Forum TR - View Single Post - Halkla İlişkilerde Tanımlar Ve Genel Kavramlar

gσσ∂ηєѕѕ αηgєℓ · 29-07-07, 21:51

I. HALKLA İLİŞKİLERDE TANIMLAR VE GENEL KAVRAMLAR

• Bir kuruluşun ilişkide bulunduğu kişilerde anlayış, sempati ve güven elde etmek için yaptığı sürekli yönetim işlevine denir
• Halkla ilişkiler, belirtilmiş hedef kitleleri etkilemek için hazırlanmış inandırıcı haberleşme çabasıdır.
• Halkla ilişkiler özel ya da tüzel kişilerin belirlenmiş kitlelerle dürüst ve sağlam bağlar kurup geliştirerek onların olumlu inanç ve eylemlere yöneltilmesi, tepkileri değerlendirerek tutuma yön vermesi ve böylece karşılıklı yarar sağlayan ilişkiler sürdürme yolundaki çabaları kapsayan bir yöneticilik sanatıdır.
• Halkla ilişkiler bir kuruluşun iç ve dış çevresiyle iyi ilişkiler kurması ve bu ilişkilerin yönetimidir.
• Halkla ilişkiler, organizasyon ile ilgili çevreleri (hedef kitle) arasındaki karşılıklı iletişimi, anlamayı, kabulü ve işbirliğini sağlayıp sürdürmeye yardımcı bir yönetim fonksiyonudur. Bu fonksiyon, kamuoyu hakkında yönetimin kamuya karşı sorumluluklarının neler olduğunun saptanması ve çevrede meydana gelen değişmeler konusunda yönetimin uyarılması görevlerini de kapsar. Ve bu görevler araştırma ve iletişim teknikleri kullanılarak yerine getirir.

İdeal Halkla İlişkiler Fonksiyonu
• Organizasyonun iç ve dış çevrelerini oluşturan kişi ve kurumların tutum ve davranışlarını izler
• İşletme yönetimince yürütülen planlı ve sürekli bir programdır
• Organizasyon ile iç ve dış çevreleri arasındaki ilişkilerle ilgilidir
• İdeal Halkla İlişkiler Fonksiyonu
• Örgütsel politikaların ve faaliyetlerin çeşitli çevreler üzerindeki etkilerini analiz eder.
• Kamu yararı ile organizasyonun çıkarını dengelemek üzere bu örgütsel faaliyetleri ve politikaları gözden geçirir.
• Organizasyon ile ilgili çevrelerine karşılıklı olarak yarar sağlayacak yeni politikaların oluşturulması konusunda yönetime danışmanlık yapar
• İdeal Halkla İlişkiler Fonksiyonu
• Organizasyon ile ilgili çevreleri arasında karşılıklı etkileşimi sağlayıp sürdürür
• Organizasyonların iç ve dış çevrelerinde organizasyon lehine tutum ve davranış değişikliği yaratmaya çalışır
• Organizasyon ile ilgili çevreleri arasında yeni yapıcı ilişkiler geliştirir.

Ortak ve Temel Kavramlar
Organizasyonlar,
Kendini oluşturan kişilerden ayrı bir varlığa kişiliğe sahip kuruluşlardır. Dolayısıyla halkla ilişkiler özel kişiler için değil organizasyonlar için yapılan planlı iletişim faaliyetleridir.
Ortak ve Temel Kavramlar
Hedef Kitleler
Organizasyonun amacına ulaşma düzeyine fiilen veya potansiyel etkisi olan özel veya tüzel kişilerden oluşan topluluklar söz konusudur ve bu başarımda dış çevreler kadar iç çevreler de etkilidir.
Ortak ve Temel Kavramlar
Karşılıklı İletişim, anlayış, kabul ve İşbirliği:
Organizasyonla ilgili çevreleri arasında karşılıklı iletişim olmalı ve bu iletişim karşılıklı anlama kabul ve işbirliğiyle sonuçlanmalıdır.

Etkin İletişim
• Mesajın dikkat çekecek biçimde dizaynı
• Simgelerin, hedef kitle tarafından da bilinen simgeler olması
• Mesaj bireysel gereksinimlere seslenmeli, farkına varma ve gidermeye yaramalı ve aydınlatmalıdır.-
• Hedef kitlenin temel değerlerinin tutumlarının grup standartlarının bilinmesi
• Uygun medya türünün bilinmesi
• Mesajı tamamen yabancı bir şey gibi göstermekten kaçınma ve bu gerekliyse hazırlayıcı iletişim süreci faaliyetlerinin gerçekleştirme

II. HALKLA İLİŞKİLER İLE İLGİLİ YAKIN KAVRAMLAR

REKLAM
• Herhangi bir ürün veya fikrin kitle iletişim araçlarında bedeli ödenerek kişisel olmayan yollarla tanıtımıdır.
• Reklamda mesaj doğrudan satışı yapılacak ürün veya fikirle ilgilidir.
• Reklam kitle iletişim araçları kullanılarak yapılır.
• Reklamda mutlaka kitle iletişim araçlarına ödenen bir bedel, ücret söz konusudur.
• Reklam kaynaktan hedefe tek yönlü mesaj gönderilmesi sürecidir.
PAZARLAMA
• Pazarlama işletmenin amacına ulaşmak için hedef pazarlarda değişimi sağlamak üzere yaptığı inceleme, planlama, uygulama, ve kontrol faaliyetleridir.
• Pazarlama tüketicilerin ihtiyaç duyduğu ürünlerin üretilmesi ve satılması amacını güderken halkla ilişkilerde satış ya da pazarın ihtiyaç duyduğu türde mal üretimi söz konusu değildir

SATIŞ TEŞVİKİ (Tutundurma)
• Tutundurma kişisel satış çabaları ile reklam arasındaki bağı oluşturan satış arttırıcı çabalardır. Halkla ilişkiler çalışanın temel görev satış elemanında olduğu gibi satışlara katkıda bulunmak değildir

PROPAGANDA
Bir bireyin veya grubun başka bireylerin veya grupların tutumlarını belirleyip biçimlendirmek, denetim altına almak veya değiştirmek için iletişim araçlarından yararlanarak bu bireylerin veya grupların belirli bir durum veya konumdaki tepkilerinin kendi amaçlarına uygun tepkiler alacağını umarak gerçekleştirdikleri bilinçli bir girişimdir.
• Tek yönlü bilgi ve abartı
• Dogmatik ve otoriter
• Çok tekrar ederek ikna etme
• Propaganda yanıltıcı ve yıkıcı olabilir

III. HALKLA İLİŞKİLER KARMASI
DUYURUM
Duyurum haber olma değerine bağlı olarak kuruluşla ilgili bir haberin kitle iletişim araçlarında (gazete, radyo, tv) ücretsiz olarak yayınlatılmasıdır. Burada haber kaynağı kurumdur.
KURUMSAL REKLAMCILIK
Duyurumda medyada yayınlanan haberler üzerinde kaynağın herhangi bir kontrolü bulunmamaktadır. Bu kontrolü sağlamanın bir yolu medyadan yer veya zaman zatın alarak reklam vermektir. Ancak kurumsal reklamcılıkta tema ürün değil kurumun kendisi ya da faaliyetleridir.
BASIN SÖZCÜLÜĞÜ
Duyurum faaliyetleri ilse aralarındaki fark hedefledikleri amaçtan kaynaklanmaktadır. Duyurumda temel amaç, ilgili çevrelerde anlayış ve kabul yaratmak iken basın sözcülüğünde dikkat ve ilgi çekmektir.
KAMU YARARINA FAALİYETLER
Kurum ya da kuruluşun içinde yaşadığı toplumun menfaatine olacak çalışmalar yapmasıdır.
LOBİCİLİK
Kamu yönetiminde yasa yapıcı ya da karar verici konumunda olan kişileri bilgilendirme ve etkilerime çabaları olarak tanımlanmaktadır.
YÖNETİM DANIŞMANLIĞI
İşletmenin içinde bulunduğu ekonomik, teknolojik, sosyal ve hukuki çevredeki değişmelerin izlenmesi, bu değişmeler karşısında yönetimin takip edeceği strateji ve politikaların üretilmesi olarak tanımlanabilir.
Süreç
Halkla İlişkilerde 4 Model
• Basın Aracılığıyla Tanıtım
• Toplumu Bilgilendirme
• İki Yönlü Asimetrik
• İki Yönlü Simetrik
Sağlık İşletmelerinde Halkla İlişkilere Verilen Önemin Artışı
• Özel Sağlık Hizmeti sunan kurumların çoğalması
• Bu kurumlar arasındaki rekabetin artması
• İletişim araçlarının hızla gelişmesi
• Hasta hakları ve hasta tatmini gibi konuların gündemde olması
• Hastanelerin yaşam kalitesini yükseltmedeki kritik önemleri
• Hizmet kuruluşu olmanın yanında karmaşık yapıda örgütler olmaları
Yönetimlerin Halkla İlişkilerde Üzerinde Durması Gereken Önemli Noktalar:1
• Çalışanların gerçekten hizmet etme duygusu taşımaları sağlanmalı, terslik ve nezaketsizliğin halkla ilişkilere zararı anlatılmalı.
• Çalışanların ciddi, çabuk iş yapan, düzenli kişiler olması sağlanmalı, üstler bu konuda uyarıcı ve eğitici olmalı.
• Halkla yüz yüze gelen memur nazik ve hoşgörülü olmalı.
• Kurumla ilişkide bulunan kişilere ve işi olan vatandaşlara verilmiş sözler yerine getirilmeli.
• Söz verilen bir iş veya sağlanan kolaylık yerine getirilemiyorsa nedenleri ilgili kişilere açıklanmalı.
• Kurum, düzenli, temiz ve sevimli hale getirilmeli. İşi düşenlere yol gösterici düzenlemeler geliştirilmeli.

