MOLIÈRE’İN ESERLERİ
CİMRİ
(l’Avare), Fransız oyun yazarı Molière’in 5 perdelik komedisi (1668). Molière bu komedide, paranın gücünün bilincine varmış, paraya önem veren yeni orta sınıfı ve 17. yüzyıl aile ilişkilerini yerer. Cimri Harpagon, kızı Elise’i zengin, orta yaşlı bir adamla evlendirmek istemektedir; fakat Elise, Valère adlı bir genci sevmektedir. Harpagon, kızının aşkına karşı çıkar; bunun yanı sıra, kendisinin de hoşlandığı, fakat aslında oğlu Cléante’ı seven Mariane adlı bir genç kadın yüzünden, oğluyla da arası açıktır. Para tutkusu ile Mariane’a olan aşkı arasında bocalayan Harpagon, paralarını sakladığı kutu çalınınca, gerçek tercihini yapar. Para kutusunu geri alma karşılığında, çocuklarının istedikleriyle evlenmelerine razı olur. Mariane ve Valère’in; Harpagon’un, kızını evlendirmek istediği Anselme adlı adamın çocukları olduğu ortaya çıkar. Güldürü unsurunu, kişilerin doğaya ters düşen davranışlarını sergileyerek yaratan Molière, “Cimri”de , Harpagon’un, cimriliğinden ötürü düştüğü sayısız gülünç durumu yansıtır.
DON JUAN
Molière’in oyunu (1665). Beş perdelik koşuk biçiminde yazılmış bir komedi olan oyunda; Don Juan, kadın peşinde koşan, Tanrı’yla alay eden bir ahlak tanımazdır. Oyun boyunca düşkünlüğü sergilenen Don Juan, sonunda ilahî cezaya çarptırılır.
GÜLÜNÇ KİBARLAR
(Les
Précieuses Ridicules), Molière’in 1659’da yazdığı tek perdelik oyun. Paris’in seçkin burjuvalarından Gorgibus, kızı Magdelon ile yeğeni Cathos’u, La Grange ve Du Croisy adında iki dürüst kibarla evlendirmek ister. Ancak, okudukları romanların etkisiyle genç kızlar, nişanlılarını beğenmez. Gençler, nişanlılarından intikam almak için uşaklarını Mascarille markisi ve Joedelet vikontu kılığına sokarlar. “Kibar kızlar” bu iki kafadarın elinde oyuncak olur. Sonunda iki efendi ortaya çıkar; uşaklarının elbiselerini çıkarıp onları döverler. Gülünç Kibarlar. Molière’i Paris halkına tanıtan ilk yapıttır ve kibar sınıftan burjuva sınıfına kadar bütün insanların merak saldığı dil zorlamalarını ve zevksizliğini eleştirir.
KİBARLIK BUDALASI
(Le Bourgeois Gentilhomme), Moliére’in beş perdelik komedisi (1670). Oyunda küçük bir servete konan M. Jourdain adındaki bir dükkân sahibinin sosyeteye girme hevesi ve soyluluğa özentisi dile getirilir. Müziğini Lully’nin hazırladığı eser ilk kez 14 Ekim 1670’te Chambord’da sahnelendi.
TARTUFFE
Molière’in 5 perdelik manzum komedisi (ilk oynanışı 1664). Oyun, aralarına giren birinin sinsi entrikalarıyla bölünen bir burjuva evini yansıtır. Aile reisi Orgon ve yaşlı annesi Bayan Pernelle, evdeki hizmetçilerin uyarmalarına karşın, sofu Tartuffe’ün etkisinde kalırlar. Oysa Tartuffe, Orgon’un kızıyla evlenmek, karısını baştan çıkarmak, kendisinin de mallarına konmak istemektedir. Orgon’un karısı Elmide, Tartuffe’ün çirkin emellerine tanık olması için kocasını bir masanın altına saklar. İkiyüzlünün maskesi düşmüştür. Evden atılmak istenir, fakat tehditlere başlar. Başarıya ulaşmak üzeredir; çünkü Orgon, daha önce tüm servetini ona bağışlamıştır. Neyse ki, kral durumu öğrenir ve düzenbaz tutuklanır. Tartuffe, Molière’in yarattığı kişilerin en güçlüsüdür. İkiyüzlülüğün simgesi hâline gelmiştir. Açgözlü ve her türlü zevke düşkün olan Tartuffe, bunları çilekeş ve sofu bir dış görünüş altında saklar.
Şimdilik bu kadar bulabildim
