmiş dernekler olarak ülkemizde çocuk ölümlerinin azaltılmasında büyük katkısı olacağına inandığımız pnömokok hastalıkları bilinçlendirme kampanyasını hayata geçirmek için biraraya geldik” dedi.
Dünyada her 30 saniyede bir çocuğun pnömokok mikrobunun neden olduğu hastalıklar sebebiyle hayatını kaybettiğini, her yıl binlercesinin de sakat kaldığını belirten Prof. Dr. Çokuğraş, konuyla ilgili olarak şunları söyledi: “Pnömokok tehlikeli bir mikroptur. Zatürreye bağlı ölümlerin en önemli nedeni pnömokoktur. Pnömokok menenjitine yakalanan her 100 kişiden 15’i ölmekte, 27’sinde işitme kaybı, 11’inde ise kalıcı sakatlık oluşmaktadır.”
Dünyada çocuklar arasında tüm diğer hastalıklardan daha fazla can alan zatürre hastalığının ülkemizde de bebek ve çocuk ölümlerinin başta gelen sebeplerinden biri olduğuna dikkat çeken Prof. Dr. Çokuğraş, “Zatürre ülkemizde 1 ay–5 yaş grubu ölüm nedenleri arasında yüzde 27 ile ilk sıradadır. Türkiye’de zatürre sebebiyle yılda 7 bine yakın 5 yaş altı çocuğun hayatını kaybettiği tahmin edilmektedir. Menenjit ise ülkemizde 0–14 yaş çocuklarda beşinci sıradaki ölüm nedenidir ve ülkemizdeki her dört bakteriyel menenjit vakasının birine pnömokok sebep olmaktadır” dedi.
Pnömokok mikrobu, her on yetişkinden üçünün ve her iki çocuktan birinin burun boşluğunda hastalık oluşturmadan bulunabiliyor (5). Bakteri, öksürük ve hapşırıkla bulaşıyor. Pnömokokun sebep olduğu hastalıklar 2 yaşından küçük çocuklarda toplumun geneline oranla 10 kat daha sık görülüyor, dolayısıyla bu yaş grubunda tüm diğer gruplardan daha fazla ölüme sebep oluyor (6).
Çocuklarını pnömokok hastalıklarından korumak için ailelerin alabileceği önlemleri uzmanlar şöyle sıralıyor:
• Bebekler ilk 6 ayda anne sütü ile beslenmeli, ileri yaşlarda da yeterli ve dengeli beslenmesine dikkat edilmelidir.
• Çocuklara ellerini düzenli olarak su ve sabun ile yıkamaları öğretilmelidir.
• Çocuklar solunumu olumsuz etkileyebilen ve hastalanma olasılığını artıran tozlu, sigara dumanlı ortamlardan uzak tutulmalıdır.
Dünya Sağlık Örgütü’nün pnömokok hastalıklarından korunmada en etkili yöntemlerden biri olarak aşılamayı önerdiğini belirten Prof. Dr. Çokuğraş, 2 yaşından küçük çocuklarda da kullanılabilen konjuge pnömokok aşısı ile ilgili şunları söyledi:
“Pnömokok her geçen gün antibiyotiklere karşı daha fazla direnç kazandığından, pnömokok hastalıklarının tedavisi gittikçe zorlaşıyor. Bu da hastalığı önlemede aşılamanın önemine işaret ediyor. Konjüge pnömokok aşısı yaşamın 2. ayından itibaren kullanılabilen ve uzun süreli koruma sağlayan bir aşıdır. Anne babalar aşılama ile ilgili detaylı bilgi almak için öncelikle hekimlerine danışmalıdır. Ayrıca kampanyamız dahilinde hizmete girmiş olan 0 8002114545 nolu danışma hattından ve [Linkleri sadece kayıtlı üyelerimiz görebilir.ForumTR üyesi olmak için tıklayınız] internet sitesinden pnömokok hastalıkları ve korunma yöntemleri ile ilgili ücretsiz bilgi alabilirler.”
Televizyon, radyo gazete, dergi, internet mecralarında 15 Kasım tarihinde başlayacak olan “Sen Kork, Pnömokok” kampanyasının Türkiye’deki çok düşük seviyedeki hastalık bilinirlik düzeyini önemli ölçüde artıracağını beklediklerini söyleyen Prof. Dr. Çokuğraş, kampanyanın başarısı için doktorların ve medyanın desteğinin hayati olduğunu belirtti.