TÜRKİYE VE DÜNYADA HALKLA İLİŞKİLERİN

GELİŞİMİ VE HALKLA İLİŞKİLER EĞİTİMİ
DÜNYA
 Roma İmparatorluğu tapınakları:
“Halkın sesi tanrının sesi”
 20. Y.Y.da meslekleşme ve sosyal bilimlerin bir dalı haline gelme
 Öncüler: Ivy Lee, Edward Bernays, George Creel, Paul Garrett, Amos Kendall, ve T.T. Frankerberg
 19. Y.Y. düşünürü August Comte:
 “Bir iş yeri cam bir ev gibi açık olmalıdır”
 1923 “Kamuoyunun Kristalleştirilmesi” Edward Bernays: Konuyla ilgili ilk kitap
 Halkla ilişkiler ünitesi kuran ilk şirketler: General Foods - 1929, General Motors: - 1932General Electric 1944, Ford - 1946
 APRA (American P.R. Association)- 1944
 PRSA (P.R. Society of America) - 1948
1961 de PRSA çatısı altında birleşme
 Avrupa’da gelişmeler 1950’li yıllarla başlar
 İlk uluslararası kongre 1958’de Brüksel’de
 Dünya savaşlarının bozduğu dengelerin toplumlara ve kapitalizme olan zararlarından doğan ihtiyaçla; ilk dönemler
 1980’lerin serbest rekabet piyasasına getirdiği hareketlilik
 1990’larla halkla ilişkiler sorumluluğunu, reklam, satış sonrası servisler, müşteri ilişkileri, pazar araştırması gibi konuları da kontrolüne alan “iletişim danışmanı” olarak görme eğilimi.

TÜRKİYE - KAMU
 Kuruluş yasasında halkla ilişkiler işlevi ile görevlendirilen üniteye yer veren ilk Türk kuruluşu DPT (1960)
Koordinasyon Dairesi: DPT nin basın ve diğer araçlarla halka tanıtımı
 Dış İşleri Bakanlığı Enformasyon Dairesi
 MSB Basın Protokol Halkla Münasebetler Dairesi
 1964 Nüfus Planlaması Genel Müdürlüğü (SSYB): Halkla ilişkiler çalışmalarına TBMM’de ilgili yasanın çıkması için lobi etkinliği
1970’lerde
 Bayındırlık Bakanlığı (Basın ve Halkla İlişkiler Şubesi)
 İller Bankası (Basın Bürosu)
 DSİ Eğitim ve Tanıtma Başkanlığı
 MPM (Teknik Enformasyon ve Yayın Şubesi)
 Vakıflar Gen. Müd.(Arşiv ve Neşriyat Müdürlüğü)

TÜRKİYE - ÖZEL
 1969 Koç Holding (H.İ. Danışmanlığı)
 Arçelik, Tofaş, Simtel, Otosan, Türk Demir Döküm gibi firmaların ürün tanıtımları, işçi işveren sorunları, basınla ilişkiler, sponsorluk projeleri ve bu konularla ilgili yaptıkları toplantılar H.İ. Faaliyetlerinden oldu

 Halkla ilişkiler danışmanlığı yapmak üzere kurulan uzmanlık firması:
1974 Alaeddin Asna: A&B Halkla İlişkiler
– İmar Bankası, Transtürk Holding, Koç Vakfı
1983 HİDAŞ
1990’a kadar Orsa (İzmir), Pen Ajans, İnsel Tanıtım, İmaj, Medialand (İstanbul)...

SPONSORLUK PROJELERİNİN GELİŞİMİ
 Toplumun bir parçası olan özel kuruluşların içinde yaşadığı topluma karşı sorumluluğunu bilerek görevlerini yerine getirmeye çalışması bunun için de kültür, eğitim, sağlık spor gibi alanlarda devletin yeterince uzanamadığı boşlukları doldurmasıdır.
Kültürel Sponsorluk Örnekleri
 Çarşı Mağazası Tüketici Sorunları Karikatür Yarışması
 Beymen Genç Stilistler Yarışması
 Coca-Cola Stadyum Konserleri
 Akbank Jazz Festivali,
 Efes Pilsen Blues Festivali

HALKLA İLİŞKİLERDE MESLEKLEŞME VE TEMEL İLKELER
Meslekleşme için neler gereklidir?
 Alanda formal eğitim
 Alanda çalışanların karşılığında ücret almaları
 Mesleki dayanışmalarını sağlamak üzere biçimsel bir organizasyona sahip olma
 Mesleki iletişimi sağlamak üzere periyodik yayınların olması
 Alanla ilgili etik kuralların belirlenmiş olması

FORMAL EĞİTİM - TÜRKİYE
 Gazetecilik ve Halkla İlişkiler Yüksekokulu 1960’lar ortası (A.Ü.S.B.F)
 İ.Ü. İktisat Fak. Gazetecilik Ens. Basın Yayın Y.O.
 İstanbul İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi. Basın Yayın Y.O.
 KKTC’deki üniversiteler dahil olmak üzere 18 Halkla İlişkiler Bölümü
 Burslular ve İ.Ö. ler dahil olmak üzere toplam 28 program var
 2000 yılı toplam kontenjan 1522, yerleşen 1356
 2000 yılı toplam kontenjan 1578

Profesyonel Örgütlenme
 1972 Halkla İlişkiler Derneği- Alaeddin Asna
Tanım: Halkla ilişkiler, özel ve kamu kuruluşlarının müşteri, işçi, ortak gibi özel gruplar, resmi çerçeveler veya geniş anlamda halka sağlam bağlar kurup geliştirerek kendisini çevresine yerleştirme, topluma tanıtma ve çalışmalarına halk oyundan gelen yankıları değerlendirerek tutumuna yön verme konusunda giriştiği planlı çabalardır

Uluslararası H. İ. Derneği
1965 Prensipler
 İnsan Hakları Evrensel Demecinde belirtilen haklardan insanların yararlanması için moral ve kültürel koşulların gerçekleşmesine yardımcı olmak
 Belli başlı haberlerin serbest yayınını kolaylaştırarak herkesin sorumlu ilgili ve bilgili olabileceği haberleşme kanalları ve ortamını yaratmak
 Davranışlarının benzer işlerde çalışan diğer meslektaşlarını da etkileyeceğini göz önünde tutmak
 İnsan Haklarına ve kişiliğine saygıyı mesleğin yürütülmesinde daima unutmamak, insanların görüşlerini ifade edebileceği moral, psikolojik entelektüel koşulları sağlamak
 Tarafların her zaman karşılıklı çıkarları olduğunu dikkate alarak örgüt ve halkı birlikte düşünmek
 Sözlerinde durmak, halkın memur ve diğer ilgililerin güvenlerini sağlamak için yasalara ve ahlaka uygun hareket etmek
 Gerçekleri diğer yükümlülükler yüzünden saklamamak, haberlerin doğruluğunu incelemeden yayımlamamak
Müşteriye Karşı Sorumluluk
 Halkla İlişkiler görevlisi geçmişte ve halen ilgili olduğu kuruluşlara veya kişilere ait bilgileri kendisi ya da temsil ettiği kuruluşların çıkarları yolunda kullanamaz.
Topluma Karşı Sorumluluk
 Haberleşmede Açıklık: Projelerle ilgili amaçları açıkça belirler ve halktan saklamaz
 Haberde Doğruluk: Yanlış ve yanıltıcı bilgi yayamaz ve bu bilgilerin yayınlanmasına göz yumamaz
 Basın Özgürlüğüne Saygı: Basın üyeleri ile olan ilişkilerinde basın özgürlüğü ve onurunu zedeleyecek girişimlerden çekinir
Meslektaşlara Karşı
Sorumluluk
 Meslek onuru: Temsil ettiği meslek grubunun ve meslektaşlarının onurunu zedeleyecek her türlü davranış ve girişimden kaçınır
 Rekabet: Diğer bir meslektaşının işveren veya müşterisi nezrindeki yerini almak için girişimlerde bulunmaktan kaçınır.
Halkla İlişkiler Uzmanlarında Aranan Özellikler
 Metin yazarlığı
 Editörlük
 Kitle iletişim araçlarıyla ilişki kurmak ve sürdürmek
 Sunuculuk
 Kurum için özel faaliyetleri organize etmek
 Yayın İşleri
 Araştırma
 Programlama ve danışmanlık
 Eğitim
 Yönetim

Halkla İlişkiler Faaliyetlerini Organize Etme Biçimleri
 İşletme İçinde
 İşletme Dışında
Buna işletmenin şu özelliklerine göre verilir.
– İşletmenin büyüklüğü
– Üretim veya hizmet alanı
– Pazar payı rakiplerine göre durumu
– İmajı
– Ürün / hizmet sunduğu çevrenin durumu
– Çevrenin etkisi
Faaliyetlerin İşletme İçinde Organize Edilmesi
Şu şekillerde olabilir:
 Göreve yatkın genel müdür yardımcısı veya diğer bölüm yöneticilerinden biri
– Yöneticinin asli görevlerinin yanında ikinci plana düşme
– Yanlış veya eksik yorumlama
 Komitenin sorumluluğuna verilmesi
– Karar alma, uygulama ve değerlendirme aşamalarında gecikmeler
 Bir halkla ilişkiler uzmanı
– İşletmenin Hİ uzmanının bireysel başarısına bağlı kalması
 Bağımsız bir halkla ilişkiler bölümü
Faaliyetlerin İşletme Dışında Organize Edilmesinin Olası Faydaları
 İşletmeyi, ürün ve hizmetlerini ve de hedef kitleyi tanıma
 Hedef kitleye mesaj iletecek güçlü projeler üretme ve uygulama
 Uygulamayı halka duyurma ve gelecek tepkilerle yeni projelere veri sağlama
Faaliyetlerin İşletme Dışında Organize Edilmesinde Olası Sakıncalar
 Tanınmış yöneticilerin ön planda tutulması
 İşletmeyi yeterince tanımama
 Özel Hİ işletmelerindeki personel devri
 Yapılan çalışmalar ve sonuçları hakkında yetersiz bilgilendirme
 Harcamaları yüksek tutma
 Özel Hİ işletmelerindeki teknik alt yapının yetersizliği olasılığı
Halkla İlişkiler Bölümünün Kurmay İşlevi
 Yetkiler
– Komuta yetkisi
– Fonksiyonel yetki
– Kurmay yetki
• Uzmanlık paylaşma
– Bilgi toplama
– Yorumlama
– Dikkat çekme
– Ana amaç ve hedeflerle bütünleşen görüş öneriler
Yani Halkla ilişkilerin Kurmay İşlevi vardır.

Kurum İçi İletişim
 Hedef Kitle Kurumun başarısında ve / veya başarısızlığında fiilen ya da potansiyel etkisi olabilen özel veya tüzel kişilerden oluşan topluluklar.
Son 20 yılda işletmelerin sahip oldukları en büyük değer insan kaynağı düşüncesiyle
– 1940’lar, çalışanların devamını sağlama
– 1950’lar çalışanları bilgilendirme
– 1960’lar çalışanları ikna
– 1970 sonrası istekle çalıştırma
Kurum İçi İletişimin Amaçları
 Karşılıklı güven
 Her yönde bilgi akışı
 İşletmeye katkıyı artırma
 Yaratıcılığa prim veren bir iş ortamı
 İşletme başarısı ve çalışan beklentisini bütünleştirme
 İşletmenin geleceği konusunda iyimserlik
Kurum içi İletişim ve Örgütsel Kültür
 Çevre
 Değerler
 Kahramanlar
 Törenler ve Toplantılar
 Hikaye ve Rivayetler
Çalışanların Bilgi Alma İhtiyacı
 Kurum içi iletişim gerçekleştirmede
 Kurumun gelecek planları
 Yapılan işe yönelik bilgiler
 Personel politikaları
 Yükselme olanakları
 Gelişen olayların çalışandaki etkileri
 Yapılan işin kurum içindeki yeri
 Diğer bölüm faaliyetleri
 Kurumun kârı ve nasıl kullanıldığı
 Finansal Sonuçlar
Gibi konular öne çıkabilir.

Kurum İçi iletişim Seçenekleri
 Görüş alma araştırmaları
 İletişim etüdü
 Açık kapı uygulaması
 Öneri programı
 Özgür ifade programı

Kurum İçi İletişim Araçları
 Kurum içine yönelik yayınlar
– Amaç, politika ve hedeflerden haberdar etme
– Kurum kültürünü aşılama
– Yatırım ve gelecekle ilgili bilgilendirme
– Disiplin ve diğer konularda eğit.
– Kuruma gelen ve gidenler (personel)
– kurum ile ilgili ilginç olaylardan haberdar etme
 Mektuplar
 İlan Panoları
 Sergiler
 Kuruluş Raporları
 Diğer yayınlar
 Görsel-İşitsel Araçlar
 Toplantılar
 Dilek Kutuları

HALKLA İLİŞKİLERDE PROGRAM/KAMPANYA PLANLAMA
 Bir halkla ilişkiler projesi sürecinde “araştırma”nın (tanıma faaliyetleri) ardından ikinci aşama program planlamadır.
 Bu aşamada
– neler yapılabileceği
– bunların nasıl bir düzen içinde yapılırsa örgütün hedeflerine ulaşılmasının mümkün olabileceği
belirlenir
PROGRAM PLANLAMA
 İyi bir halkla ilişkiler programı örgütün asıl konusu ile birlikte pazarlama ve iletişim hedeflerini gerçekleştirmede de etkin bir araçtır.
 Dolayısıyla Halkla İlişkiler planlaması stratejik olmalıdır.
 Uygulayıcı bir durum hakkında düşünmeli ve bu durumla ilgili
– ne yapılacağını analiz etmeli,
– stratejileri ve taktikleri kavramsallaştırmalı
– sonuçların nasıl ölçüleceğini tanımlamalıdır.
– Planlama aynı zamanda birden fazla metodun –haber yayınlama, özel olaylar, medya araçları, haber içerikli konferanslar, medya görüşmeleri, broşürler, bildiri kitapçıkları konuşmalar- koordinasyonunu da içermektedir.

 Sistematik bir planlamaya dikkat çekmek aynı zamanda gelişigüzel iş yürütmeyi ve etkili olmayan iletişimi engeller.

 Ne yapılacağı ve yapılacakların nasıl yürütüleceğine dair ayrıntılı plana sahip olmak programların daha etkili ve halkla ilişkilerin örgüt için daha değerli olmasını sağlar.

PLANLAMA YAKLAŞIMLARI
• Hedeflere Göre Yönetim (MBO)
• Stratejik planlama modeli

A. HEDEFLERE GÖRE YÖNETİM (MBO)
Hedeflere göre yönetim, örgütün spesifik bir hedefini gerçekleştirecek bir stratejiyi açık ve kesin bir biçimde belirleme düşüncesi geliştirmeyi, ve bu düşünce üzerinde odaklanmayı sağlar.

HEDEFLERE GÖRE YÖNETİM
1. Müşteri Çalışan Hedefleri
İletişimin amacı nedir ve nasıl geliştirilebilir ya da organizasyonun hedefleri nasıl gerçekleştirilebilir?
Spesifik hedefler örneğin; “müşterilerin dikkatini hizmetin yüksek kalitesine çekmek”, “insanların hizmete dikkatini çekmek”ten daha anlamlıdır.
2-Hedef Kitle/Halk:
 Mesaj kime verilmelidir ve hedef kitle örgütün amaçlarını gerçekleştirmeye nasıl yardımcı olur?
 Hedef kitlenin karakteristikleri nelerdir?
 Demografik bilgiler mesajı yapılandırmada nasıl kullanılabilir?

3- Hedef kitleyi belirlemenin amaçları
 Hedef kitle neyi bilmek istiyor?
 Mesaj hedef kitlenin ilgisine göre nasıl biçimlendirilebilir?

4-Medya Kanalları
Hedef kitleye ulaşmada uygun kanal nedir?
çoklu kanallar (haber medyası, broşürler, özel organizasyonlar, ve doğrudan posta) hedef kitleye ulaşmada nasıl daha etkin kullanılır?

5- Medya Hedefleri
 Medya sorumlularının (gatekeeper) ne tür haberlere ne tür bakış açıları vardır?
 Ne tür bir yayın kuruluşu örgütle ilgili bilgiyle ilgilenir?

6- Kaynaklar ve Sorular
 Bilginin hangi birincil ve ikincil kaynakları mesaj için gerçeklere oturmuş bir temel sağlar?
 Hangi uzmanların görüşleri alınmalıdır?
 Hangi veritabanları kullanılmalı?

7- İletişim Stratejileri
 Mesajın yayılmasında ve kabul edilmesinde ne gibi çevresel faktörler etkili olabilir?
 Hedef kitle lehte ya da aleyhte herhangi bir davranışta bulunur mu?
 Bilginin mesajı güçlendirecek ya da etkisiz hale getirecek bir yanı var mı?

8- Mesajın özü
 Planlanan iletişimin hedef kitle üzerindeki etkisi nedir?
 Mesaj sadece bilgi vermek için mi yoksa tutum değiştirmek için mi tasarlandı?

9- Sözlü Olmayan Destek
Fotoğraflar, grafikler, filmler, sanat eserleri yazılı bir mesajdan daha güçlü olabilir mi / nasıl?

Strateji
 Strateji, ulaşılacak bir amacı, temel noktaları ve programın tamamının ana temasını içeren bir ifade olmalıdır.
 Genel bir strateji tasarlanması ya da bir programın birden fazla stratejiye sahip olması, amaçlara ve belirlenmiş hedef kitleye göre değişir

B. STRATEJİK PLANLAMA MODELİ

1- Durum
– Mevcut pazar trendlerini özetle
– Hizmetin en önemli karakteristikleri nelerdir?
– Rakipler kimlerdir ve güçlü yönleri, benzerlikleri ve farklılıkları nelerdir?
– Hizmeti kim kullanır, neden?
2- Hedefler
– Kurumun verilen hizmetle ilgili hedefleri nelerdir ve bu hedeflerin zaman çerçevesi nedir?
– Halkla ilişkiler pazarlama karmasını nasıl daha etkin hale getirir?
– Hangi alanlar büyümeyi sağlar (yeni hizmet sunumu tasarlamada)

3- Hedef Kitle
– Hedef kitle ve kritik özellikleri nelerdir?
– Hedef kitle hizmet ya da ürünle ilgili ne hissediyor?
– Hedef kitlenin hizmetle ilgili hissettikleri nasıl kurumun istediği şekilde değiştirilebilir?
4- Anahtar mesaj
– Hizmetle ilgili fikir ve eğilimleri güçlendirecek ya da değiştirecek tek anahtar mesaj nedir?
Bir Program Planın Elementleri
 Kısa bir outline ya da kapsamlı bir doküman da olsa uygulayıcı her unsur üzerinde düzgün bir şekilde karar verildiğinden emin olmalı ve plan tamamlandığında herkes “büyük resmi” görebilmeli.
BİR KAMPANYA PLANIN ELEMENTLERİ

 Durum
 Hedefler
 Hedef kitlelerin belirlenmesi
 Faaliyet ve İletişim Programının Belirlenmesi (Strateji-Taktikler)
 Takvim/zaman tablosu
 Bütçe
 Değerlendirme

HALKLA İLİŞKİLER ARAŞTIRMALARI
Durumu ortaya Koymada
 Çevreyi İzleme Amaçlı Araştırmalar
 İmaj Araştırmaları
 İletişim Araştırmaları
 Sosyal Sorumlulukla İlgili Araştırmalar

ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ:
(Betimleyici Bilgi Toplama)
 Yüzyüze Görüşmeler
 Kamuoyu Liderleriyle Görüşmeler
 Temsilci Gruplarla Görüşmeler
 Danışma Kurulları
 Ombudsman
 800’lü hatlar
 Müşteri şikayetlerinin analizi
 Alan araştırması
 Medya İçerik Çözümlemesi

(Formal Bilgi Toplama)
 Tam Sayım
 Örnekleme

– Anket
– Gözlem
– Deney

Örnek Program Konuları
 Yeni iş alanı, imaj değişikliği
 Yeni kurum kimliği
 Ürün /hizmet konusunda bilgilendirme
 Yeni dış pazarlara tanıtma ve anlatma
 Kurumun az bilinen geçmişini anlatma
 Güvenilirliği artırma
 Olumsuz yönde etkilenilebilecek yeni yasal düzenlemelere karşı işletme faaliyetleri hakkında politikacıları bilgilendirme

DURUM
 Halkla İlişkiler programını gerektiren 3 tür durum vardır:
 Kurumun bir durum ya da problemin üstesinden gelmek için iyileştirici bir programı yürütmesi gerekmektedir.
 Kurumun o günün koşulları altında oluşmuş bir defalık bir projeyi yürütmesi gerekmektedir
 Kurum ününü ve halkın desteğini korumak ve sürdürmek için sürekli çalışmalar yapar

HEDEFLER
 Durum ya da problem anlaşıldıktan sonra program için hedefler belirlenmeli ve şu sorular sorulmalıdır:
– Hedefler durumla uyumlu mu?
– Gerçekçi ve başarılabilir mi?
– Başarı anlamlı terimlerle ifade edilebilir mi ya da ölçülebilir mi?

 Halkla ilişkiler hedeflerinin kurum hedeflerini tamamlayıcı ve güçlendirici etkisinin olması gereklidir.
Örneğin yeni bir ürün ya da hizmet için halkın ilgisini uyandırmak tek hedef olamaz. Oysa Halkın sürekli farkında olması, algısı ve davranışlarını değiştirmesi daha sistemli taktikler (özel faaliyetler, broşürler, toplantılar gibi ) gerektirir.
Hedefler
 Bilgisel Hedefler
– Halkla İlişkiler programlarının büyük bir kısmı olay, değer, ürün/hizmet ile ilgili bilgilendirme, açıklama ve ilgiyi artırmak üzere planlanır
• Mesaj duyurma
• Mesajın doğru yayılması
Halkla ilişkiler aktivitelerinden ikisidir.
Hedefler
 Bilgisel Hedefler
– Halkın ilgisini artırmak
– Anahtar mesajı yaymak
Bir çok pazarlama ve iletişim uzmanına göre H.İ. etkinliğini artıran en önemli faktörlerdendir.
 Bilgisel hedefte hedefin başarısını ölçmek bir bakıma soyut ve hesaplanması güçtür.

 Güdüleme Hedefi
– Satışlardaki artış, pazar payındaki büyüme gibi daha somut hedeflerdir.
– Bir Halkla ilişkiler kampanyasında güdüleme hedeflerinin ölçülmesi daha kolaydır.

HEDEF KİTLE
 Halkla İlişkiler Programları bazen tüm halka yönelik olsa da çoğunlukla spesifik ve tanımlanmış bir kitle için yapılır.
Hedef Kitlelerin Belirlenmesi
 Demografik: Yaş, cinsiyet, gelir, eğitim, meslek, coğrafi yerleşim
 Psikografik: Öğrenme, güdülenme, algılama, alışkanlık
 Sosyolojik: Kültür, toplumsal sınıf, referans grupları

Taktikler
 Stratejileri harekete geçirmek ve belirlenmiş amaca ulaşabilmek için spesifik aktiviteler gerçekleştirmek gerekir.
 Taktikler birincil ve ikincil düzeydeki hedef kitlelere ulaşmada iletişim araçlarının kullanımını içerir.
Taktiklerin Listelenmesi
 Taktiklerin listelenmesi işler oturmaya başladıktan sonra daha az enerji ve aktiviteyi gerektirir.
Kampanya Uyulama Programının Hazırlanması
 Sorumlu kişiler (aşamalar-faaliyetler
 Ne, ne zaman? (doğru zamanlama)
 Bütçe (gerçekçi-uygulanabilir plan)

Takvim/Zaman Tablosu
 Bir program planının zamanlamasında 3 önemli unsur:
– Kampanyanın ne zaman harekete geçirileceği
– Aktivitelerin hangi sırayla gerçekleştirileceği
– Sonuca varmak için tamamlanması gereken tüm adımların derlenmesi
Bir Kampanyanın Zamanlaması
 Program planlama çevresel durumların etkisi göz önünde bulundurularak yapılmalıdır.
 Belirlenmiş hedef kitle için anahtar kelimelerin en anlamlı olduğu zaman seçilmelidir.
Takvim Düzenlenmesi
 Taktiklerin bir çoğunun (haber duyurma, broşür hazırlanması vs) uzun zaman alacağı ve program bir çok taktiği içerdiği için her olayın bitiş tarihi ve oluş sırası önceden belirlenmelidir.

Kampanyanın Uygulama Öncesi Gözden Geçirilmesi
 Programda yer alan faaliyetlerin ve mesajların belirlenen amaçların gerçekleştirebilmesi açısından yeterliği ve etki düzeyinin önceden araştırılması
Bütçe
 Kurumlar genel bütçelerinin Halkla İlişkilere tahsis edecekleri kısmını belirleyebilmek için halkla ilişkiler sorumlularından program bütçesini belirlemelerini isterler.
Örn: 500$ broşürler, 1500$ seminerler...

UYGULAMA
• Seminerler,
• Fuar ve sergiler (katılma düzenleme)
• Gazete ve dergiler için kurumsal ilanlar
• Basın bültenlerinin dağıtımı,
• Video gösterimi

Hazırlıklar
Bilgi birikimi
• İnsan gücü
• Araç gereç

Kendi çalışanları dışında ekipler

Hİ Biriminde Bilinmesi Gerekenler
 İşletmenin tarihçesi
 Organizasyon yapısı ve faaliyetleri
 Personele ilişkin bilgiler
 Müşteriler, aracılar, ortaklar, tedarikçiler
 Rakipleri ve rakiplerin Hİ faaliyetleri
 Geçmiş Hİ faaliyetleri

Kişiler Arası İletişim

 Sözlü
– Dil
– Dil Ötesi
 Sözsüz
– Yüz ve beden
– Bedensel temas
– Mekan Kullanımı
– Araç Kullanımı

Etkili İletişim

 Doğru zaman
 Nezaket ve esneklik
 Açık, Kesin, Uygulamaya yönelik davranış
 Güleryüzlü-uyumlu
 Sabırlı
 Dinleyen
 Emir değil Teklif eden
 Seçim hakkı tanıyan

DEĞERLENDİRME
 Hedefler ölçülebilir olmalıdırlar
 Değerlendirme kriterleri
– Gerçekçi
– Güvenilir
– Duruma özel
– Müşterilerin ve çalışanların beklentilerini destekleyecek
türde olmalıdır
Değerlendirme
 Ürün/ Hizmet Ölçümü
 Mesajın Etkisinin Ölçümü
 Kitlenin Farkındalığının Ölçümü
 Kitlenin Yeni Tutumumun Ölçümü
 Kitlenin Davranış Biçiminin Ölçümü

 Bilgi verme amaçlı hedefler genellikle anahtar mesaj hakkında ne ölçüde söz edildiğinin derlenmesi ve analiz edilmesini gerektirir.
 Koveraj
 Ne kadar kişiye ulaşıldığıyla ilgili bazı ölçümler; kaç broşür dağıtıldığı, kaç kişinin semineri dinlemeye geldiği gibi rakamların belirlenmesi ise daha kolaydır.
Değerlendirme
 Motivasyonel hedefler ise müşteri sayısındaki ya da pazar payındaki büyüme gibi kıstaslarla değerlendirilebilir.
 Aynı zamanda çeşitli kıyaslama araştırmalarıyla insanların kampanyadan önceki ve sonraki algıları ölçülebilir.

29-07-07, 21:51	#1 (permalink)
gσσ∂ηєѕѕ αηgєℓ I’m gonna Love you till the heaven stop the rain Giriş Tarihi: 05-04-2007 Yer: izмiя/кαяşıуαкα Yaş: 25 Mesajlar: 6,484 Rep Puanı: 15680239 Rep Gücü: 156882	Halkla İlişkilerde Tanımlar Ve Genel Kavramlar I. HALKLA İLİŞKİLERDE TANIMLAR VE GENEL KAVRAMLAR • Bir kuruluşun ilişkide bulunduğu kişilerde anlayış, sempati ve güven elde etmek için yaptığı sürekli yönetim işlevine denir • Halkla ilişkiler, belirtilmiş hedef kitleleri etkilemek için hazırlanmış inandırıcı haberleşme çabasıdır. • Halkla ilişkiler özel ya da tüzel kişilerin belirlenmiş kitlelerle dürüst ve sağlam bağlar kurup geliştirerek onların olumlu inanç ve eylemlere yöneltilmesi, tepkileri değerlendirerek tutuma yön vermesi ve böylece karşılıklı yarar sağlayan ilişkiler sürdürme yolundaki çabaları kapsayan bir yöneticilik sanatıdır. • Halkla ilişkiler bir kuruluşun iç ve dış çevresiyle iyi ilişkiler kurması ve bu ilişkilerin yönetimidir. • Halkla ilişkiler, organizasyon ile ilgili çevreleri (hedef kitle) arasındaki karşılıklı iletişimi, anlamayı, kabulü ve işbirliğini sağlayıp sürdürmeye yardımcı bir yönetim fonksiyonudur. Bu fonksiyon, kamuoyu hakkında yönetimin kamuya karşı sorumluluklarının neler olduğunun saptanması ve çevrede meydana gelen değişmeler konusunda yönetimin uyarılması görevlerini de kapsar. Ve bu görevler araştırma ve iletişim teknikleri kullanılarak yerine getirir. İdeal Halkla İlişkiler Fonksiyonu • Organizasyonun iç ve dış çevrelerini oluşturan kişi ve kurumların tutum ve davranışlarını izler • İşletme yönetimince yürütülen planlı ve sürekli bir programdır • Organizasyon ile iç ve dış çevreleri arasındaki ilişkilerle ilgilidir • İdeal Halkla İlişkiler Fonksiyonu • Örgütsel politikaların ve faaliyetlerin çeşitli çevreler üzerindeki etkilerini analiz eder. • Kamu yararı ile organizasyonun çıkarını dengelemek üzere bu örgütsel faaliyetleri ve politikaları gözden geçirir. • Organizasyon ile ilgili çevrelerine karşılıklı olarak yarar sağlayacak yeni politikaların oluşturulması konusunda yönetime danışmanlık yapar • İdeal Halkla İlişkiler Fonksiyonu • Organizasyon ile ilgili çevreleri arasında karşılıklı etkileşimi sağlayıp sürdürür • Organizasyonların iç ve dış çevrelerinde organizasyon lehine tutum ve davranış değişikliği yaratmaya çalışır • Organizasyon ile ilgili çevreleri arasında yeni yapıcı ilişkiler geliştirir. Ortak ve Temel Kavramlar Organizasyonlar, Kendini oluşturan kişilerden ayrı bir varlığa kişiliğe sahip kuruluşlardır. Dolayısıyla halkla ilişkiler özel kişiler için değil organizasyonlar için yapılan planlı iletişim faaliyetleridir. Ortak ve Temel Kavramlar Hedef Kitleler Organizasyonun amacına ulaşma düzeyine fiilen veya potansiyel etkisi olan özel veya tüzel kişilerden oluşan topluluklar söz konusudur ve bu başarımda dış çevreler kadar iç çevreler de etkilidir. Ortak ve Temel Kavramlar Karşılıklı İletişim, anlayış, kabul ve İşbirliği: Organizasyonla ilgili çevreleri arasında karşılıklı iletişim olmalı ve bu iletişim karşılıklı anlama kabul ve işbirliğiyle sonuçlanmalıdır. Etkin İletişim • Mesajın dikkat çekecek biçimde dizaynı • Simgelerin, hedef kitle tarafından da bilinen simgeler olması • Mesaj bireysel gereksinimlere seslenmeli, farkına varma ve gidermeye yaramalı ve aydınlatmalıdır.- • Hedef kitlenin temel değerlerinin tutumlarının grup standartlarının bilinmesi • Uygun medya türünün bilinmesi • Mesajı tamamen yabancı bir şey gibi göstermekten kaçınma ve bu gerekliyse hazırlayıcı iletişim süreci faaliyetlerinin gerçekleştirme II. HALKLA İLİŞKİLER İLE İLGİLİ YAKIN KAVRAMLAR REKLAM • Herhangi bir ürün veya fikrin kitle iletişim araçlarında bedeli ödenerek kişisel olmayan yollarla tanıtımıdır. • Reklamda mesaj doğrudan satışı yapılacak ürün veya fikirle ilgilidir. • Reklam kitle iletişim araçları kullanılarak yapılır. • Reklamda mutlaka kitle iletişim araçlarına ödenen bir bedel, ücret söz konusudur. • Reklam kaynaktan hedefe tek yönlü mesaj gönderilmesi sürecidir. PAZARLAMA • Pazarlama işletmenin amacına ulaşmak için hedef pazarlarda değişimi sağlamak üzere yaptığı inceleme, planlama, uygulama, ve kontrol faaliyetleridir. • Pazarlama tüketicilerin ihtiyaç duyduğu ürünlerin üretilmesi ve satılması amacını güderken halkla ilişkilerde satış ya da pazarın ihtiyaç duyduğu türde mal üretimi söz konusu değildir SATIŞ TEŞVİKİ (Tutundurma) • Tutundurma kişisel satış çabaları ile reklam arasındaki bağı oluşturan satış arttırıcı çabalardır. Halkla ilişkiler çalışanın temel görev satış elemanında olduğu gibi satışlara katkıda bulunmak değildir PROPAGANDA Bir bireyin veya grubun başka bireylerin veya grupların tutumlarını belirleyip biçimlendirmek, denetim altına almak veya değiştirmek için iletişim araçlarından yararlanarak bu bireylerin veya grupların belirli bir durum veya konumdaki tepkilerinin kendi amaçlarına uygun tepkiler alacağını umarak gerçekleştirdikleri bilinçli bir girişimdir. • Tek yönlü bilgi ve abartı • Dogmatik ve otoriter • Çok tekrar ederek ikna etme • Propaganda yanıltıcı ve yıkıcı olabilir III. HALKLA İLİŞKİLER KARMASI DUYURUM Duyurum haber olma değerine bağlı olarak kuruluşla ilgili bir haberin kitle iletişim araçlarında (gazete, radyo, tv) ücretsiz olarak yayınlatılmasıdır. Burada haber kaynağı kurumdur. KURUMSAL REKLAMCILIK Duyurumda medyada yayınlanan haberler üzerinde kaynağın herhangi bir kontrolü bulunmamaktadır. Bu kontrolü sağlamanın bir yolu medyadan yer veya zaman zatın alarak reklam vermektir. Ancak kurumsal reklamcılıkta tema ürün değil kurumun kendisi ya da faaliyetleridir. BASIN SÖZCÜLÜĞÜ Duyurum faaliyetleri ilse aralarındaki fark hedefledikleri amaçtan kaynaklanmaktadır. Duyurumda temel amaç, ilgili çevrelerde anlayış ve kabul yaratmak iken basın sözcülüğünde dikkat ve ilgi çekmektir. KAMU YARARINA FAALİYETLER Kurum ya da kuruluşun içinde yaşadığı toplumun menfaatine olacak çalışmalar yapmasıdır. LOBİCİLİK Kamu yönetiminde yasa yapıcı ya da karar verici konumunda olan kişileri bilgilendirme ve etkilerime çabaları olarak tanımlanmaktadır. YÖNETİM DANIŞMANLIĞI İşletmenin içinde bulunduğu ekonomik, teknolojik, sosyal ve hukuki çevredeki değişmelerin izlenmesi, bu değişmeler karşısında yönetimin takip edeceği strateji ve politikaların üretilmesi olarak tanımlanabilir. Süreç Halkla İlişkilerde 4 Model • Basın Aracılığıyla Tanıtım • Toplumu Bilgilendirme • İki Yönlü Asimetrik • İki Yönlü Simetrik Sağlık İşletmelerinde Halkla İlişkilere Verilen Önemin Artışı • Özel Sağlık Hizmeti sunan kurumların çoğalması • Bu kurumlar arasındaki rekabetin artması • İletişim araçlarının hızla gelişmesi • Hasta hakları ve hasta tatmini gibi konuların gündemde olması • Hastanelerin yaşam kalitesini yükseltmedeki kritik önemleri • Hizmet kuruluşu olmanın yanında karmaşık yapıda örgütler olmaları Yönetimlerin Halkla İlişkilerde Üzerinde Durması Gereken Önemli Noktalar:1 • Çalışanların gerçekten hizmet etme duygusu taşımaları sağlanmalı, terslik ve nezaketsizliğin halkla ilişkilere zararı anlatılmalı. • Çalışanların ciddi, çabuk iş yapan, düzenli kişiler olması sağlanmalı, üstler bu konuda uyarıcı ve eğitici olmalı. • Halkla yüz yüze gelen memur nazik ve hoşgörülü olmalı. • Kurumla ilişkide bulunan kişilere ve işi olan vatandaşlara verilmiş sözler yerine getirilmeli. • Söz verilen bir iş veya sağlanan kolaylık yerine getirilemiyorsa nedenleri ilgili kişilere açıklanmalı. • Kurum, düzenli, temiz ve sevimli hale getirilmeli. İşi düşenlere yol gösterici düzenlemeler geliştirilmeli. TÜRKİYE VE DÜNYADA HALKLA İLİŞKİLERİN GELİŞİMİ VE HALKLA İLİŞKİLER EĞİTİMİ DÜNYA  Roma İmparatorluğu tapınakları: “Halkın sesi tanrının sesi”  20. Y.Y.da meslekleşme ve sosyal bilimlerin bir dalı haline gelme  Öncüler: Ivy Lee, Edward Bernays, George Creel, Paul Garrett, Amos Kendall, ve T.T. Frankerberg  19. Y.Y. düşünürü August Comte:  “Bir iş yeri cam bir ev gibi açık olmalıdır”  1923 “Kamuoyunun Kristalleştirilmesi” Edward Bernays: Konuyla ilgili ilk kitap  Halkla ilişkiler ünitesi kuran ilk şirketler: General Foods - 1929, General Motors: - 1932General Electric 1944, Ford - 1946  APRA (American P.R. Association)- 1944  PRSA (P.R. Society of America) - 1948 1961 de PRSA çatısı altında birleşme  Avrupa’da gelişmeler 1950’li yıllarla başlar  İlk uluslararası kongre 1958’de Brüksel’de  Dünya savaşlarının bozduğu dengelerin toplumlara ve kapitalizme olan zararlarından doğan ihtiyaçla; ilk dönemler  1980’lerin serbest rekabet piyasasına getirdiği hareketlilik  1990’larla halkla ilişkiler sorumluluğunu, reklam, satış sonrası servisler, müşteri ilişkileri, pazar araştırması gibi konuları da kontrolüne alan “iletişim danışmanı” olarak görme eğilimi. TÜRKİYE - KAMU  Kuruluş yasasında halkla ilişkiler işlevi ile görevlendirilen üniteye yer veren ilk Türk kuruluşu DPT (1960) Koordinasyon Dairesi: DPT nin basın ve diğer araçlarla halka tanıtımı  Dış İşleri Bakanlığı Enformasyon Dairesi  MSB Basın Protokol Halkla Münasebetler Dairesi  1964 Nüfus Planlaması Genel Müdürlüğü (SSYB): Halkla ilişkiler çalışmalarına TBMM’de ilgili yasanın çıkması için lobi etkinliği 1970’lerde  Bayındırlık Bakanlığı (Basın ve Halkla İlişkiler Şubesi)  İller Bankası (Basın Bürosu)  DSİ Eğitim ve Tanıtma Başkanlığı  MPM (Teknik Enformasyon ve Yayın Şubesi)  Vakıflar Gen. Müd.(Arşiv ve Neşriyat Müdürlüğü) TÜRKİYE - ÖZEL  1969 Koç Holding (H.İ. Danışmanlığı)  Arçelik, Tofaş, Simtel, Otosan, Türk Demir Döküm gibi firmaların ürün tanıtımları, işçi işveren sorunları, basınla ilişkiler, sponsorluk projeleri ve bu konularla ilgili yaptıkları toplantılar H.İ. Faaliyetlerinden oldu  Halkla ilişkiler danışmanlığı yapmak üzere kurulan uzmanlık firması: 1974 Alaeddin Asna: A&B Halkla İlişkiler – İmar Bankası, Transtürk Holding, Koç Vakfı 1983 HİDAŞ 1990’a kadar Orsa (İzmir), Pen Ajans, İnsel Tanıtım, İmaj, Medialand (İstanbul)... SPONSORLUK PROJELERİNİN GELİŞİMİ  Toplumun bir parçası olan özel kuruluşların içinde yaşadığı topluma karşı sorumluluğunu bilerek görevlerini yerine getirmeye çalışması bunun için de kültür, eğitim, sağlık spor gibi alanlarda devletin yeterince uzanamadığı boşlukları doldurmasıdır. Kültürel Sponsorluk Örnekleri  Çarşı Mağazası Tüketici Sorunları Karikatür Yarışması  Beymen Genç Stilistler Yarışması  Coca-Cola Stadyum Konserleri  Akbank Jazz Festivali,  Efes Pilsen Blues Festivali HALKLA İLİŞKİLERDE MESLEKLEŞME VE TEMEL İLKELER Meslekleşme için neler gereklidir?  Alanda formal eğitim  Alanda çalışanların karşılığında ücret almaları  Mesleki dayanışmalarını sağlamak üzere biçimsel bir organizasyona sahip olma  Mesleki iletişimi sağlamak üzere periyodik yayınların olması  Alanla ilgili etik kuralların belirlenmiş olması FORMAL EĞİTİM - TÜRKİYE  Gazetecilik ve Halkla İlişkiler Yüksekokulu 1960’lar ortası (A.Ü.S.B.F)  İ.Ü. İktisat Fak. Gazetecilik Ens. Basın Yayın Y.O.  İstanbul İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi. Basın Yayın Y.O.  KKTC’deki üniversiteler dahil olmak üzere 18 Halkla İlişkiler Bölümü  Burslular ve İ.Ö. ler dahil olmak üzere toplam 28 program var  2000 yılı toplam kontenjan 1522, yerleşen 1356  2000 yılı toplam kontenjan 1578 Profesyonel Örgütlenme  1972 Halkla İlişkiler Derneği- Alaeddin Asna Tanım: Halkla ilişkiler, özel ve kamu kuruluşlarının müşteri, işçi, ortak gibi özel gruplar, resmi çerçeveler veya geniş anlamda halka sağlam bağlar kurup geliştirerek kendisini çevresine yerleştirme, topluma tanıtma ve çalışmalarına halk oyundan gelen yankıları değerlendirerek tutumuna yön verme konusunda giriştiği planlı çabalardır Uluslararası H. İ. Derneği 1965 Prensipler  İnsan Hakları Evrensel Demecinde belirtilen haklardan insanların yararlanması için moral ve kültürel koşulların gerçekleşmesine yardımcı olmak  Belli başlı haberlerin serbest yayınını kolaylaştırarak herkesin sorumlu ilgili ve bilgili olabileceği haberleşme kanalları ve ortamını yaratmak  Davranışlarının benzer işlerde çalışan diğer meslektaşlarını da etkileyeceğini göz önünde tutmak  İnsan Haklarına ve kişiliğine saygıyı mesleğin yürütülmesinde daima unutmamak, insanların görüşlerini ifade edebileceği moral, psikolojik entelektüel koşulları sağlamak  Tarafların her zaman karşılıklı çıkarları olduğunu dikkate alarak örgüt ve halkı birlikte düşünmek  Sözlerinde durmak, halkın memur ve diğer ilgililerin güvenlerini sağlamak için yasalara ve ahlaka uygun hareket etmek  Gerçekleri diğer yükümlülükler yüzünden saklamamak, haberlerin doğruluğunu incelemeden yayımlamamak Müşteriye Karşı Sorumluluk  Halkla İlişkiler görevlisi geçmişte ve halen ilgili olduğu kuruluşlara veya kişilere ait bilgileri kendisi ya da temsil ettiği kuruluşların çıkarları yolunda kullanamaz. Topluma Karşı Sorumluluk  Haberleşmede Açıklık: Projelerle ilgili amaçları açıkça belirler ve halktan saklamaz  Haberde Doğruluk: Yanlış ve yanıltıcı bilgi yayamaz ve bu bilgilerin yayınlanmasına göz yumamaz  Basın Özgürlüğüne Saygı: Basın üyeleri ile olan ilişkilerinde basın özgürlüğü ve onurunu zedeleyecek girişimlerden çekinir Meslektaşlara Karşı Sorumluluk  Meslek onuru: Temsil ettiği meslek grubunun ve meslektaşlarının onurunu zedeleyecek her türlü davranış ve girişimden kaçınır  Rekabet: Diğer bir meslektaşının işveren veya müşterisi nezrindeki yerini almak için girişimlerde bulunmaktan kaçınır. Halkla İlişkiler Uzmanlarında Aranan Özellikler  Metin yazarlığı  Editörlük  Kitle iletişim araçlarıyla ilişki kurmak ve sürdürmek  Sunuculuk  Kurum için özel faaliyetleri organize etmek  Yayın İşleri  Araştırma  Programlama ve danışmanlık  Eğitim  Yönetim Halkla İlişkiler Faaliyetlerini Organize Etme Biçimleri  İşletme İçinde  İşletme Dışında Buna işletmenin şu özelliklerine göre verilir. – İşletmenin büyüklüğü – Üretim veya hizmet alanı – Pazar payı rakiplerine göre durumu – İmajı – Ürün / hizmet sunduğu çevrenin durumu – Çevrenin etkisi Faaliyetlerin İşletme İçinde Organize Edilmesi Şu şekillerde olabilir:  Göreve yatkın genel müdür yardımcısı veya diğer bölüm yöneticilerinden biri – Yöneticinin asli görevlerinin yanında ikinci plana düşme – Yanlış veya eksik yorumlama  Komitenin sorumluluğuna verilmesi – Karar alma, uygulama ve değerlendirme aşamalarında gecikmeler  Bir halkla ilişkiler uzmanı – İşletmenin Hİ uzmanının bireysel başarısına bağlı kalması  Bağımsız bir halkla ilişkiler bölümü Faaliyetlerin İşletme Dışında Organize Edilmesinin Olası Faydaları  İşletmeyi, ürün ve hizmetlerini ve de hedef kitleyi tanıma  Hedef kitleye mesaj iletecek güçlü projeler üretme ve uygulama  Uygulamayı halka duyurma ve gelecek tepkilerle yeni projelere veri sağlama Faaliyetlerin İşletme Dışında Organize Edilmesinde Olası Sakıncalar  Tanınmış yöneticilerin ön planda tutulması  İşletmeyi yeterince tanımama  Özel Hİ işletmelerindeki personel devri  Yapılan çalışmalar ve sonuçları hakkında yetersiz bilgilendirme  Harcamaları yüksek tutma  Özel Hİ işletmelerindeki teknik alt yapının yetersizliği olasılığı Halkla İlişkiler Bölümünün Kurmay İşlevi  Yetkiler – Komuta yetkisi – Fonksiyonel yetki – Kurmay yetki • Uzmanlık paylaşma – Bilgi toplama – Yorumlama – Dikkat çekme – Ana amaç ve hedeflerle bütünleşen görüş öneriler Yani Halkla ilişkilerin Kurmay İşlevi vardır. Kurum İçi İletişim  Hedef Kitle Kurumun başarısında ve / veya başarısızlığında fiilen ya da potansiyel etkisi olabilen özel veya tüzel kişilerden oluşan topluluklar. Son 20 yılda işletmelerin sahip oldukları en büyük değer insan kaynağı düşüncesiyle – 1940’lar, çalışanların devamını sağlama – 1950’lar çalışanları bilgilendirme – 1960’lar çalışanları ikna – 1970 sonrası istekle çalıştırma Kurum İçi İletişimin Amaçları  Karşılıklı güven  Her yönde bilgi akışı  İşletmeye katkıyı artırma  Yaratıcılığa prim veren bir iş ortamı  İşletme başarısı ve çalışan beklentisini bütünleştirme  İşletmenin geleceği konusunda iyimserlik Kurum içi İletişim ve Örgütsel Kültür  Çevre  Değerler  Kahramanlar  Törenler ve Toplantılar  Hikaye ve Rivayetler Çalışanların Bilgi Alma İhtiyacı  Kurum içi iletişim gerçekleştirmede  Kurumun gelecek planları  Yapılan işe yönelik bilgiler  Personel politikaları  Yükselme olanakları  Gelişen olayların çalışandaki etkileri  Yapılan işin kurum içindeki yeri  Diğer bölüm faaliyetleri  Kurumun kârı ve nasıl kullanıldığı  Finansal Sonuçlar Gibi konular öne çıkabilir. Kurum İçi iletişim Seçenekleri  Görüş alma araştırmaları  İletişim etüdü  Açık kapı uygulaması  Öneri programı  Özgür ifade programı Kurum İçi İletişim Araçları  Kurum içine yönelik yayınlar – Amaç, politika ve hedeflerden haberdar etme – Kurum kültürünü aşılama – Yatırım ve gelecekle ilgili bilgilendirme – Disiplin ve diğer konularda eğit. – Kuruma gelen ve gidenler (personel) – kurum ile ilgili ilginç olaylardan haberdar etme  Mektuplar  İlan Panoları  Sergiler  Kuruluş Raporları  Diğer yayınlar  Görsel-İşitsel Araçlar  Toplantılar  Dilek Kutuları HALKLA İLİŞKİLERDE PROGRAM/KAMPANYA PLANLAMA  Bir halkla ilişkiler projesi sürecinde “araştırma”nın (tanıma faaliyetleri) ardından ikinci aşama program planlamadır.  Bu aşamada – neler yapılabileceği – bunların nasıl bir düzen içinde yapılırsa örgütün hedeflerine ulaşılmasının mümkün olabileceği belirlenir PROGRAM PLANLAMA  İyi bir halkla ilişkiler programı örgütün asıl konusu ile birlikte pazarlama ve iletişim hedeflerini gerçekleştirmede de etkin bir araçtır.  Dolayısıyla Halkla İlişkiler planlaması stratejik olmalıdır.  Uygulayıcı bir durum hakkında düşünmeli ve bu durumla ilgili – ne yapılacağını analiz etmeli, – stratejileri ve taktikleri kavramsallaştırmalı – sonuçların nasıl ölçüleceğini tanımlamalıdır. – Planlama aynı zamanda birden fazla metodun –haber yayınlama, özel olaylar, medya araçları, haber içerikli konferanslar, medya görüşmeleri, broşürler, bildiri kitapçıkları konuşmalar- koordinasyonunu da içermektedir.  Sistematik bir planlamaya dikkat çekmek aynı zamanda gelişigüzel iş yürütmeyi ve etkili olmayan iletişimi engeller.  Ne yapılacağı ve yapılacakların nasıl yürütüleceğine dair ayrıntılı plana sahip olmak programların daha etkili ve halkla ilişkilerin örgüt için daha değerli olmasını sağlar. PLANLAMA YAKLAŞIMLARI • Hedeflere Göre Yönetim (MBO) • Stratejik planlama modeli A. HEDEFLERE GÖRE YÖNETİM (MBO) Hedeflere göre yönetim, örgütün spesifik bir hedefini gerçekleştirecek bir stratejiyi açık ve kesin bir biçimde belirleme düşüncesi geliştirmeyi, ve bu düşünce üzerinde odaklanmayı sağlar. HEDEFLERE GÖRE YÖNETİM 1. Müşteri Çalışan Hedefleri İletişimin amacı nedir ve nasıl geliştirilebilir ya da organizasyonun hedefleri nasıl gerçekleştirilebilir? Spesifik hedefler örneğin; “müşterilerin dikkatini hizmetin yüksek kalitesine çekmek”, “insanların hizmete dikkatini çekmek”ten daha anlamlıdır. 2-Hedef Kitle/Halk:  Mesaj kime verilmelidir ve hedef kitle örgütün amaçlarını gerçekleştirmeye nasıl yardımcı olur?  Hedef kitlenin karakteristikleri nelerdir?  Demografik bilgiler mesajı yapılandırmada nasıl kullanılabilir? 3- Hedef kitleyi belirlemenin amaçları  Hedef kitle neyi bilmek istiyor?  Mesaj hedef kitlenin ilgisine göre nasıl biçimlendirilebilir? 4-Medya Kanalları Hedef kitleye ulaşmada uygun kanal nedir? çoklu kanallar (haber medyası, broşürler, özel organizasyonlar, ve doğrudan posta) hedef kitleye ulaşmada nasıl daha etkin kullanılır? 5- Medya Hedefleri  Medya sorumlularının (gatekeeper) ne tür haberlere ne tür bakış açıları vardır?  Ne tür bir yayın kuruluşu örgütle ilgili bilgiyle ilgilenir? 6- Kaynaklar ve Sorular  Bilginin hangi birincil ve ikincil kaynakları mesaj için gerçeklere oturmuş bir temel sağlar?  Hangi uzmanların görüşleri alınmalıdır?  Hangi veritabanları kullanılmalı? 7- İletişim Stratejileri  Mesajın yayılmasında ve kabul edilmesinde ne gibi çevresel faktörler etkili olabilir?  Hedef kitle lehte ya da aleyhte herhangi bir davranışta bulunur mu?  Bilginin mesajı güçlendirecek ya da etkisiz hale getirecek bir yanı var mı? 8- Mesajın özü  Planlanan iletişimin hedef kitle üzerindeki etkisi nedir?  Mesaj sadece bilgi vermek için mi yoksa tutum değiştirmek için mi tasarlandı? 9- Sözlü Olmayan Destek Fotoğraflar, grafikler, filmler, sanat eserleri yazılı bir mesajdan daha güçlü olabilir mi / nasıl? Strateji  Strateji, ulaşılacak bir amacı, temel noktaları ve programın tamamının ana temasını içeren bir ifade olmalıdır.  Genel bir strateji tasarlanması ya da bir programın birden fazla stratejiye sahip olması, amaçlara ve belirlenmiş hedef kitleye göre değişir B. STRATEJİK PLANLAMA MODELİ 1- Durum – Mevcut pazar trendlerini özetle – Hizmetin en önemli karakteristikleri nelerdir? – Rakipler kimlerdir ve güçlü yönleri, benzerlikleri ve farklılıkları nelerdir? – Hizmeti kim kullanır, neden? 2- Hedefler – Kurumun verilen hizmetle ilgili hedefleri nelerdir ve bu hedeflerin zaman çerçevesi nedir? – Halkla ilişkiler pazarlama karmasını nasıl daha etkin hale getirir? – Hangi alanlar büyümeyi sağlar (yeni hizmet sunumu tasarlamada) 3- Hedef Kitle – Hedef kitle ve kritik özellikleri nelerdir? – Hedef kitle hizmet ya da ürünle ilgili ne hissediyor? – Hedef kitlenin hizmetle ilgili hissettikleri nasıl kurumun istediği şekilde değiştirilebilir? 4- Anahtar mesaj – Hizmetle ilgili fikir ve eğilimleri güçlendirecek ya da değiştirecek tek anahtar mesaj nedir? Bir Program Planın Elementleri  Kısa bir outline ya da kapsamlı bir doküman da olsa uygulayıcı her unsur üzerinde düzgün bir şekilde karar verildiğinden emin olmalı ve plan tamamlandığında herkes “büyük resmi” görebilmeli. BİR KAMPANYA PLANIN ELEMENTLERİ  Durum  Hedefler  Hedef kitlelerin belirlenmesi  Faaliyet ve İletişim Programının Belirlenmesi (Strateji-Taktikler)  Takvim/zaman tablosu  Bütçe  Değerlendirme HALKLA İLİŞKİLER ARAŞTIRMALARI Durumu ortaya Koymada  Çevreyi İzleme Amaçlı Araştırmalar  İmaj Araştırmaları  İletişim Araştırmaları  Sosyal Sorumlulukla İlgili Araştırmalar ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ: (Betimleyici Bilgi Toplama)  Yüzyüze Görüşmeler  Kamuoyu Liderleriyle Görüşmeler  Temsilci Gruplarla Görüşmeler  Danışma Kurulları  Ombudsman  800’lü hatlar  Müşteri şikayetlerinin analizi  Alan araştırması  Medya İçerik Çözümlemesi (Formal Bilgi Toplama)  Tam Sayım  Örnekleme – Anket – Gözlem – Deney Örnek Program Konuları  Yeni iş alanı, imaj değişikliği  Yeni kurum kimliği  Ürün /hizmet konusunda bilgilendirme  Yeni dış pazarlara tanıtma ve anlatma  Kurumun az bilinen geçmişini anlatma  Güvenilirliği artırma  Olumsuz yönde etkilenilebilecek yeni yasal düzenlemelere karşı işletme faaliyetleri hakkında politikacıları bilgilendirme DURUM  Halkla İlişkiler programını gerektiren 3 tür durum vardır:  Kurumun bir durum ya da problemin üstesinden gelmek için iyileştirici bir programı yürütmesi gerekmektedir.  Kurumun o günün koşulları altında oluşmuş bir defalık bir projeyi yürütmesi gerekmektedir  Kurum ününü ve halkın desteğini korumak ve sürdürmek için sürekli çalışmalar yapar HEDEFLER  Durum ya da problem anlaşıldıktan sonra program için hedefler belirlenmeli ve şu sorular sorulmalıdır: – Hedefler durumla uyumlu mu? – Gerçekçi ve başarılabilir mi? – Başarı anlamlı terimlerle ifade edilebilir mi ya da ölçülebilir mi?  Halkla ilişkiler hedeflerinin kurum hedeflerini tamamlayıcı ve güçlendirici etkisinin olması gereklidir. Örneğin yeni bir ürün ya da hizmet için halkın ilgisini uyandırmak tek hedef olamaz. Oysa Halkın sürekli farkında olması, algısı ve davranışlarını değiştirmesi daha sistemli taktikler (özel faaliyetler, broşürler, toplantılar gibi ) gerektirir. Hedefler  Bilgisel Hedefler – Halkla İlişkiler programlarının büyük bir kısmı olay, değer, ürün/hizmet ile ilgili bilgilendirme, açıklama ve ilgiyi artırmak üzere planlanır • Mesaj duyurma • Mesajın doğru yayılması Halkla ilişkiler aktivitelerinden ikisidir. Hedefler  Bilgisel Hedefler – Halkın ilgisini artırmak – Anahtar mesajı yaymak Bir çok pazarlama ve iletişim uzmanına göre H.İ. etkinliğini artıran en önemli faktörlerdendir.  Bilgisel hedefte hedefin başarısını ölçmek bir bakıma soyut ve hesaplanması güçtür.  Güdüleme Hedefi – Satışlardaki artış, pazar payındaki büyüme gibi daha somut hedeflerdir. – Bir Halkla ilişkiler kampanyasında güdüleme hedeflerinin ölçülmesi daha kolaydır. HEDEF KİTLE  Halkla İlişkiler Programları bazen tüm halka yönelik olsa da çoğunlukla spesifik ve tanımlanmış bir kitle için yapılır. Hedef Kitlelerin Belirlenmesi  Demografik: Yaş, cinsiyet, gelir, eğitim, meslek, coğrafi yerleşim  Psikografik: Öğrenme, güdülenme, algılama, alışkanlık  Sosyolojik: Kültür, toplumsal sınıf, referans grupları Taktikler  Stratejileri harekete geçirmek ve belirlenmiş amaca ulaşabilmek için spesifik aktiviteler gerçekleştirmek gerekir.  Taktikler birincil ve ikincil düzeydeki hedef kitlelere ulaşmada iletişim araçlarının kullanımını içerir. Taktiklerin Listelenmesi  Taktiklerin listelenmesi işler oturmaya başladıktan sonra daha az enerji ve aktiviteyi gerektirir. Kampanya Uyulama Programının Hazırlanması  Sorumlu kişiler (aşamalar-faaliyetler  Ne, ne zaman? (doğru zamanlama)  Bütçe (gerçekçi-uygulanabilir plan) Takvim/Zaman Tablosu  Bir program planının zamanlamasında 3 önemli unsur: – Kampanyanın ne zaman harekete geçirileceği – Aktivitelerin hangi sırayla gerçekleştirileceği – Sonuca varmak için tamamlanması gereken tüm adımların derlenmesi Bir Kampanyanın Zamanlaması  Program planlama çevresel durumların etkisi göz önünde bulundurularak yapılmalıdır.  Belirlenmiş hedef kitle için anahtar kelimelerin en anlamlı olduğu zaman seçilmelidir. Takvim Düzenlenmesi  Taktiklerin bir çoğunun (haber duyurma, broşür hazırlanması vs) uzun zaman alacağı ve program bir çok taktiği içerdiği için her olayın bitiş tarihi ve oluş sırası önceden belirlenmelidir. Kampanyanın Uygulama Öncesi Gözden Geçirilmesi  Programda yer alan faaliyetlerin ve mesajların belirlenen amaçların gerçekleştirebilmesi açısından yeterliği ve etki düzeyinin önceden araştırılması Bütçe  Kurumlar genel bütçelerinin Halkla İlişkilere tahsis edecekleri kısmını belirleyebilmek için halkla ilişkiler sorumlularından program bütçesini belirlemelerini isterler. Örn: 500$ broşürler, 1500$ seminerler... UYGULAMA • Seminerler, • Fuar ve sergiler (katılma düzenleme) • Gazete ve dergiler için kurumsal ilanlar • Basın bültenlerinin dağıtımı, • Video gösterimi Hazırlıklar Bilgi birikimi • İnsan gücü • Araç gereç Kendi çalışanları dışında ekipler Hİ Biriminde Bilinmesi Gerekenler  İşletmenin tarihçesi  Organizasyon yapısı ve faaliyetleri  Personele ilişkin bilgiler  Müşteriler, aracılar, ortaklar, tedarikçiler  Rakipleri ve rakiplerin Hİ faaliyetleri  Geçmiş Hİ faaliyetleri Kişiler Arası İletişim  Sözlü – Dil – Dil Ötesi  Sözsüz – Yüz ve beden – Bedensel temas – Mekan Kullanımı – Araç Kullanımı Etkili İletişim  Doğru zaman  Nezaket ve esneklik  Açık, Kesin, Uygulamaya yönelik davranış  Güleryüzlü-uyumlu  Sabırlı  Dinleyen  Emir değil Teklif eden  Seçim hakkı tanıyan DEĞERLENDİRME  Hedefler ölçülebilir olmalıdırlar  Değerlendirme kriterleri – Gerçekçi – Güvenilir – Duruma özel – Müşterilerin ve çalışanların beklentilerini destekleyecek türde olmalıdır Değerlendirme  Ürün/ Hizmet Ölçümü  Mesajın Etkisinin Ölçümü  Kitlenin Farkındalığının Ölçümü  Kitlenin Yeni Tutumumun Ölçümü  Kitlenin Davranış Biçiminin Ölçümü  Bilgi verme amaçlı hedefler genellikle anahtar mesaj hakkında ne ölçüde söz edildiğinin derlenmesi ve analiz edilmesini gerektirir.  Koveraj  Ne kadar kişiye ulaşıldığıyla ilgili bazı ölçümler; kaç broşür dağıtıldığı, kaç kişinin semineri dinlemeye geldiği gibi rakamların belirlenmesi ise daha kolaydır. Değerlendirme  Motivasyonel hedefler ise müşteri sayısındaki ya da pazar payındaki büyüme gibi kıstaslarla değerlendirilebilir.  Aynı zamanda çeşitli kıyaslama araştırmalarıyla insanların kampanyadan önceki ve sonraki algıları ölçülebilir.